06/08/2026
🎉🇹🇭 เพื่อเฉลิมฉลองการประกาศมรดกโลกลำดับที่ 9 ของไทย และแห่งแรกของภาคใต้ #ศูนย์เรียนรู้โรงไฟฟ้าขนอม พาไปรู้ 9 เรื่องที่คนส่วนใหญ่ไม่เคยรู้ของพระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช และ เจดีย์ปะการัง ขนอม ที่มีความเชื่อมโยงกันในหลายมิติ
🛕 1. ทรงเจดีย์ : ดูเผิน ๆ ทั้งคู่มีความคล้ายคลึงกัน พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช เป็นทรงระฆังคว่ำ ตามแบบศิลปะลังกาวงศ์ผสมศิลปะศรีวิชัย ส่วนเจดีย์ปะการัง ขนอม เป็นทรงระฆังคว่ำ ตามแบบศิลปะอู่ทอง-อยุธยาตอนต้น และศิลปะพื้นบ้านภาคใต้
🫶🏼 2. เรื่องราวที่เชื่อมโยงกัน : ผู้มีจิตศรัทธาจากเมืองไชยา ได้รวบรวมทรัพย์สินเงินทอง และของมีค่าต่าง ๆ เพื่อไปบรรจุที่พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช แต่ไม่ทันเพราะพระบรมธาตุเจดีย์ได้สร้างเสร็จเสียก่อน จึงได้ร่วมใจกันสร้างเจดีย์ขึ้นบนเขาธาตุ ซึ่งเป็นจุดที่พักก่อนจะเดินทางต่อไปยังเมืองนครศรีธรรมราช
🧱 3. วัสดุที่ใช้ก่อสร้าง : พบอิฐปะการัง (หินตะกอนเปลือกหอย ตัดเป็นรูปก้อนอิฐ) ในโครงการขุดค้นวัดพระมหาธาตุ วรมหาวิหาร นครศรีธรรมราช ซึ่งเป็นวัสดุประเภทเดียวกันที่ใช้ในการก่อสร้างเจดีย์ปะการัง ขนอม
📜 4. ความสำคัญทางประวัติศาสตร์ : พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช เป็นศูนย์กลางอาณาจักรโบราณ ตามพรลิงค์ / ศรีวิชัย / นครศรีธรรมราช ซึ่งเป็นนครรัฐชายฝั่งที่มีบทบาทสำคัญในการค้าขายข้ามมหาสมุทรและการแลกเปลี่ยนอารยธรรม ส่วนเจดีย์ปะการัง ขนอม เป็นจุดยุทธศาสตร์ที่บ่งชี้ชัดว่าขนอมเป็นเมืองท่า/จุดแวะพักเรือเดินทะเลของผู้เดินทางและพ่อค้าในอดีต ก่อนจะเดินทางมุ่งหน้าสู่ตัวเมืองนครศรีธรรมราช
🧭 5. ทิศที่ตั้งและคติโบราณ : พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช หันหน้าทางทิศตะวันออก (บูรพา) สร้างตามคติโบราณเพื่อรับแสงแรกของพระอาทิตย์ขึ้น เปรียบเสมือนการตรัสรู้ขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เปิดรับผู้แสวงบุญ ส่วนเจดีย์ปะการัง ขนอม หันหน้าระหว่างทิศตะวันออกและตะวันออกเฉียงเหนือ (อุดรีสาน) คติทางพุทธศิลป์และภูมิศาสตร์ วางผังอิงตามชัยภูมิยอดเขาธาตุและการมองเห็นจากท้องทะเล เปิดรับผู้ศรัทธา
🟨 6.ประเพณีประจำปี : พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช มี ‘พิธีแห่ผ้าขึ้นธาตุ’ จัดปีละ 2 ครั้ง คือ วันมาฆบูชา (15 ค่ำ เดือน 3) และวันวิสาขบูชา (15 ค่ำ เดือน 6) ส่วนเจดีย์ปะการัง ขนอม ‘พิธีสรงน้ำและห่มผ้า’ จัดปีละครั้ง ช่วงเทศกาลสงกรานต์ (13-15 เมษายน) ผู้ศรัทธาจะแห่ผ้าพระบฏรอบวัดก่อนจะขึ้นไปวนผ้ารอบเจดีย์
🙏🏼 7. ความหมายภายใต้บทสวด : คำแปลโดยย่อของบทบูชา พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช คือ “ข้าพเจ้าขอกราบไหว้พระบรมสารีริกธาตุขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า อันประดิษฐาน ณ พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช ซึ่งพระเจ้าศรีธรรมโศกราชประดิษฐานไว้” ส่วนคำแปลโดยย่อของบทบูชา เจดีย์ปะการัง ขนอม คือ “ข้าพเจ้าขอกราบสักการะองค์เจดีย์ปะการังอันเป็นมรดกทางศรัทธาแห่งเมืองขนอม และพระพุทธรูปหินทรายแดงศักดิ์สิทธิ์”
🛐 8. จุดมูที่ห้ามพลาด : วิหารพระทรงม้า ทางขึ้นพระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช นิยมมูขอยศตำแหน่ง การงาน ความก้าวหน้า ช่วงประเพณีแห่ผ้า ให้เดินลอดผ้าพระบฏ เสริมเมตตามหานิยม และโชคลาภก้อนใหญ่ ส่วนเจดีย์ปะการัง ขนอม นิยมไหว้พระพุทธรูปหินทรายแดงโบราณรอบองค์เจดีย์ ขอให้ราบรื่นในการเดินทางและการค้าขายทางไกล ยังนิยมผูกผ้าหลากสีที่ต้นลีลาวดี เพื่อต่อดวงชะตา เสริมโชคลาภ และผูกจิตอธิษฐาน
📍9. จุดเช็กห้ามพลาด : มุมมหาชน ลานระเบียงคด พระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช มุมยอดฮิตที่มองเห็นองค์พระบรมธาตุเจดีย์ทรงลังกาสีขาวตระหง่าน ยอดหุ้มทองคำแท้ ตัดกับเจดีย์บริวาร 156 องค์ เรียงรายเป็นฉากหลังอย่างสวยงามและศักดิ์สิทธิ์ ส่วนเจดีย์ปะการัง ขนอม อยู่บนยอดเขาธาตุสามารถชมวิวขนอมได้แบบ 360 องศา เห็นของดีขนอมครบทั้ง เขา ป่า นา เล
🙏🏼 ขอบพระคุณภาพและข้อมูล: เพจสยามเทศะ โดยมูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธุ์, เพจสำนักศิลปากรที่ ๑๒ นครศรีธรรมราช, เพจไปเที่ยวกันมั้ย, เว็บศิลปวัฒนธรรม, เว็บชูประเด็นข่าว ภาคใต้, เว็บวัดพระมหาธาตุ วรมหาวิหาร นครศรีธรรมราช, เว็บกระปุก, วรสารหน้าจั่ว และวรสารเรียนรู้มรดกสถาปัตยกรรม โดย คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร
#ขนอม #สายมู #นครศรีธรรมราช
