Keramiekmuseum Princessehof

Keramiekmuseum Princessehof Nationale keramiekmuseum, gevestigd in een 18de eeuws stadspaleis, het geboortehuis van M.C. Escher. Vanaf 16 oktober 2021 te zien: KOREA.

Poort naar een rijk verleden

De ontwerpers van Lab AIR hebben in hun Smogware project keramiek gebruikt om maatschappelijke vraagstukken bespreekbaar...
14/06/2026

De ontwerpers van Lab AIR hebben in hun Smogware project keramiek gebruikt om maatschappelijke vraagstukken bespreekbaar te maken. Ze kijken ook naar hun eigen handelen: hoe duurzaam is dit materiaal? Voor deze tentoonstelling duiken ze in de wereld achter de productie van keramiek door de eeuwen heen, aan de hand van vier opmerkelijke kopjes. Elk kopje staat voor een sleutelmoment in de handelsgeschiedenis en massaproductie van keramiek in Nederland.

We tonen ze hier alle vier. Vandaag het tweede kopje: Delfts Blauw uit 1700.

‘Nepporselein’ voor de wereldmarkt
Door een burgeroorlog in China valt halverwege de 17e eeuw de handel in Chinees porselein stil. Pottenbakkers in Delft springen in het ontstane g*t. In Europa weten ze nog niet hoe ze porselein kunnen maken – maar de Delftse ‘plateelbakkers’ maken een aardige lookalike met wit glazuur op roodgeel aardewerk, en blauwe beschildering in Chinese stijl. De productie wordt opgeschroefd en de VOC groeit uit tot het grootste beursgenoteerde bedrijf ooit.

De kinderen die in plateelbakkerijen werken, zijn vaak weeskinderen die zogenaamd ‘in opleiding’ zijn. In werkelijkheid zijn ze uitbesteed door weeshuizen, om vanaf hun negende jaar mee te draaien in de fabriek.

Sustainable Ceramics #2: Investig*ting a Footprint
📅 te zien t/m 25 oktober 2026
📍 Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden

Kom: Collectie Keramiekmuseum Princessehof
(fragment van) replica van Het Bolswarder Tableau van Dirk Danser uit 1737, door Lucia Bazzano, Gemeentemuseum Het Hannemahuis

Deze Japanse theekom, in het Japans een chawan (茶碗) genoemd, is gemaakt in de opvallende Oribe-stijl. Deze keramiekstijl...
13/06/2026

Deze Japanse theekom, in het Japans een chawan (茶碗) genoemd, is gemaakt in de opvallende Oribe-stijl.

Deze keramiekstijl is te herkennen aan het levendige groene glazuur, de asymmetrische vormen en de speelse decoraties. De stijl is vernoemd naar Furuta Oribe (1544-1614), een invloedrijke theemeester die een vernieuwende kijk had op de Japanse theecultuur.
Waar eerdere theemeesters eenvoud, soberheid en terughoudendheid nastreefde, introduceerde Oribe een meer creatieve en expressieve stijl.

Kijk maar goed naar deze kom: het groene glazuur is asymmetrisch aangebracht en druipt van de rand, terwijl golvende patronen en bloemmotieven zijn aangebracht voor een speelse decoratie.

Dergelijke kommen werden gebruikt voor het drinken van matcha tijdens de Japanse theeceremonie (chanoyu, 茶道).
Hoewel thee al vanaf de negende eeuw vanuit China naar Japan gebracht werd, kwam de theecultuur vooral vanaf de twaalfde eeuw tot bloei met de introductie van de verbouwing van theeplanten in Japan.
Vanaf de zestiende eeuw werd thee door steeds meer mensen gedronken en kregen Japanse keramische tradities een eigen plaats naast de geliefde Chinese en Koreaanse keramiek. Deze theekom weerspiegelt daarmee een belangrijke ontwikkeling binnen de Japanse theecultuur, waarin eigen keramische tradities steeds meer waardering kregen.

