Muzeum im. Władysława Orkana w Rabce-Zdroju

Muzeum im. Władysława Orkana w Rabce-Zdroju Nasze muzeum mieści się w starym drewnianym kościółku pod wezwaniem św. Marii Magdaleny, który został wybudowany w 1606 r. po zniszczeniu pierwszej świątyni.
(1)

Muzeum regionalne mieszczące się w XVII w. kościele powstało z inicjatywy młodych działaczy regionalnych, którzy dostrzegli potrzebę ocalenia dziedzictwa kulturowego Zagórzan. Od 1928 roku zgromadzono około 4500 eksponatów, które prezentujemy w czterech salach przyziemia potężnej wieży kościoła. Mieszczą się tu wystawy dotyczące dawnych rzemiosł, garncarstwa, sztuki ludowej i stroju tradycyjnego.

Muzeum prowadzi także działalność kulturalną w regionie, organizuje najstarszy Konkurs Palm Wielkanocnych, spotkania z rzemiosłem, jarmarki, koncerty organowe, oraz wystawy czasowe i lekcje muzealne. Zapraszamy do zwiedzania!!!

15/06/2026

Wyniki ostatniej ankiety pokazały, że większość z Was trafiła celnie - ten gliniany przedmiot to miś!

Jak już wiecie, nasza historia jest ściśle związana z rabczańskim PTT. Członków oddziału łączyło nie tylko zamiłowanie d...
12/06/2026

Jak już wiecie, nasza historia jest ściśle związana z rabczańskim PTT. Członków oddziału łączyło nie tylko zamiłowanie do lokalnej kultury, ale też fascynacja przyrodą Gorców. Te dwie pasje były szczególnie bliskie Stanisławowi Dunin-Borkowskiemu.

Urodził się w Stanisławowie Górnym 13 kwietnia 1901 roku. Wykształcenie zdobył na Politechnice Lwowskiej i na Uniwersytecie Jagiellońskim gdzie uczęszczał na studia przyrodnicze.
Uczył przyrody w Męskim Prywatnym Gimnazjum i Liceum Jana Wieczorkowskiego w Rabce, z którą związany był od 1927 roku. Pracował także jako ratownik górski i przewodnik, zajmował się znakowaniem szlaków turystycznych (jeden z nich nosi nazwę Perć Borkowskiego). Interesował się narciarstwem, fotografią i malarstwem (uwieczniał akwarelą okoliczną drewnianą architekturę). W 1928 roku współzałożył rabczański oddział PTT, z ramienia którego kierował budową schroniska na Luboniu Wielkim (od 1971 roku noszące jego imię). W latach 1933-36 kierował schroniskiem.
To jego entuzjazm zaowocował powołaniem do życia Muzeum im. Władysława Orkana. Placówka powstała dzięki pracom Komisji Muzealno-Etnograficznej. Borkowski przekonał proboszcza, ks. Jana Surowiaka, by zadbać o XVII-wieczny drewniany kościółek i zaadaptować go na siedzibę muzeum. Osobiście zbierał eksponaty. Planował stworzenie działu przyrodniczego, który obejmować miał kolekcjonowane przez niego okazy entomologiczne, botaniczne i mineralogiczne. Niestety idea nigdy nie weszła w życie, a okazy trafiły ostatecznie do Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem. Tworzył opisy ekspozycji i publikował wiele tekstów z dziedziny etnografii, jest autorem pierwszego przewodnika dla zwiedzających Muzeum. Prowadził badania terenowe i dokumentacje drewnianych zabytków, w tym kościoły w Skomielnej Białej i Olszówce.

Zmarł 9 października 1939 roku w Rabce i został pochowany na cmentarzu parafialnym. Jego obecny nagrobek powstał według projektu Natalii Klęsk i Małgorzaty Wójtowicz-Wierzbickiej we współpracy ze Stanisławem Kiersztynem i Arturem Kołodziejem i został uroczyście odsłonięty 17 września 2025 roku.

Zdjęcie pochodzi ze zbiorów Muzeum im. Wł. Orkana.

09/06/2026

W materiale wykorzystano zbiory Muzeum im. Władysława Orkana: obraz „Św. Barbara” Heleny Roj-Ciaptakowej, obraz „Św. Florian" Stanisławy Wilczakowej oraz rzeźbę „Kusy” Józefa Hulki. 🌾⛈️

72 lata temu zmarł nieodżałowany współzałożyciel Muzeum im. Wł. Orkana ks. Justyn Bulanda. Urodził się w 30 stycznia 190...
05/06/2026

