03/03/2026
MATERIA SACRA – ŚWIĘTA MATERIA
Asamblaże Jerzego Gąsiorka
Świętość zaklęta w prostocie
W murach darłowskiego Zamku otworzyliśmy wystawę „MATERIA SACRA – ŚWIĘTA MATERIA” autorstwa Jerzego Gąsiorka „Gąsiora”.
Artysta, będący rzeźbiarzem i poetą, zaprezentował niezwykłe asamblaże – przestrzenne kolaże, które od lat cierpliwie buduje z materii odnalezionej. Są to tzw. naturalia (tworzywa pochodzące prosto z natury) oraz przedmioty porzucone, którym twórca nadaje nowe znaczenie i drugie życie.
Ekspozycja ta to swoista „biblia z przedmiotów porzuconych”, co w języku łacińskim oddaje miano: Assamblagia Anseris: Biblia ex Naturalibus et Relictis (Asamblaże Gąsiora: Biblia z Naturaliów i Rzeczy Pozostawionych). Autor, mistrz asamblażu, pokazuje, że rzeczy naznaczone upływem czasu i nadżarte rdzą mogą stać się nośnikiem sacrum. W jego rękach stare rygla, fragmenty okuć i spękane dębowe belki układają się w poruszające wizerunki Madonn, aniołów oraz sceny pasyjne.
Prace – wykonane ze starego drewna, rdzawego żelaza i patynującej miedzi – prezentowane są w przestrzeni sali „Szachulec”. Jej surowa, ryglowa konstrukcja z dębowych belek oraz wypełnienie z tradycyjnego strychulca (gliny wymieszanej z sieczką) stanowią naturalne przedłużenie rzeźb Artysty. Ta jedność materii tworzy spójną, niemal mistyczną opowieść o świętości ukrytej w tym, co najprostsze.
O Artyście: Jerzy Gąsiorek „Gąsior”
Jerzy Gąsiorek (ur. 17 stycznia 1941 r. w Granowcu) to wybitny artysta plastyk, rzeźbiarz, poeta oraz ceniony animator kultury.
Związki z regionem:
Choć od lat 60. związany jest z Gorzowem Wielkopolskim i Santokiem (gdzie w zabytkowej wieży stworzył swoją pracownię), jego losy splotły się również z Darłowem, w którym spędził lata szkolne. Obecna wystawa to dla niego sentymentalny powrót do tamtych chwil.
Twórczość: Specjalizuje się w technice asamblażu i rzeźbie podrzeźbianej. Jego prace charakteryzują się głęboką symboliką chrześcijańską i humanistyczną.
Działalność kulturalna: Przez 26 lat (1980–2006) kierował Biurem Wystaw Artystycznych w Gorzowie Wlkp. Jest pomysłodawcą ogólnopolskich Biennale Sztuki Sakralnej „Sacrum”.
Literatura: Jako członek Związku Literatów Polskich wydał kilkanaście tomików poezji oraz prozę (m.in. „Listy do praprawnuka”). Jego wiersze, podobnie jak rzeźby, są uważnym zapisem codzienności i przemijania.
Nagrody: Laureat m.in. Nagrody im. Brata Alberta (1995) oraz Nagrody Kulturalnej Prezydenta Miasta Gorzowa Wlkp. „Motyl” (1999).
Sztuka Jerzego Gąsiorka to nieustanna próba „odzyskiwania duszy” przedmiotów. Sam Artysta podkreśla, że ich nie „wymyśla”, ale je spotyka:
„Są to przedmioty, które kiedyś służyły człowiekowi, a potem zostały odrzucone. Ja je tylko podnoszę, oczyszczam i nadaję im nowe znaczenie. Są siermiężne jak życie, co mnie doświadczało”.
Wystawę można oglądać w sali „Szachulec” do 25 marca (od środy do niedzieli, w godz. 10 - 15). Wstęp bezpłatny.