Afbeelding: Theekom met decor van golflijnen en flambé in Oribestijl, circa 1700-1800, Keramiekmuseum Princessehof Leeuwarden, bruikleen Ottema-Kingma Stichting, inv. no. NO 02868.

𝗩𝗼𝗲𝘁𝗯𝗮𝗹𝗹𝗲𝗻𝗱𝗲 𝗱𝗮𝗺𝗲𝘀Bij voetbal denk je eerder aan Spanje, Brazilië of Nederland dan aan China. Toch heeft het land meer m...
11/06/2026

𝗩𝗼𝗲𝘁𝗯𝗮𝗹𝗹𝗲𝗻𝗱𝗲 𝗱𝗮𝗺𝗲𝘀

Bij voetbal denk je eerder aan Spanje, Brazilië of Nederland dan aan China. Toch heeft het land meer met deze sport dan je verwacht: het voetballen schijnt er te zijn uitgevonden!

Op deze wijnpot uit de Mingdynastie (1368-1644) zien we vrouwen afgebeeld die een bal heen en weer trappen. Dit voetbalspel werd 𝘤𝘶𝘫𝘶 genoemd, in eerste instantie werd cuju gespeeld door militairen als vorm van training. Al snel pikte de Chinese elite het op als een plezierig tijdverdrijf.

Deze pot is gemaakt tijdens de Mingdynastie (1368-1644) in de keizerlijke ovens van Jingdezhen. Hij werd gebruikt in het paleis, waarschijnlijk om wijn in te bewaren. De geschilderde scènes kunnen worden beschouwd als het uitdragen van een ‘keizerlijke boodschap’, namelijk dat het land goed bestuurd werd. Hiermee liet de keizer zien dat de situatie zo stabiel was onder zijn bewind dat men voldoende tijd had voor vredige en ontspannende activiteiten.

Wijnpot met figuren, Jingdezhen, China, circa 1400-1500, porselein, h. 37,4 cm, bruikleen Ottema-Kingma Stichting.

De ontwerpers van Lab AIR hebben in hun Smogware project keramiek gebruikt om maatschappelijke vraagstukken bespreekbaar...
07/06/2026

De ontwerpers van Lab AIR hebben in hun Smogware project keramiek gebruikt om maatschappelijke vraagstukken bespreekbaar te maken. Ze kijken ook naar hun eigen handelen: hoe duurzaam is dit materiaal? Voor deze tentoonstelling duiken ze in de wereld achter de productie van keramiek door de eeuwen heen, aan de hand van vier opmerkelijke kopjes. Elk kopje staat voor een sleutelmoment in de handelsgeschiedenis en massaproductie van keramiek in Nederland.

We tonen ze hier alle vier. Vandaag het eerste kopje: Chinees porselein uit 1600.

Made in China: vroeg-industriële productie
De productie van Chinees porselein markeert de omslag van een lokaal ambacht naar massaproductie en wereldhandel. En, als onderdeel daarvan: het uitputten van aarde en arbeid.

De Chinese keizers dwingen met hun gigantische bestellingen om de productie in Jingdezhen als een soort lopende band werk te organiseren. De Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC), net opgericht, treft daardoor de ideale ‘industrie’ voor massaproductie.

De ovens worden zo snel mogelijk geopend om tijd en stookhout te besparen. Na acht dagen (!) stoken en elf dagen afkoelen, is de oven eigenlijk nog steeds te heet om het porselein uit te laden. Maar toch moeten de arbeiders de oven in. Om zich tegen de hitte te beschermen bedekken de mannen zich met natte lappen en drinken ze thee met zout.

