Historyczną makietę tego obszaru można obejrzeć w Muzeum Miasta Łodzi przy ul. Zapraszamy łodzian do wspólnych poszukiwań. Jest to kontynuacja działań edukacyjnych z pierwszej części roku, kiedy to skupialiśmy się na detalach architektonicznych w projekcie "3Detale Łodzi". Jednym z efektów owych działań jest film "Bogactwo Łodzi", który obejrzało już prawie 20 000 osób, a kolejni widzowie przybywa
ją każdego dnia. Zapraszamy również do obejrzenia: https://www.youtube.com/watch?v=nxWkRN3FSjU
Tym razem mamy przyjemność zaoferować mieszkańcom Łodzi cykl różnorodnych spotkań z architekturą, których wspólnym mianownikiem będzie "Poszukiwanie zaginionego kwartału". Muzeum Miasta Łodzi ma swoją siedzibę w pałacu niegdyś należącym do jednego z najbogatszych łódzkich fabrykantów Izraela Poznańskiego. Mieści się on przy ul. Ogrodowej 15. Ulica ta jest jednocześnie granicą pomiędzy dzielnicami Śródmieście i niesławnymi Bałutami. Po drugiej stronie ul. Zachodniej, wzdłuż której rezydencja ciągnie się na północ, usytuowany jest park, zwany staromiejskim lub "Parkiem Śledzia". Bardziej istotna jest dla nas druga nazwa, która wskazuje na istnienie w tym miejscu w przeszłości czegoś innego niż park. Prawdopodobnie zlokalizowany był w tu przed II wojną światową targ rybny. Na targu królował solony śledź – jeden z najtańszych wtedy artykułów spożywczych. Wiemy, że oprócz targu był też browar oraz kilkadziesiąt kamienic. Cały ten
fragment miasta został zniszczony przez Niemców podczas II wojny światowej, lecz nie doszło do tego w rezultacie działań zbrojnych ale zabudowania z premedytacją wyburzono aby oddzielić założone na Bałutach getto od reszty Łodzi. Powstała pusta strefa buforowa, która dopiero w 1951
roku została przekształcona w park. Od północy park ów ogranicza opustoszały plac Starego Rynku. Nieopodal znajdowała się wielka i
przepiękna synagoga wybudowana w stylu mauretańskim. Zburzona, wraz z innymi łódzkimi synagogami w listopadzie 1939 roku. W czasach PRLu okolice skrzyżowania ulic Ogrodowej i Zachodniej ulegały dalszym przemianom. Ulicę Zachodnią poszerzono wyburzając kilkanaście kolejnych kamienic - całą pierzeję, co sprawiło, że oficyny, które nigdy nie miały być wystawione na szeroki widok publiczny stały się budynkami frontowymi. Nie spełniając swojej roli jako "godne miejsce do życia" opustoszały i ostatecznie w większości zostały wyburzone pod koniec 2012 roku zostawiając w tkance miasta kolejną wyrwę. Projekt zakłada przywrócenie pamięci o fragmencie miasta, który został tak bardzo przekształcony z powodów często nie mających nic wspólnego z naturalnymi
przemianami urbanistycznymi zachodzącymi w miastach. Była to za każdym razem brutalna ingerencja w tkankę miejską, której skutki odczuwamy do dzisiaj. "Poszukiwanie zagubionego kwartału" należy rozumieć również symbolicznie przez próby odnalezienia odpowiedzi na pytania o kondycję planowania przestrzennego w Polsce, o to kto jest odpowiedzialny za stan naszych miast? Jak rozkładają się akcenty odpowiedzialności pomiędzy urzędników, architektów, urbanistów, polityków i nas samych? Te różnorodne i skomplikowane zagadnienia będziemy starali się stopniowo rozwikłać lub chociaż zarysować problemy z nimi związane. Trwałym rezultatem naszych wspólnych działań będzie powstanie pierwszej (w dziejach naszego miasta) historycznej makiety fragmentu Łodzi. Odtworzymy "zaginiony kwartał" z roku 1939 czyli okresu, kiedy Łódź była najgęściej zabudowana, tuż przed drugowojennymi destrukcjami. Mamy nadzieję, że obiekt ten stanie się cennym eksponatem, źródłem wiedzy o przeszłości Łodzi oraz podstawą do dalszych działań edukacyjnych w przyszłości. Powstanie makiety jest
obliczone na koniec projektu, a prezentacja podczas uroczystego finału w grudniu 2014 roku. Tymczasem w najbliższych miesiącach czekają nas spacery po Łodzi, spotkania ze specjalistami z dziedziny architektury i urbanistyki, wywiady z architektami oraz finał projektu połączony z prezentacją makiety i dalszymi rozmowami o mieście. Zapraszamy serdecznie do wzięcia udziału w jak największej ilości organizowanych wydarzeń. Za budowę makiety odpowiedzialna jest firma: Scale Model Warehouse
Merytorycznie projekt wspiera Miejska Pracownia Urbanistyczna w Łodzi