Ocalić od zniszczenia 3 PSP

06/05/2026

Obiecaliśmy, że na 2 mamy niespodziankę. Oto ona:
Podpisaliśmy porozumienie o współpracy z Beskidzkim Stowarzyszeniem Maczkówców z Bielska-Białej.
Z "Maczkowcami" współpracujemy praktycznie od samego początku istnienia naszego projektu, a z wieloma Jego członkami znamy się znacznie dłużej niż działamy jako projekt.
Jeśli wszystko się dobrze potoczy, Bielsko zyska nowe miejsce pamięci, w którym również nasz projekt będzie miał swoją reprezentację.

27/04/2026

Zapraszamy na pierwszy nasz wykład w tym roku.
Tym razem, w związku z okrągłą setną rocznicą przybliżmy Państwu wydarzenia z Zamachu Majowego 1926 i udziału 3 PSP w nim.
Podczas samego wydarzenia na terenie Prochowni będzie miała miejsce jeszcze jedna ważne dla Nas rzecz - ale to na chwilę obecną pozostanie tajemnicą ;).

Serdecznie zapraszamy

20/04/2026

"Śpij, kolego, twarde łoże,
Zobaczymy się dziś może.

Śpij, kolego, bo na wojnie
Tylko w grobie jest spokojnie.

Śpij, kolego, w ciemnym grobie,
Niech się Polska przyśni Tobie!"

Wigilia święta pułku, była przeznaczona dla Tych co oddali swe życie na ołtarzu Wolności. Wieczorem przy blasku pochodni, z odgrywanymi w tle odgłosami bitwy, na placu koszarowym 3 PSP podczas uroczystej zbiórki, odbywał się wyjątkowy Apel Poległych, gdzie po nazwisku wywoływano wszystkich strzelców 3 PSP, którzy zginęli w walce o Wolność i Niepodległość....
W tym roku, po raz pierwszy od czasów zakończenia wojny polsko-rosyjskiej 1919-1921 na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie pojawiła się delegacja z Podbeskidzia i Żywiecczyzny, by zapalić znicze na grobach żołnierzy 3 PSP, sam pułk, jak i cała 21 DPG takiej delegacji nigdy nie wysłała.... Niestety wiedzieliśmy tylko o 3 grobach, na "wypadek W" zabraliśmy 4 znicze... Jak się okazało leży tam 10 chłopaków z 3 PSP...
Oprócz Nich ze składu 1 Dywizji Górskiej znaleźliśmy jeszcze:
- 6 grobów strzelców z 4 PSP;
- 11 grobów z 1 PSP;
- 5 z 2 PSP
- jednego sapera z 1 Dywizji Górskiej

19/04/2026

W dniu dzisiejszym, w ramach upamiętnienia święta pułku, które w tym roku wypada we wtorek, umundurowana delegacja projektu odwiedziła miejsca pamięci związane z 3 PSP:
- Pod koszarami 3 PSP złożyliśmy wiązankę i zapaliliśmy znicze. Tutaj bardzo miłe zaskoczenie: flagi wymienione na nowe, pomnik posprzątany. Na miejscu spotkaliśmy jedną starszą osobę, która również przyszła oddać hołd Podhalańczykom z 3 PSP.
- Cmentarz Wojska Polskiego w Bielsku: zapalone znicze. Kolejne zdziwienie - cmentarz wysprzątany.
- Cmentarz parafialny w Wapienicy, gdzie na grobie strz. Jarczoka zapaliliśmy znicz
- Cmentarz Opatrzności Bożej w Bielsku - zapalone znicze na grobach kpt. Hellera z 21 PAL i por. Włodka z 3 psp
- Cmentarz parafialny w Łodygowicach, gdzie na grobie strz. Laszczaka zapaliliśmy znicz.
Po odwiedzeniu grobów z rekrutem z grupy przećwiczyliśmy musztrę i chwyty z bronią.

W dniu jutrzejszym odwiedzimy po raz pierwszy kilka kolejnych grobów żołnierzy 3 PSP, ale o tym niebawem ;).

25/03/2026

Z każdym wyjazdem do CAW nasza wiedza o 3 PSP pogłębia się ;)
Oficjalna monografia pułku ( z 1928 r.) podaje, że 2 Pułk Instrukcyjny Grenadierów-Woltyżerów został przemianowany na 14 Pułk Strzelców Polskich 19 lipca 1919 r... Tyle tylko, że archiwa mówią coś zupełnie innego, zarówno w temacie nazewnictwa, jak i dat:
- nie 2 PIGW, a 2 Pułk Instrukcyjny Strzelców
- nie 19.VII.1919, a 1.VIII.1919 roku
Pozostało znaleźć odpowiedź, czy nie było czasem jeszcze jednego przemianowania PIGWów na Pułki Instrukcyjne Strzelców, właśnie w dniu 19 lipca 1919 roku.
Jednocześnie informujemy, że WSZYSTKIE teczki Rozkazów Dziennych 3 PSP zostały przez nas obfotografowane. Pozostało je "tylko": przepisać, przestudiować, opracować i wyłuskać z nich wszystkie nazwiska Oficerów, Podoficerów, Strzelców... Gdyby ktoś był ciekawy to jest coś między 20, a 25 tys. stron ;) Może troszkę więcej, z czego niektóre słabo czytelne (wyblakłe bardzo).

