18/09/2026
หมอเจ้าฟ้า...ริเริ่มต่อต้านวัณโรค
วันที่ 24 กันยายน ของทุกปีเป็นวันคล้ายวันสวรรคตของสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก ซึ่งหลายคนนั้นอาจจะรู้จักหรือไม่รู้จักท่านมาก่อน ซึ่งพระองค์เป็นคนหนึ่งที่ตั้งใจและอยากพัฒนาการแพทย์และการสาธารณสุขของไทยให้ก้าวหน้า เพื่อให้ประชาชนห่างไกลจากโรคภัยไข้เจ็บ หรือไม่กลัวการมารักษากับหมอในโรงพยาบาล โดยพระองค์ทรงพระราชนิพนธ์เรื่อง “ทุเบอร์คุโลสิส” (วัณโรค) ให้แก่กรมสาธารณสุข เพื่อเผยแพร่ความรู้ให้แก่ประชาชน เพราะสมัยก่อนคนเป็นโรคนี้กันมากเป็นโรคที่น่ารังเกียจในสังคม
ผู้คนต่างหวาดกลัวเนื่องจากยังไม่มีความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับโรคดังกล่าว แต่เมื่อมีการเผยแพร่ความรู้ให้กับประชาชนอย่างกว้างขวางทำให้ผู้คนเข้าใจว่าแท้จริงแล้ว วัณโรคไม่ได้น่ากลัวและน่ารังเกียจอย่างที่คิด
หากตรวจพบเร็ว กินยาต่อเนื่องตามกำหนด และดูแลร่างกายตนเองให้แข็งแรงก็จะสามารถหายขาดได้
วัณโรคนั้นเป็นโรคที่คนไทยยังเป็นอยู่ในยุคปัจจุบัน เพียงแต่เราอาจไม่ได้เห็นบ่อยนักตามสื่อต่างๆ ซึ่งการระบาดของวัณโรคยังมีอยู่ทั่วโลกและเป็นปัญหาสำคัญทางสาธารณสุข เนื่องจากผู้คนไม่ได้ให้ความสนใจกับโรคนี้มากนัก และหลายท่านที่อ่านมาจนถึงตรงนี้ อาจเคยคิดว่าโรคนี้ไม่น่าจะมีคนเป็นมากแล้ว แต่จากสถิติพบว่าในประเทศไทย มีผู้ป่วยวัณโรคถึงปีละ 104,000–111,000 ราย โดยมีโอกาสเสียชีวิตถึง 13,700 คนต่อปี โดยกลุ่มเสี่ยงสูง คือ ผู้ป่วยที่ติดเชื้อเฮชไอวีร่วมด้วย และนอกจากวัณโรคปอดแล้วนั้น ยังมีวัณโรคเทียมและวัณโรคนอกปอดที่ส่งผลกระทบต่อผู้ป่วยกลุ่มเสี่ยงสูงอย่างมาก เนื่องจากสภาพร่างกายที่ไม่แข็งแรงเหมือนกันคนทั่วไป
ในการนี้ พิพิธภัณฑ์ศิริราชจึงจัดนิทรรศการเนื่องในวันมหิดล เพื่อเผยแพร่ความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับวัณโรคที่พระองค์ท่านเป็นพระองค์แรกที่นำความรู้เข้ามาเผยแพร่ในประเทศไทย ซึ่งภายในนิทรรศการมีทั้งพระราชประวัติสมัยที่ท่านตัดสินพระทัยมาเรียนหมอ การก่อตั้งกองปราบวัณโรคเพื่อช่วยเหลือผู้ป่วย การนำวัคซีน BCG เข้ามาฉีดให้กับเด็กแรกเกิดจนถึงอายุ 10 ขวบ การรู้จักกับวัณโรคปอด วัณโรคนอกปอด และวัณโรคเทียม เพื่อรับการรักษาอย่างทันท่วงที
ทั้งนี้ สามารถมาเที่ยวชมนิทรรศการ “หมอเจ้าฟ้า ...ริเริ่มต่อต้านวัณโรค” ได้ที่ โถงอาคาร 100 ปี สมเด็จพระศรีนครินทร์ วันที่ 16 – 29 กันยายน 2569 ตั้งแต่เวลา 09.00 – 17.00 น.
#พิพิธภัณฑ์ศิริราชมีมากกว่าที่คุณคิด #พิพิธภัณฑ์ศิริราช