11/05/2026
Vandaag, op 11 mei, werd Anton Mussert geboren.
Een naam die voor altijd verbonden zal blijven aan één van de zwartste hoofdstukken uit de Nederlandse geschiedenis.
Mussert was de oprichter en leider van de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB) in Nederland. Waar hij in de jaren ’30 begon als politicus die sprak over nationalisme en orde, koos hij tijdens de Tweede Wereldoorlog openlijk de kant van nazi-Duitsland en werkte hij samen met de Duitse bezetter. Voor veel Nederlanders werd hij daarmee hét symbool van collaboratie en verraad.
Tijdens de bezetting sloten duizenden Nederlanders zich aan bij de NSB. Sommigen uit overtuiging, anderen uit angst, opportunisme of onder druk van de omstandigheden. Het laat zien hoe ingewikkeld en kwetsbaar een samenleving kan worden in tijden van oorlog en verdeeldheid.
Juist daarom blijft het belangrijk om ook deze kant van de geschiedenis te blijven benoemen. Niet om te verheerlijken, maar om te begrijpen wat er kan gebeuren wanneer vrijheid, democratie en menselijkheid onder druk komen te staan. Geschiedenis gaat niet alleen over helden en bevrijders, maar ook over de fouten, keuzes en gevolgen die nooit vergeten mogen worden.
In een tijd waarin polarisatie en verdeeldheid opnieuw zichtbaar zijn in de wereld, blijft de geschiedenis van mensen als Mussert een waarschuwing voor hoe gevaarlijk extremisme en propaganda kunnen zijn.
Herdenken betekent niet alleen terugkijken, maar ook blijven leren.
