03/02/2026
W Muzeum Okręgowym w Toruniu przechowywana jest kolekcja ponad tysiąca tłoków pieczętnych i odcisków lakowych. 😀Przedstawiamy jeden z takich obiektów – XVII-wieczny tłok pieczęci Ławy Sądowej Starego Miasta Torunia. Jest on nie tylko świadectwem funkcjonowania w mieście kancelarii ławniczej, ale także ważnym dla historii naszego miasta zabytkiem.
🏫Na parterze Ratusza Staromiejskiego, w jego północnym skrzydle znajduje się sala sądowa. Jest ona rzadkim przykładem zachowanego do dziś zespołu średniowiecznych pomieszczeń sądowych. To tam od końca XIV wieku obradował sąd ławniczy, czyli sędzia wraz z ławnikami, którzy rozstrzygali sporne i niesporne sprawy wnoszone przez obywateli naszego miasta, a w razie potrzeby także tzw. gości. Zadania kancelarii ławniczej to protokołowanie posiedzeń sądu ławniczego i prowadzenie jego ksiąg sądowych, zajmowanie się korespondencją dotyczącą spraw sądowych, wystawianie wypisów z ksiąg i dokumentów uwierzytelnionych pieczęcią ławniczą.
Wszystkich zainteresowanych historią naszego miasta zapraszamy do Muzeum Historii Torunia na lutowe oprowadzania z przewodnikiem po naszej wystawie stałej.
Tłok pieczęci Ławy Sądowej Starego Miasta Torunia, XVII wiek (?)
ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu
fot. K. Deczyński
Wykonany w żelazie typariusz posiada kształt owalny. Uchwyt jest żelazny, grawerowany, do którego przymocowano drewnianą, toczoną rączkę. W polu pieczętnym znajduje się wyobrażenie bogini sprawiedliwości – Temidy, która w jednej ręce trzyma miecz, a w drugiej wagę. Dookoła postaci widnieją litery S.I.V.C.T. Jest to skrót od łacińskiej nazwy Ławy Sądowej Starego Miasta Torunia – Scabini Iudicis Veteris Civitatis Thorunensis.
Więcej:
Zwiedzanie z przewodnikiem Muzeum Historii Torunia
Kultura na Kujawach i Pomorzu
Kujawsko-Pomorskie
Muzeum Okręgowe w Toruniu
Biblioteka Uniwersytecka w Toruniu
Książnica Kopernikańska w Toruniu
Dzień Dobry Toruń