12/03/2026

Zapraszamy w imieniu organizatorów.
Szczegóły na plakacie poniżej.

Bez wątpienia bardzo ważnym zagadnieniem, omawiając temat II Wojny Światowej na naszych terenach, jest działalność polskiej partyzantki. W imieniu organizatorów serdecznie zapraszam do uczestnictwa w tym bardzo ciekawym wydarzeniu

04/03/2026

Rozpoczynamy kolejny etap badań nad historią 3 PSP...
Pomysł na pierwszy rzut oka wydaje się szalony, ale jak się ma przerzucać kilkadziesiąt tys. zdjęć i na nich szukać konkretnej osoby, później za jakiś czas znów przerzucać te same zdjęcia szukając innej osoby to... prościej jest przepisać całość i wyszukiwać po nazwisku ;).
Rozpoczęliśmy przepisywanie rozkazów dziennych 3 PSP. Projekt ambitny, czasochłonny, ale później znacząco przyspieszy nam pracę i poszukiwania.

30/01/2026

12 stycznia razem z rodziną weterana dokonaliśmy oznaczenia grobu plut. Byrskiego Andrzeja - weterana walk we IX.1939 w szeregach baonu ON "Bielsko" (przeniesiony w mobilizacji sierpniowej z 3 PSP), więźnia sowieckich i niemieckich obozów jenieckich, pracownika przymusowego w Rzeszy oraz żołnierza Polskich Kompanii Wartowniczych

21/01/2026

Zapraszamy do zapoznania się z istną petardą w temacie 21 DPG i garnizonu Biała-Bielsko.
Archiwalnych nagrań ukazujących służbę w jednostkach podhalańskich II RP jest strasznie mało. Z samego garnizonu Bielsko znane nam są aż dwa filmy przedwojenne: otwarcie lotniska LOPP w Aleksandrowicach (z 3 PSP na czele), oraz prezentowany poniżej film ze święta pułkowego 21 PAL.
Również członkowie naszego projektu mieli mały wpływ na powstanie komentarza do tego archiwalnego nagrania, służąc swą wiedzą autorom poniższego filmu

Zapraszamy do obejrzenia materiału archiwalnego z 25 maja 1936 roku, zarejestrowanego na terenie koszar wojskowych w Bielsku, przy ulicy Piotra Bardowskiego....

13/12/2025

Zgłaszamy kolejne groby z cmentarza w Żabnicy.
1) Kprl. kprl. Motyka Władysława ur.15.7.1914 r. w Żabnicy. Żołnierz służby zasadniczej w szeregach 8 Pułku Ułanów im. Księcia Józefa Poniatowskiego (1935-1937). 24.8.1939 zmobilizowany do 21 Dywizji Piechoty Górskiej i przydzielony do kompanii zwiadu konnego. Uczestnik walk na linii Cieszyn-Bielsko-Wadowice-Kraków-Sandomierz-Stalowa Wola-Janów Lubelski-Tomaszów Lubelski-Chełm. 23.9.1939 r. ranny w potyczce, 24.9. zabrany do niewoli niemieckiej w Józefowie. Osadzony w obozie jenieckim Stalag 6D w Dortmundzie. W styczniu 1941 r. zwolniony z niewoli i przeniesiony na roboty przymusowe, gdzie doczekał wyzwolenia przez wojska angielskie. Do kraju powrócił 9.11.1945 r. W okresie PRL działał w lokalnym kole ZBoWiD. Zmarł 19.4.1993 r. w szpitalu w Żywcu. Pochowany na cmentarzu parafialnym w Żabnicy sektor B2, rząd 19, grób nr.8.
2) Kprl. Urbaś Jan ur. 15.04.1915 r. w Żabnicy. Żołnierz służby zasadniczej w szeregach 3 Pułku Strzelców Konnych z Wołkowyska. Wraz ze swoim pułkiem wziął udział w walkach we IX.1939. 27.9.1939 r. dostał się do niewoli sowieckiej, z której zbiegł i wrócił do domu. W czasie okupacji niemieckiej działał w szeregach ZWZ i AK. Aresztowany przez Niemców w lipcu 1943 i po pobycie w więzieniu śledczym w Mysłowicach osadzony w sierpniu 1943 r. KL Auschwitz 3.5.1944 przeniesiony do KL Natzweiler, następnie ewakuowany do KL Dachau, gdzie doczekał wyzwolenia przez wojska amerykańskie w maju 1945 r. Powrócił do domu. Zmarł 7.X.1990 r. w Żabnicy. Pochowany na cmentarzu parafialnym w Żabnicy Sektor C2, rząd 10, nr. grobu 5.
--

09/11/2025

Już jutro (10.11.2025) zapraszamy wszystkich chętnych, którzy chcą oddać hołd podoficerowi zawodowemu 3 PSP, oficerowi AK na cmentarz Opatrzności Bożej w Bielsku-Białej na uroczystość oznaczenia Grobu Weterana Walk o Wolność i Niepodległość - por. WŁODKOWI Stanisławowi, którego grób zgłaszaliśmy do programu IPNu.
Początek uroczystości o godzinie 13 na cmentarzu. Oprócz rodziny i nas będzie delegacja miasta Bielska z prezydentem na czele, służby mundurowe i młodzież. Wartę honorową przy grobie wystawi oddział Straży Granicznej z Bielska.