Dom Mikołaja Kopernika

17/09/2026

14/09/2026

🚀 Ale Kosmos! 🌌

📍 Zaczynamy już w najbliższą sobotę o godzinie 11.00!

🎟️ Wejściówki dostępne w kasie Domu Mikołaja Kopernika

Tym razem mierzymy się z jednym z najbardziej fascynujących pytań, jakie możemy zadać, patrząc w gwiazdy:

👽 Czy jesteśmy sami we Wszechświecie?

Czekają na Was dwa niezwykłe filmy science fiction – o samotności, poszukiwaniu kontaktu z „Innym”, sztucznej inteligencji i granicach człowieczeństwa.

🎬 11.05 – „U Are the Universe”
reż. Pavlo Ostrikov, Ukraina, 2024

🎬 13.00 – „Dziwnie być człowiekiem”
reż. Jan Grabowski, Polska, 2025

⭐ A po drugim seansie – spotkanie z reżyserem Janem Grabowskim!

Porozmawiamy o filmie, jego inspiracjach oraz o tym, czy „Innego” powinniśmy szukać gdzieś w kosmosie, czy może stworzymy go sami.
Jan Grabowski opowie o tym jak powstawał film, o inspiracjach Stanisławem Lemem i Philipem K. Dickiem, a przede wszystkim wspólnie zastanowimy się nad rzeczywistością, w której coraz więcej sztucznej inteligencji i nowych technologii.

🌌 Dwa filmy. Dwie perspektywy. Jedno wielkie pytanie.

🎬 11.05–12.45 – „U Are the Universe”
reż. Pavlo Ostrikov, Ukraina, 2024

Ukraiński kosmiczny kierowca po katastrofie zostaje prawdopodobnie ostatnim człowiekiem we Wszechświecie. Jego samotność przerywa tajemniczy sygnał z odległej stacji kosmicznej.

To kameralna historia o samotności, potrzebie kontaktu, nadziei i człowieczeństwie. Film zaczyna od pytania „czy jesteśmy sami?”, by doprowadzić nas do pytania znacznie bardziej osobistego: czym jest człowieczeństwo, kiedy zostajemy sami?

🎬 13.00–13.15 – „Dziwnie być człowiekiem”
reż. Jan Grabowski, Polska, 2025

Rok 2194. Transfer pomiędzy rzeczywistością cyfrową i fizyczną stał się codziennością, a sztuczne inteligencje mogą otrzymywać ludzkie ciała.

Film nawiązuje do tradycji Stanisława Lema i Philipa K. Dicka, stawiając pytania o granice człowieczeństwa oraz relację człowieka z inteligencją, którą sam stworzył.

📅 Sobota, 19 września 2026 r., godz. 11.00
📍 Dom Mikołaja Kopernika – sala kinowa
🎟️ Wstęp wolny!

Więcej informacji: https://tiny.pl/wfk29130f

Wydarzenie: https://fb.me/e/8jfcJ8VC9

__
Proj. plakatu K. Deczyński
Fot.: AuroraFilms, AndaFilms

02/09/2026

Podczas czerwcowej konferencji Katarzyna Jasiołek zaprezentowała ciekawy referat poświęcony obecności wizerunku Mikołaja Kopernika na opakowaniach produktów w czasach PRL-u.📚

Opakowania, etykiety i pudełka były nie tylko elementem codzienności Polaków, ale także nośnikami treści wizualnych i kulturowych. Wizerunek Kopernika, wykorzystywany na tego typu materiałach, stawał się częścią powszechnej kultury wizualnej i sposobu, w jaki postać astronoma funkcjonowała w świadomości społecznej.🧐

Referat „Pudełko z astronomem. Mikołaj Kopernik na opakowaniach w PRL-u” pokazał mniej oczywisty wymiar obecności Kopernika w kulturze materialnej tego okresu. Cieszymy się, że Pani Katarzyna jest częścią zespołu specjalistów naszego projektu! Jej wiedza i wnikliwość pozwalają spojrzeć na postać Kopernika z perspektywy historii designu, kultury wizualnej i przedmiotów codziennego użytku.😍

Dziękujemy za tę niezwykle interesującą perspektywę! Link do wystąpienia w komentarzu 🧡


----
"Pamiątki kopernikańskie z kolekcji Domu Mikołaja Kopernika. Projekt badawczy i społeczny" został dofinansowany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego z Funduszu Promocji Kultury.

