05/09/2026
Muzeum Ziemi Wschowskiej jako partner 14. edycji Pardes Festival - Spotkania z Kulturą Żydowską | 11-13 i 18-20 września | Leszno | Wschowa | Rydzyna | wraz z Miasto i Gmina Wschowa oraz Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Karola Kurpińskiego we Wschowie przygotowało dla Was szereg wydarzeń kulturalnych, na które serdecznie zapraszamy. 🙂
https://pardesfestival.pl/program2026
O szczegółach poinformujemy już wkrótce, tym czasem prezentujemy pierwszy judaik ze zbiorów Muzeum Ziemi Wschowskiej. Jest nim okazała chromolitografia z końca XIX wieku, tak zwany Mizrach czyli żydowska tablica modlitewna, nr inw. MZW-S-173.
Mizrach po hebrajsku znaczy „wschód”. Jest to tradycyjna, bogato zdobiona tablica rytualna, która w żydowskich domach i miejscach modlitwy wieszana była na wschodniej ścianie tak aby wskazywała kierunek, w którym należy się zwrócić w trakcie modlitwy. Modlący się, zgodnie z tradycją patrzeli w kierunku Jerozolimy i Wzgórza Świątynnego. Obiekt ten stanowi cenny przykład dziewiętnastowiecznej chromolitografii, łączącej funkcję religijną z wysokimi walorami dekoracyjnymi. Kompozycja dzieła jest przesycona głęboką symboliką judaistyczną. W górnej części, w ozdobnym kartuszu, umieszczono centralny napis w języku hebrajskim: „Mizrach” (מִזְרָח).
U góry ryciny widzimy łuk z medalionami, w których przedstawiono symbole Dwunastu Plemion Izraela oraz odpowiadające im znaki zodiaku. Liczne inskrypcje w języku hebrajskim, wplecione w architektoniczne detale, zawierają wersety biblijne oraz tradycyjne błogosławieństwa dla domu i modlących się. W górnej części kompozycji po lewej i po prawej stronie znajdują się obrazy ważnych wydarzeń w historii judaizmu. Są to sceny biblijne takie jak odnalezienie Mojżesza w Nilu oraz bijące źródło wody ze skały, które powstało po uderzeniu laską proroka podczas podróży do ziemi obiecanej. W centrum grafiki, poniżej napisu głównego widać wyobrażenie Arki Przymierza, z wystawionymi tablicami dekalogu. Natomiast w dolnej kwaterze przedstawiono scenę modlitwy przy Ścianie Płaczu. Po jej bokach widzimy dwa Lwy Judy – strażników Tory i tradycyjne symbole siły i majestatu. W architektonicznej ramie przypominającej portal świątynny, przedstawiono dwie kluczowe postacie biblijne stanowiące filary wiary i tradycji. Po prawej stronie widnieje Mojżesz trzymający Tablice Dekalogu. Natomiast po lewej stronie ukazano jego brata, Aarona, ubranego w ceremonialne szaty arcykapłana i stojącego obok siedmioramiennego świecznika – Menory.
Więcej o kulturze judaizmu dowiedzą się państwo podczas festiwalu, na który serdecznie zapraszamy.
M.SZ