72 lata temu zmarł nieodżałowany współzałożyciel Muzeum im. Wł. Orkana ks. Justyn Bulanda.
Urodził się w 30 stycznia 1900 roku w Wielogłowach koło Nowego Sącza. Pochodził z rodziny chłopskiej. W Rabce zamieszkał w 1926 roku ze względów zdrowotnych i związany był z miejscowością aż do śmierci. Pracował tu w dwóch szkołach jako katecheta. Od samego początku zaangażowany był w działalność rabczańskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, gdzie jako późniejszy przewodniczący Komisji Muzealno-Etnograficznej przyczynił się do urzeczywistnienia idei powstania w Rabce muzeum regionalnego. W historii placówki zapisał się jako pierwszy kierownik i kustosz. To on zapoczątkował kolekcję ludowej sztuki sakralnej. Był do tego stopnia oddany sprawie, że swoje prywatne mieszkanie w „Białym Dworku” udostępnił na potrzeby biura i kancelarii. Po otwarciu placówki w 1936 roku Bulanda objął funkcję kustosza i aż do wybuchu wojny zarządzał zbiorami w imieniu PTT. W czasie okupacji hitlerowskiej zabezpieczał i ukrywał eksponaty. Muzeum zostało na nowo otwarte już 1 lipca 1945 roku dzięki staraniom duchownego i innych działaczy, którzy przeorganizowali i uporządkowali ekspozycję. Bulanda sprawował funkcję dyrektora również po upaństwowieniu Muzeum w 1949 roku. Zmarł nagle 5 czerwca 1954 roku w swoim mieszkaniu. Został pochowany na cmentarzu parafialnym w Rabce-Zdroju.

01/06/2026

Z okazji Dnia Dziecka składamy najlepsze życzenia wszystkim dzieciom i zapraszamy do obejrzenia tego krótkiego materiału. Zachęcamy także do udziału w warsztatach edukacyjnych o dawnej zabawce (lekcja muzealna + zajęcia plastyczne). Dodatkowo przypominamy naszą animację poklatkową prezentującą muzealną kolekcję zabawki:
https://youtu.be/kG7nN0F5jUU?feature=shared

Z domu do gabloty- Muzeum czeka na Wasze pamiątki! Jeśli posiadacie w Waszych kolekcjach dawne suweniry uzdrowiskowe  z ...
29/05/2026

Z domu do gabloty- Muzeum czeka na Wasze pamiątki!
Jeśli posiadacie w Waszych kolekcjach dawne suweniry uzdrowiskowe z Rabki sprzed minimum 20 lat, zachęcamy do przekazania lub wypożyczenia ich Muzeum im. Władysława Orkana w Rabce-Zdroju na przyszłą wystawę. Możecie dostarczyć je na adres ul. Sadecka 6

Z okazji dzisiejszego święta wszystkim mamom składamy najlepsze życzenia 💐Korzystając ze sposobności pragniemy przypomni...
26/05/2026

Z okazji dzisiejszego święta wszystkim mamom składamy najlepsze życzenia 💐
Korzystając ze sposobności pragniemy przypomnieć Wam o niezwykłej matce jaką była Katarzyna
Smreczyńska. Jej syn Władysław Orkan patronuje naszej placówce.
Urodziła się 1 listopada 1846 roku w Porębie Wielkiej. Z synem łączyła pasję tworzenia i łatwość posługiwania się słowem, czego świadectwem są opowiadania jej autorstwa. Była także gawędziarką.
W kontekście rodzicielstwa szczególnie ujmująca była determinacja Smreczyńskiej w dążeniu do zapewnienia wykształcenia swoim synom, którzy podjęli naukę w oddalonym od rodzinnej miejscowości Krakowie. Mimo, że sama nie wywodziła się ze środowiska inteligenckiego, miała wielkie ambicje do samokształcenia, które zaszczepiła swoim dzieciom. Starania zaowocowały ukończeniem przez starszego Stanisława Uniwersytetu Jagiellońskiego. Z kolei Władysław swój talent pisarski rozwinął już jako uczeń gimnazjum. Warto przy tej okazji wspomnieć o niezwykłym poświęceniu Katarzyny, która sama
przynosiła uczącemu się w Krakowie Orkanowi jedzenie, pokonując pieszo niemały dystans
z rodzinnej wsi.
Matka była wielką inspirację dla pisarza, który często w swej twórczości ukazywał postaci matek i ich relacji z dziećmi. Zażyłość Orkana z matką widać w zachowanej korespondencji oraz utworach lirycznych. Orkan pisał z podziwem:

„Wszystko, co mam, zawdzięczam w pierwszym rzędzie matce, którą uważam za istotę
genialną. Jestem ino dalszym ciągiem jej, ale in minus…"

W 2021 roku w Pcimiu został odsłonięty pomnik Katarzyny Smreczyńskiej nazwany pomnikiem „Matek Oddanych Dzieciom”.