24/08/2026

W PRL-u niezwykle popularną pamiątką uczestnictwa w wydarzeniach były przypinki metalowe i plastikowe, a liczne okazje kopernikańskie nie były jedynym powodem ich masowego powstawania. Co ciekawe, nie były produkowane jedynie centralnie przez Mennicę Państwową, ale także całkiem lokalnie.

Dziś prezentujemy przypinkę rozpowszechnianą wśród uczestników sesji kopernikowskiej zorganizowanej w Toruniu w dniach 26 - 29 marca 1973 roku. Wzrok przyciąga stonowany kolor emalii i rysunek przecinających się orbit ze Słońcem w centrum. Obiekt mocowany był w klapce na szpilce, a tarcza ma 32 mm.

Ciekawostką jest, że metalowy przedmiot został wykonany w Toruniu, w działającej na ul. Podmurnej 1, Pracowni Pamiątkarskiej Franciszka Doleckiego.

#1973
__

„Pamiątki Kopernikańskie z kolekcji Domu Mikołaja Kopernika. Projekt badawczy i społeczny” dofinansowany ze środków pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

18/08/2026

Konferencje, sesje naukowe, zjazdy hobbystyczne, niegdyś nie można było się obyć bez przypinki w klapce uczestnika tych wydarzeń!

W kolekcji pamiątek kopernikańskich zgromadziliśmy ponad 200 tego typu obiektów. Jak ciekawe to zjawisko, jak wygląda proces technologiczny i kreatywność dziedziczenia tej formy opowiedział dr Stanisław Kośmiński z na konferencji naukowej "Rzeczy, które pamiętają. Materialne formy upamiętniania Mikołaj Kopernika".

Zapraszamy do mikropodróży w temat "Nie tylko ze spiżu. Metalowe pamiątki kopernikańskie z okresu PRL na przykładzie zbiorów Domu Mikołaja Kopernika".



----
"Pamiątki kopernikańskie z kolekcji Domu Mikołaja Kopernika. Projekt badawczy i społeczny" został dofinansowany przez z Funduszu Promocji Kultury.

Wystąpienie pt. „Nie tylko ze spiżu. Metalowe pamiątki kopernikańsk...

14/08/2026

Dziękujemy za możliwość wizyty w Życia w PRL w Warszawie i rozmowy o tym jak edukować i opowiadać o PRL-u, by zaciekawić i uczulić, ale także o tym, jak zachować młode dziedzictwo, które czasem może wydawać się jeszcze niektórym niepoważne. Szczególnie dziękujemy Pani Oliwii Długosz.

Mikołaj Kopernik na wystawie się pojawia, bo lata 70-te to powrót jego wizerunku do grafiki użytkowej, jak etykiety zapałczane, znaczki czy banknoty. Rok 1973 w szczególności dostarczył wielu obiektów, o których Państwu opowiadamy, także dzięki działalności Cepelii czy Foto-Pam .

Polecamy fantastyczną i pełną nostalgicznych punktów wystawę, na której każdy znajdzie coś dla siebie i nieraz zakrzyknie: "mieliśmy to w domu!"


___
"Pamiątki kopernikańskie z kolekcji Domu Mikołaja Kopernika. Projekt badawczy i społeczny" został dofinansowany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego z Funduszu Promocji Kultury.

12/08/2026

Wszyscy gotowi?😎

𝐍𝐢𝐞𝐬𝐚𝐦𝐨𝐰𝐢𝐭𝐲 𝐬𝐩𝐞𝐤𝐭𝐚𝐤𝐥 𝐧𝐚 𝐧𝐢𝐞𝐛𝐢𝐞! Widowiskowe, częściowe, ale bardzo "głębokie" zaćmienie Słońca będzie można zaobserwować w naszym kraju. To rzadkie zjawisko będzie widoczne 12 sierpnia około godzinę przed zachodem Słońca.

