08/08/2026
🐝🎨 𝗚𝗱𝘆𝗯𝘆 𝗽𝘀𝘇𝗰𝘇𝗼ł𝗮 𝗼𝗱𝘄𝗶𝗲𝗱𝘇𝗶ł𝗮 𝘄𝘆𝘀𝘁𝗮𝘄ę „𝗡𝗮𝗯𝗶ś𝗰𝗶. 𝗣𝗿𝗼𝗿𝗼𝗰𝘆 𝗻𝗼𝘄𝗲𝗷 𝘀𝘇𝘁𝘂𝗸𝗶”…
Z okazji 𝗪𝗶𝗲𝗹𝗸𝗶𝗲𝗴𝗼 𝗗𝗻𝗶𝗮 𝗣𝘀𝘇𝗰𝘇ół (𝟴 𝘀𝗶𝗲𝗿𝗽𝗻𝗶𝗮) zapraszamy do małego eksperymentu wyobraźni – spojrzenia na sztukę z zupełnie innej perspektywy. 🐝
Pszczoły i nabiści mają ze sobą więcej wspólnego, niż mogłoby się wydawać. 👀
Dla nabistów kolor nie był jedynie sposobem na wierne odwzorowanie świata. Był emocją, nastrojem i osobnym językiem. Dlatego drzewa na ich obrazach mogły przybierać niezwykłe odcienie, a krajobrazy nie musiały wyglądać tak, jak widzi je ludzkie oko. Nabiści pokazali, że kolor nie musi być kopią rzeczywistości, żeby opowiadać prawdę.
A jak mogłyby wyglądać ich obrazy oczami pszczoły? 🐝 Owady te postrzegają świat inaczej niż my. Nie widzą czerwieni tak jak człowiek, a zieleń jest dla nich mniej wyrazista. Za to doskonale odbierają barwy z zakresu niebieskiego i żółtego oraz światło ultrafioletowe.
Spójrzmy więc na kilka dzieł z wystawy ich oczami.
☀️ Maurice Denis, „Plamy słoneczne na tarasie”
To obraz pełen ciepłych czerwieni, pomarańczy i światła. Dla pszczoły jego odbiór mógłby być zupełnie inny. Ciepłe czerwone i pomarańczowe fragmenty prawdopodobnie nie wyróżniałyby się tak mocno jak dla nas. Za to błękitne partie obrazu mogłyby stać się szczególnie wyraziste. Żółta rama – jako barwa dobrze odbierana przez pszczoły – mogłaby mocno kontrastować z ciemniejszym wnętrzem obrazu.
🌼 Paul Sérusier, „Kobiety przy źródle” („Danaidy”)
Ten obraz mógłby szczególnie przyciągnąć pszczeli wzrok dzięki dominującym żółcieniom. Złote partie kompozycji mogłyby być dla pszczoły jednymi z najbardziej widocznych elementów. Z kolei zielone fragmenty krajobrazu prawdopodobnie nie miałyby takiej głębi i wyrazistości jak dla ludzkiego oka, a czerwono-pomarańczowe detale mogłyby mniej się wyróżniać.
Może właśnie dlatego pszczoła wybrałaby te obrazy, w których kolor odważnie przejmuje kontrolę nad kompozycją? Bo zarówno w naturze, jak i w sztuce kolor nigdy nie jest tylko ozdobą. Potrafi prowadzić, przyciągać uwagę i opowiadać historie.
Oczywiście to artystyczna zabawa inspirowana wiedzą o pszczelim wzroku – nie możemy dokładnie odtworzyć tego, jak pszczoła „widzi” obraz. Możemy jednak wyobrazić sobie, które elementy mogłyby być dla niej najbardziej wyraziste.
Odkryj własny świat kolorów na wystawie:
🎨 „Nabiści. Prorocy nowej sztuki”
📍 Podchorążówka, Łazienki Królewskie
16 lipca - 15 listopada 2026 r.
fot. Paweł Czarnecki / Canva