22/05/2026

Maj to miesiąc pierwszych komunii świętych.
Czy wiecie, że…
Dawniej pierwsze komunie święte odbywały się w dzień powszedni i nie zawsze w maju.
Dzieciom zdarzało się jechać do kościoła dorożką. W kościele otrzymywano pamiątkowe obrazki i medaliki. Po powrocie do domu nie świętowano tego dnia uroczystym obiadem ani przyjęciem. Tradycja celebrowania tego dnia pojawiła się później. Pierwsza komunia była dawniej zwyczajem przede wszystkim, a może i wyłącznie religijnym.
Na mszy świętej obecni byli najczęściej tylko rodzice i rodzice chrzestni. Prezenty nie były nieodłącznym elementem celebracji, podobnie jak pamiątkowe fotografie (dopiero z czasem popularnym stało się wykonywanie zdjęć w specjalnym studiu z przygotowaną tam dekoracją).
Do zwyczajów należało spożywanie pokomunijnego śniadania (opłacanego przez rodziców), przed kościołem przy specjalnie w tym celu przygotowanych drewnianych stołach i ławach. Nasi rozmówcy wspominają, że w latach 50. było to kakao i słodka bułka, w latach późniejszych wymienia się również bułki z szynką.
Na przestrzeni lat zauważyć można różnice w ubiorze dzieci przystępujących do pierwszej komunii świętej. U chłopców: od czarnych krótkich spodni, czarnej marynarki i białych podkolanówek po stroje w całości białe, w tym długie spodnie. U dziewcząt długie, przypominające ślubne sukienki zostały na pewien czas wyparte przez krótsze kroje. Co ciekawe, nie od zawsze sukienki były białe, bywały np. błękitne. Były kupowane, otrzymywane w „paczce z Ameryki”, szyte przez siostry zakonne lub matki. W przypadku strojów od sióstr zakonnych wszystkie tuniki były takie same. Kreacje dopełniały torebki z tego samego materiału oraz trzymany w ręku kwiat lilii. Za obuwie często służyły tenisówki.

Kontynuując opowieść o historii Muzeum, przedstawiamy sylwetkę Zofii Sutorowskiej, współzałożycielki placówki oraz posta...
20/05/2026

Kontynuując opowieść o historii Muzeum, przedstawiamy sylwetkę Zofii Sutorowskiej, współzałożycielki placówki oraz postaci niezwykle zasłużonej dla Rabki - Zdroju.

Zofia Sutorowska urodziła się 16 września 1899 roku w Warszawie. Z zawodu była nauczycielką historii i języka francuskiego oraz varsavianistką. Z wykształcenia doktorka filozofii; studiowała romanistykę i historię w Warszawie oraz Grenoble.
Od 1928 roku związana z Rabką-Zdrojem, gdzie uczyła w Sanatoryjnym Gimnazjum pw. św. Tereski i Gimnazjum Ogólnokształcącym Jana Wieczorkowskiego. W tym samym roku współzałożyła rabczański oddział Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, w którym szczególnie związana była z sekcjami etnograficzną oraz historyczną. Jej publikacje stanowią do dziś ważne źródło wiedzy o miejscowości. W czasie okupacji hitlerowskiej zaangażowana była w tajne nauczanie. Jej pamiętniki z tego okresu były publikowane w latach 90. w „Tygodniku Podhalańskim”.
Zofia Sutorowska była założycielką Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami w Rabce.
W 1929 roku osobiście, razem ze Stanisławem Dunin-Borkowskim, prosiła Władysława Orkana o objęcie patronatem nowopowstałego muzeum regionalnego. Zajmowała się tam pozyskiwaniem pierwszych eksponatów, oprowadzaniem oraz archiwizowaniem dokumentów.
W latach 1949 - 1961 kierowała biblioteką w Rabce. Za swoją pracę została odznaczona m. in. medalem Komisji Edukacji Narodowej. Zmarła 30 sierpnia 1985 w Rabce i została pochowana na starym cmentarzu przy ul. Orkana.

18/05/2026

Kochani, dzisiaj nasze święto - Światowy Dzień Muzealnika. Co więcej, w tym roku obchodzimy 90-lecie działalności Muzeum im. Władysława Orkana. Z tej okazji przygotowaliśmy dla Was krótki materiał o naszych ulubionych obiektach tej placówki.

Adres

Ulica Władysława Orkana 2
Rabka
34-700

Godziny Otwarcia

Poniedziałek 09:00 - 17:00
Wtorek 09:00 - 17:00
Środa 09:00 - 17:00
Czwartek 09:00 - 17:00
Piątek 09:00 - 17:00
Sobota 09:00 - 17:00
Niedziela 09:00 - 17:00

Telefon

+48182676289

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Muzeum im. Władysława Orkana w Rabce-Zdroju umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skontaktuj Się Z Firmę

Wyślij wiadomość do Muzeum im. Władysława Orkana w Rabce-Zdroju:

Udostępnij

Kategoria