Kto, jak nie nasi toruńscy astronomowie wiedzą wszystko na temat zaćmienia 👉 https://bit.ly/Zaćmienie_Słońca_2026

na grafice: Symulacja pokazująca przebieg zjawiska w Obserwatorium Astronomiczne w Piwnicach, pozwala zobaczyć, jak będzie zmieniało się położenie Słońca i Księżyca oraz w którym miejscu nieba należy ich szukać.

Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UMK

11/08/2026

Kosmicznie dziękujemy Centralne Muzeum Włókiennictwa / Central Museum of Textiles w Łodzi za możliwość wizyty i niezwykle ciekawą rozmowę o tekstylnych pamiątkach kopernikańskich. W upalny dzień przyjęli nas Pan Marcin Gawryszczak, kierownik Działu Przemysłu Włókienniczego - specjalista projektu oraz Pani Anna Grala, kierowniczka Działu Ubioru i Mody.

Muzeum posiada w kolekcji bardzo różnorodne pamiątki kopernikańskie, które są przedmiotami opowiadającymi nie tylko historię astronoma, ale także miasta Łodzi i fascynujących technik produkcji tekstyliów w XX wieku.

Muzeum posiada między innymi: jedwabne kopernikańskie stroje z polskiego domu mody Telimena, założonego na początku 1957 roku w Łodzi. Zostały one zaprojektowane z okazji 500- rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika i zaprezentowane na wystawie w Paryżu w 1974 roku. Suknie balowe robią nieziemskie wrażenie, zwłaszcza w towarzystwie dedykowanej biżuterii!

Gobeliny, projekty dywanów, bieżniki, serwetki i kalendarze to fascynujące mikrohistorie, o których usłyszą Państwo już nie tylko w Łodzi, ale także u nas!
Dziękujemy, że mogliśmy obejrzeć te cuda!


___
"Pamiątki kopernikańskie z kolekcji Domu Mikołaja Kopernika. Projekt badawczy i społeczny" został dofinansowany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego z Funduszu Promocji Kultury.

31/07/2026

Brzydkie, kiczowate, masówka? Biedny Kopernik, tak nie wypada...🧐

Kto nam kazał tak myśleć o przedmiotach z PRL-u, czym było Zjednoczenie Ogólnobranżowe Przemysłu Pamiątkarskiego i jakie były pamiątki kopernikańskie produkowane dla każdego Polaka, opowiada dr Anna Wiszniewska, historyczka sztuki i dizajnu, kuratorka i wykładowczyni akademicka, adiunkt w Pracowni Rzemiosła i Designu Instytutu Sztuki PAN w Warszawie.🧡

Link do wystąpienia w komentarzu. Miłego odbioru‼



----
"Pamiątki kopernikańskie z kolekcji Domu Mikołaja Kopernika. Projekt badawczy i społeczny" został dofinansowany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego z Funduszu Promocji Kultury.

30/07/2026

Wciąż trwa nasza akcja ratowania pamiątek kopernikańskich! Rozmowy i spotkania z Państwem są jednym z naszych ulubionych działań.🧡

Kontakt z publicznością, która nie tylko tworzy zaangażowaną społeczność wokół Domu Mikołaja Kopernika, ale bierze aktywny udział w kształtowaniu zbiorów, które zobaczą goście za wiele lat, jest spełnieniem naszych muzealniczych ambicji i marzeń. 😍

Do grona darczyńców dołączył Pan Zbigniew Pryliński, rodowity Torunianin z Mokrego. Wraz z wnuczką przekazali do zbiorów okrągłą, metalową plakietę z wizerunkiem Mikołaja Kopernika. Jest to pamiątka osobista - nagroda, którą w latach 70. XX wieku Pan Zbigniew otrzymał za zajęcie pierwszego miejsca w zakładowej spartakiadzie! 🏆

Obiekt został wykonany przez Spółdzielnię Rzemieślniczą "Centrum" w Warszawie, a zachowana etykieta informuje o dacie jej powstania, tj. dniu 26 marca 1976 roku.🧐

Dziękujemy Panu Zbigniewowi, że możemy ratować materialne formy pamięci i piękne historie osób, w których życiu Mikołaj miał osobiste znaczenie! Czekamy też na Państwa historie‼



----
"Pamiątki kopernikańskie z kolekcji Domu Mikołaja Kopernika. Projekt badawczy i społeczny" został dofinansowany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego z Funduszu Promocji Kultury.