Sustainable Ceramics #2: Investig*ting a Footprint
📅 te zien t/m 25 oktober 2026
📍 Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden

Kopje: Collectie Keramiekmuseum Princessehof
Gouache: Fries Museum, Leeuwarden – bruikleen Ottema-Kingma Stichting

🌍✨ 𝑺𝒖𝒔𝒕𝒂𝒊𝒏𝒂𝒃𝒍𝒆𝒄𝒆𝒓𝒂𝒎𝒊𝒄𝒔.𝒏𝒍 | This World Environment Day, we’re excited to launch sustainableceramics.nl — an online publi...
05/06/2026

🌍✨ 𝑺𝒖𝒔𝒕𝒂𝒊𝒏𝒂𝒃𝒍𝒆𝒄𝒆𝒓𝒂𝒎𝒊𝒄𝒔.𝒏𝒍 | This World Environment Day, we’re excited to launch sustainableceramics.nl — an online publication and public research platform dedicated to exploring the complex relationships between ceramics, ecology, material innovation, and social responsibility.

Bringing together essays, interviews, artistic projects, archival material, and critical reflections, this website examines how contemporary ceramic practices are responding to the environmental and social challenges of our time.

Thanks to our wonderful authors dr and Joshua Miller and brilliant artists .nl .o.n .jie.chen

designforchange

𝗘𝗲𝗻 𝟭𝟴𝗲 𝗲𝗲𝘂𝘄𝘀 𝗴𝗿𝗮𝗽𝗷𝗲Deze fopkan heeft het model van een gewone schenkkan, met een bolle buik, een kloeke hals en een oor...
04/06/2026

𝗘𝗲𝗻 𝟭𝟴𝗲 𝗲𝗲𝘂𝘄𝘀 𝗴𝗿𝗮𝗽𝗷𝗲

Deze fopkan heeft het model van een gewone schenkkan, met een bolle buik, een kloeke hals en een oorvormig handvat. Maar wie beter kijkt, ziet dat uit deze kannen onmogelijk geschonken kan worden. De hals is geheel opengewerkt waardoor de inhoud bij het schenken niet in het glas terechtkomt maar over de kleren heen gutst.

Zo werd een fopkan in het Engels een 𝘱𝘶𝘻𝘻𝘭𝘦 𝘫𝘶𝘨 genoemd, het gaat er om om te ontdekken hoe je de drank zonder te morsen uit de kan krijgt. De oplossing van het raadsel is dat het oor en de bovenrand van de fopkan hol zijn en met elkaar in verbinding staan. Die holte vormt als het ware een rietje. Als je aan een van de tuitjes aan de rand zuigt en de andere tuitjes met je vingers dichthoudt, dan slurp je de drank zo naar binnen.

Deze fopkan, aan de onderkant gemerkt met D 12, dateert van een kleine eeuw later, uit de periode dat Jan Teunis Dextra aan het roer stond (1757-1765). De chinoiserievoorstelling is geschilderd naar een prent van de Duits-Nederlandse graveur Pieter Schenk de Jongere (1693-1775).

Fopkan, circa 1760, De Grieksche A, Delft, Aardewerk, h. 20,4 cm, bruikleen Ottema-Kingma Stichting.

𝗟𝗮𝗮𝘁𝘀𝘁𝗲 𝗸𝗮𝗻𝘀: 𝗻𝗼𝗴 𝘁/𝗺 𝟭𝟰 𝗷𝘂𝗻𝗶 𝘁𝗲 𝘇𝗶𝗲𝗻! Kunstenaar Linda Swanson (VS, 1967) houdt zich bezig met natuurlijke processen. M...
02/06/2026

𝗟𝗮𝗮𝘁𝘀𝘁𝗲 𝗸𝗮𝗻𝘀: 𝗻𝗼𝗴 𝘁/𝗺 𝟭𝟰 𝗷𝘂𝗻𝗶 𝘁𝗲 𝘇𝗶𝗲𝗻! Kunstenaar Linda Swanson (VS, 1967) houdt zich bezig met natuurlijke processen. Met haar werk onderzoekt ze het samenspel tussen aarde, water en vuur. Licht materiaal wordt donker, zacht materiaal wordt hard, en vast materiaal begint te vloeien. In plaats van de processen te verklaren, nodigt Swanson bezoekers uit om te observeren en te ervaren. Zo herinnert ze ons eraan dat het universum een verbazingwekkende plek is.

