Barokowy zamek powstały w latach 1637-1641 jako jeden z nielicznych w Europie przetrwał w niezmienionej formie. Dekorację malarską wnętrz wykonał warsztat Tomasza Dolabelli. Wzgórze to jest bocznym ramieniem południowej części Pasma Kadzielniańskiego (max. 305 m n.p.m.). W roku 1295 Kielce otrzymały przywilej na obwarowanie miasta, a w szczególności Wzgórza Zamkowego murami obronnymi, które w 1827
roku z inicjatywy bpa krakowskiego Jana Pawła Woronicza zburzono wraz ze strzelnicami. Dawna rezydencja biskupów krakowskich w Kielcach nie bez racji nazywana jest pałacem. Jest jednak kilka argumentów, które przesądzają na zaliczenie jej do zamków. Przede wszystkim położenie na wzgórzu zwanym zamkowym i otoczenie kamiennym murem obwodowym o grubości 1,5 m. W murze do dzisiaj można zobaczyć częściowo zachowaną basteję zwaną basztą prochową. Tak więc, mimo że obiekt przez wieki miał charakter otwarty, to jednak budowano go z myślą o funkcjach obronnych. Także atrakcyjny wygląd z zewnątrz i wspaniałe wnętrza zasługują na opisanie i polecenie turystom. Pałac zbudowany na planie czworoboku zbliżonego do kwadratu, posiada 2 kondygnacje oraz 4 narożne wieże z 3 kondygnacjami. Wszystkie wieże są identyczne, sześcioboczne zwieńczone ładnym hełmem, ale dwie frontowe nie przylegają do bryły pałacu lecz łączą je z nim dwie wąskie przybudówki. Kiedyś stały na nich posągi posłów szwedzkich (Oxenstierna oraz Brache) i moskiewskich (Lwow oraz Szeremetiew), z którymi prowadził rokowania fundator zamku bp Jakub Zadzik. Od frontu, po obu bokach stoją parterowe dobudówki w kształcie odwróconej litery L. Z tyłu znajduje się ogród, który zamyka mur z basteją oraz spichlerz. Za murami stoją dawne budynki gospodarcze wykorzystywane obecnie przez służby penitencjarne. Całość jest dobrze zachowana, oprócz posągów do naszych czasów nie przetrwały tylko dwie bramy wjazdowe i część muru obwodowego i basteją od strony północnej. W samej bryle pałacu zmieniano przez wieki praktycznie tylko układ okien. Bardzo okazale prezentuje się wyposażenie rezydencji zamienionej na muzeum wnętrz, dawnej broni i malarstwa. Jest to jedyna w Polsce barokowa rezydencja z I poł. XVII wieku z zachowanym oryginalnym wystrojem wnętrz. Podziwiać można wspaniałe komnaty biskupie z meblami, portalami, kominkami, posadzkami i przepięknymi stropami autorstwa Tomasza Dolabelli oraz ogromny zbiór obrazów m.in. Chełmońskiego, Wyspiańskiego, Gierymskiego, Witkiewicza. Każdy eksponat jest dobrze opisany, choć czasem jest to zrobione trochę nie wygodnie - przy wejściu do danej komnaty. W elewacji frontowej zamku występuje zasada troistości. Było to specjalne życzenie bp Zadzika, wielkiego wroga reformacji a szczególnie arianizmu. Fasada podzielona jest na 3 części, z których każda posiada 3 osie okienne, każda logia ma 3 arkady, a wieże po 3 kondygnacje, są tu też 3 lukarny (okienka w dachu). Miało to symbolicznie podkreślać znaczenie i rolę Trójcy Świętej, której dogmat zaciekle zwalczali arianie.
1601 r. - po wybuchu zarazy w Krakowie, w dworze kieleckim schronił się bp. Maciejewski wraz z klerykami
1637 r. - początek budowy zamku mającego dorównywać rezydencjom króla, z którym bp Zadzik rywalizował po tym jak Władysław IV odsunął go od władzy. Architektem biskupa był prawdopodobnie Giovanni Trevano, a pracami kierował Tomasz Poncino
1641 r. - ukończono budowę
1655 r. - potop szwedzki doprowadził do spalenia miasta, ocalał tylko zamek oraz kościół na wzgórzu Karczówka
1661 r. - w zamku przebywał król Jan Kazimierz wraz ze swym dworem
Lata 1720-1732 - rezydencja kielecka była siedzibą biskupa Konstantego Szaniawskiego. Dobudował on jednopiętrowe boczne skrzydło południowe
Lata 1734-1746 - kolejny właściciel bp Jan Lipski dobudował boczne skrzydło północne. Rezydencja zyskała typowy kształt francuskiego baroku
II poł. XVIII w. - za bp Kajetana Sołtyka przeprowadzono prace budowlane w kilku komnatach, m.in. dodano gipsowe stropy. W międzyczasie znacznie rozwinęło się także otoczenie pałacu. Powstały m.in. magazyny, spichlerze, stajnie, browar, gorzelnia, młyn wodny
1789 r. - pałac został odebrany biskupom i przejęty przez zaborców
04.06.1816 r. - Stanisław Staszic utworzył w skrzydle północnym Szkołę Akademiczno-Górniczą. Później pałac był siedzibą rządową
punktorod 1820 r. - pałac ulegał stopniowym niekorzystnym przekształceniom. Zburzono główną bramę oraz kordegardę dla straży, wieże zamiast hełmów otrzymały nowe szpetne daszki, z fasady usunięto posągi posłów szwedzkich i moskiewskich. Zmieniono także wnętrza, szczególnie wejścia na piętro oraz usunięto niektóre marmurowe portale
1860 r. - pierwsza gruntowna restauracja obiektu
1914 r. - w pałacu mieścił się sztab legionowy J. Piłsudskiego, który osobiście tu przebywał. Poza tym pałac wykorzystywano jako: biuro werbunkowe, drukarnię, pocztę polową, biuro przepustek i redakcję "Dziennika Urzędowego Komisariatu Wojska Polskiego"
punktorlata 1923-1925 - kolejna renowacja i próby przywrócenia pałacowi stanu sprzed XIX-wiecznych przeróbek
1938 r. - w pałacu uroczyście otwarto i poświęcono Sanktuarium J. Piłsudskiego
Po 1945 r. - komuniści urządzili sobie w pałacu siedzibę prezydium WRN
1971 r. - pałac oddano w użytkowanie Muzeum Narodowemu
2014 r. - podczas prac na dziedzińcu, w pobliżu skrzydła północnego, odkryto fundamenty budowli z XVI wieku, którą jest zapewne jakaś część obronnej siedziby biskupa Tomickiego. Podczas wojny północnej, w roku 1702 w rezydencji biskupiej kwaterował król szwedzki Karol XII. Stąd na czele swoich oddziałów wyruszył przez Morawicę pod Kliszów, gdzie miała mieć miejsce walna bitwa wojsk szwedzkich z saskimi, zakończona klęską tych drugich. W czasie dalszych działań militarnych przez Kielce kilkakrotnie przechodziły różnego rodzaju wojska, pobierając przy okazji za każdym razem znaczne kontrybucje. Doprowadziło to Kielce do ruiny, zamarł handel i stanęły zakłady pracy. Jednak dzięki właścicielom - biskupom krakowskim miasto nie upadło jak inne w tamtym czasie i po zakończeniu działań wojennych w 1711 r. powoli odradzało się.
