Pod koniec XIX wieku nadużywanie napojów wysokoalkoholowych przybrało w Poznaniu tak wielkie rozmiary, że stanowiło już poważny problem społeczny. Plaga pijaństwa szerzyła głównie się w najbiedniejszych środowiskach robotniczych i rzemieślniczych, a głownie dotknięci nią byli polscy mieszkańcy miasta. W Poznaniu w latach 1888/89 przy liczbie 68 tys.318 mieszkańców czynnych było 313 restauracji, sz
ynkowni itd. Problemem wzrastającego nadużywania alkoholu zainteresowały się władze policyjne i miejskie, a z pomocą, mimo początkowych oporów, pośpieszył kościół zarówno katolicki jak i ewangelicki. Pierwszą organizacją było powstałe w 1887 w Kórniku Towarzystwo Szerzenia Wstrzemięźliwości, przeniesione w dwa lata później do Poznania. W Poznaniu w 1890 powstała „Jutrzenka” Towarzystwo Wstrzemięźliwości, do którego w tym samym roku zapisało się blisko 300 osób. Do zadań Towarzystwa należało propagowanie wstrzemięźliwości i walka z zakorzenionymi zwyczajami staropolskimi, oblewania wszystkich wydarzeń życiowych. W niedzielę, 11 października 1891 roku odbyła się uroczystość otwarcia lokalu „Pod Jutrzenką”, mieszczącego się przy ul. Serwowano tutaj kawę, herbatę, czekoladę pitną, mleko w szklankach a także obiady i kolacje. Lokal cieszył się dużym powodzeniem i w kwietniu 1893 przeniesiono go do większego pod numer 45 na tej samej ulicy, gdzie urządzono również ogródek. „Jutrzenka” propagowała przede wszystkim oświatę z pomocą Towarzystwa Czytelni Ludowych, utworzono także kółko śpiewackie. Pierwszą w Poznaniu świecką organizacją abstynencką było „Wyzwolenie” Towarzystwo Zupełnej Wstrzemięźliwości od Napojów Alkoholowych, założone 22 listopada 1905 r. Towarzystwo podzieliło miasto Poznań na czternaście okręgów, w których ustanowieni zostali mężowie zaufania, zwani starszymi. Do końca 1906 roku liczba członków tego Towarzystwa wzrosła do 131, z których 59 złożyło dożywotnie przyrzeczenia bezwzględnej wstrzemięźliwości, a 72 czasowe (przynajmniej przez rok). Z powyższego wynika iż tradycja abstynencka w Poznaniu sięga dosyć daleko swoimi korzeniami w przeszłość. Początki Stowarzyszenia miały miejsce w 1950 roku. Spośród pacjentów Poradni Odwykowej wyłoniono Koło Samopomocy Pacjentów, które stawiało sobie za cel wzajemną pomoc w zachowaniu trzeźwości oraz pracę świetlicową na bazie lokalu Poradni. Inicjatorami i współtwórcami tego pomysłu byli: Bolesław Iwański oraz Bolesław Prusiewicz. Poradnia Odwykowa, po zmianie siedziby z Pl. Marcinkowskiego 21 stworzyła możliwość funkcjonowania świetlicy dla pacjentów. Lekarze pracujący w poradni oraz zaproszeni prelegenci przygotowywali odczyty i wykłady. Opiekę nad bywalcami klubu sprawowała wtedy Pani Maria Grabowska, mgr psychologii, która była pracownikiem Poradni. Pani Maria Grabowska była prekursorem powstania pierwszej w Polsce grupy AA. Trzon tej grupy stanowili bywalcy klubu. Koło Samopomocy Pacjentów uczestniczyło w utworzeniu i wydawaniu miesięcznika „Zdrowie i Trzeźwość”. Patronował temu przedsięwzięciu obecnie prof. Wierzbicki. Maria Grabowska została kierownikiem Poradni. Jej działania wspomagał zespół specjalistów: dr A. Rachowski, dr Z. Wierzbicki, mgr M. Po kilku latach działalności Samorządu Pacjentów uznano, że nadszedł czas na rejestrację Poznańskiego Stowarzyszenia Klub Abstynentów. Stało się to faktem w 1959 roku. Za sprawą dr Wierzbickiego trafiły do Poradni materiały dotyczące programu AA. Maria Grabowska włączyła treści programu do pracy Poradni i zajęć klubowiczów. Działania te zaowocowały powstaniem w 1974 roku grupy AA „Eleusis” spotykającej się w pomieszczeniach Stowarzyszenia do dziś. Po przejściu Marii Grabowskiej na emeryturę pracę w poradni podjęła mgr Maria Matuszewska – psycholog. Kontynuowała prowadzoną przez swoją poprzedniczkę działalność leczniczą i społeczną. Współpracowała ściśle z pacjentami zrzeszonymi w klubie oraz grupie AA. Stowarzyszenie w 1979 roku otrzymało nowy lokal przy ul. Ratajczaka 45 (obecnie ul.3 Maja). Duży wkład w adaptację nowego lokalu wniósł ówczesny prezes Stowarzyszenia Janusz Pieczyński, który sprawował funkcję prezesa w latach 1972-1980. Nawiązana została ścisła współpraca z Wojewódzkim Oddziałem SKP, który wspierał klub merytorycznie i finansowo. W lipcu 1995 roku Stowarzyszenie przeniosło się do lokalu przy Al. Marcinkowskiego 20, a w 2002 r. otrzymało lokal przy Al. Marcinkowskiego 24. Od 1 grudnia1995 roku działa pod nazwą Stowarzyszenie Dom Trzeźwości. Obecnie funkcję prezesa pełni Ryszard Dubiecki. Jego poprzednikami byli m.in.: Wacław Kaczor, Wojciech Szprejda, Józef Cegła, Henryk Szydrowski, Marian Niziołek, Andrzej Kandziora. Stowarzyszenie skupia dziś blisko stu członków. Spotyka się tu 16 grup osób uzależnionych. Znajdują tutaj możliwość znalezienia oferty na czas „zwolniony” przez alkohol i inne źródła uzależnienia. Trafiają tutaj też ludzie, którzy są na początku drogi, nie są jeszcze gotowi do podjęcia terapii i odrzucają póki co AA. Wiedzą zaś, że jest takie miejsce, do którego chodzą ich znajomi i nie piją. Wiedzą, że tam można uczestniczyć w imprezach wolnych od alkoholu, choć nie do końca mają pojęcie, jak to jest możliwe. Ludzie na początku swojej drogi trzeźwości są na krawędzi społecznego wykluczenia, bez pracy, z konsekwencjami picia, bez podstawowych umiejętności. Wymagają społecznej rehabilitacji i reintegracji społecznej. W siedzibie Stowarzyszenia przebywa tygodniowo ok. 700 osób, działa tu Grupa Teatralna „Emocje”, Grupa Turystyczna „Trampek”, Galeria Domu Trzeźwości utworzona w 2003 roku, Scena „Kącik”. Prowadzone są bezpłatne porady prawne, korepetycje dla dzieci i dorosłych. Ma tu swą siedzibę telefon Zaufania AA, redakcja miesięcznika „Warta”, Punkt Kontaktowy regionu Warta. Pomieszczenia Stowarzyszenia są do dyspozycji przez wszystkie dni roku. Stowarzyszenie jest członkiem Związku Stowarzyszeń Abstynenckich, współdziała z innymi stowarzyszeniami i klubami. Od marca 2005 roku posiada status organizacji pożytku publicznego.