𝘌𝘒𝘞𝘊@𝘗𝘳𝘪𝘯𝘤𝘦𝘴𝘴𝘦𝘩𝘰𝘧: 𝘓𝘪𝘯𝘥𝘢 𝘚𝘸𝘢𝘯𝘴𝘰𝘯 – 𝘔𝘪𝘯𝘦𝘳𝘢𝘭 𝘉𝘭𝘰𝘰𝘮 is de eerste solotentoonstelling van Swanson op Nederlandse bodem.

👉Kijk voor meer informatie op princessehof.nl/lindaswanson.

📷Aron Weidenaar

𝘌𝘦𝘯 𝘴𝘺𝘮𝘣𝘰𝘰𝘭 𝘷𝘰𝘰𝘳 𝘨𝘦𝘭𝘶𝘬 𝘦𝘯 𝘦𝘦𝘯 𝘭𝘢𝘯𝘨 𝘭𝘦𝘷𝘦𝘯Deze zeldzame schotel laat zien hoe vernieuwend Chinese pottenbakkers in de zeve...
31/05/2026

𝘌𝘦𝘯 𝘴𝘺𝘮𝘣𝘰𝘰𝘭 𝘷𝘰𝘰𝘳 𝘨𝘦𝘭𝘶𝘬 𝘦𝘯 𝘦𝘦𝘯 𝘭𝘢𝘯𝘨 𝘭𝘦𝘷𝘦𝘯
Deze zeldzame schotel laat zien hoe vernieuwend Chinese pottenbakkers in de zeventiende eeuw werkten. De basis bestaat uit wit kraakporselein, dat later werd beschilderd met een kleurrijke decoratie in zwart, rood en groen: een techniek die bekendstaat als wucai. Op het midden staat een bloemenvaas met een draak die een lingzhi-paddenstoel in zijn bek draagt, een symbool voor geluk en een lang leven. Langs de rand wisselen bloemmotieven, gelukssymbolen en sierlijke kwasten elkaar af.

Van dit type schotel zijn wereldwijd slechts enkele voorbeelden bekend. Bijzonder is de combinatie van kraakporselein met een later aangebrachte overglazuurdecoratie in wucai-stijl. Deze kleurrijke beschildering geldt als een vroege voorloper van het latere famille verte-palet, dat tijdens de Kangxi-periode grote populariteit zou krijgen.

Schotel, China 1635-55, Ming-dynastie (1368-1644), Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden; Bruikleen Ottema-Kingma Stichting

Wat een plezier in het museum! Een bezoek aan het Princessehof zorgt ervoor dat kinderen en jongeren zichzelf en de were...
30/05/2026

Wat een plezier in het museum! Een bezoek aan het Princessehof zorgt ervoor dat kinderen en jongeren zichzelf en de wereld om hen heen met andere ogen bekijken.

Bij 'Bouke de Vries: UNBROKEN' is een ontzettend fijn onderwijsprogramma gemaakt. Schoolklassen van basisscholen en middelbare scholen dompelen zich onder in de wereld van Bouke de Vries en gaan ook zelf aan de slag.

Ook eens langskomen met je klas? Kijk op www.princessehof.nl/onderwijs

Foto's door Lucas Kemper.

Adres

Grote Kerkstraat 9
Leeuwarden
8911DZ

Openingstijden

Dinsdag 11:00 - 17:00
Woensdag 11:00 - 17:00
Donderdag 11:00 - 17:00
Vrijdag 11:00 - 17:00
Zaterdag 11:00 - 17:00
Zondag 11:00 - 17:00

Telefoon

+31582948958

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Keramiekmuseum Princessehof nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.

Delen

Type