04/05/2026
មុខមាត់របស់ផ្លូវដែក (Faces of the Railway)
ពិធីបើកការតាំងពិព័រណ៍មុខមាត់របស់ផ្លូវដែក (Faces of the Railway) បង្ហាញអំពីប្រព័ន្ធផ្លូវដែករបស់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលត្រូវបានបង្អាក់ដំណើរការដោយសង្គ្រាម និងត្រូវបានបោះបង់ចោលអស់រយៈពេលជាយូរមកហើយ ដោយប្រើរូបភាពដើម្បីឆ្លុះបញ្ចាំងអំពីរបៀបដែលជោគវាសនានៃខ្សែផ្លូវដែកមួយមានទំនាក់ទំនងគ្នាជាមួយនឹងជីវិតរបស់អ្នកដែលរស់នៅជុំវិញវា។
ពិព័រណ៍នេះបង្ហាញពីដំណើររឿងឯកសាររយៈពេលវែងចាប់ពីឆ្នាំ២០១១ ដល់ ឆ្នាំ២០២៣៖ ចាប់ពីភាពស្ងប់ស្ងាត់ដែលបានកើតឡើងបន្ទាប់ពីការផ្អាកប្រតិបត្តិការអស់ជាច្រើនទសវត្សរ៍ រហូតដល់ការងារសាងសង់ឡើងវិញដែលបានធ្វើឱ្យផ្លូវដែកមានជីវិតឡើងវិញជាបណ្តើរៗ និងចុងក្រោយរហូតដល់ថ្ងៃដែលរថភ្លើងបានចាប់ផ្តើមដំណើរការម្តងទៀត។
រូបថតទាំងនេះត្រូវបានវេញបញ្ចូលគ្នាជាមួយនឹងជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់កម្មករផ្លូវដែក អ្នកស្នាក់នៅ និងកុមារ—អ្នកដែលបានធំដឹងក្តីនៅក្បែរផ្លូវដែក ដែលជាសាក្សីនៃភាពនៅស្ងៀមស្ងាត់របស់ផ្លូវដែក និងការវិលត្រឡប់មកមានជីវិតឡើងវិញ។ នៅចំកណ្តាលនៃពិព័រណ៍នេះ គឺលោក ឡុង ដារ៉េត (Long Dareth) នាយស្ថានីយ៍រថភ្លើង ដែលបានទទួលមរណភាពកាលពីឆ្នាំ ២០២៣ ក្នុងជន្មាយុ ៩១ ឆ្នាំ។
ពេញមួយជីវិតរបស់គាត់ លោកបានបម្រើការនៅស្ថានីយ៍ពោធិ៍សាត់ បាត់ដំបង សិរីសោភ័ណ និងប៉ោយប៉ែត ហើយបានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជួយជនភៀសខ្លួនខ្មែរដែលវិលត្រឡប់មកស្រុកកំណើតវិញតាមរថភ្លើងនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនថៃ-កម្ពុជាចន្លោះឆ្នាំ ១៩៩២ និង ១៩៩៣។
រឿងរ៉ាវរបស់លោកបានរំកិលឆ្លងកាត់ដិតដាមនៃប្រវត្តិសាស្ត្រ ដោយធ្វើជាសាក្សីចំពោះបម្រែបម្រួលជោគវាសនានៃផ្លូវដែក និងប្រទេសជាតិ។ អ្នកថតរូបបានតាមដានឆ្នាំចុងក្រោយរបស់លោក ដោយរក្សាទុកនូវវត្តមានដ៏ស្ងប់ស្ងាត់របស់បុរសម្នាក់ដែលបានលះបង់ជីវិតរបស់គាត់ចំពោះផ្លូវដែក។ ទីបំផុត នេះគឺជាពិព័រណ៍មួយបង្ហាញអំពីរបៀបដែល មនុស្ស និងផ្លូវដែកជួបគ្នា បែកគ្នា ហើយគ្នាម្តងទៀតតាម ពេលវេលា។
ផ្លូវដែកមិនមែនគ្រាន់តែជាមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូនប៉ុណ្ណោះទេ តែវាគឺជាខ្សែបន្ទាត់ដ៏វែងបន្តគ្នា ដែលរក្សានូវអនុស្សាវរីយ ការធ្វើចំណាកស្រុក និងក្តីសង្ឃឹម។ ហើយអ្នកដែលមានជីវិតរស់នៅក្បែរផ្លូវដែកទាំងនោះ គឺជាមុខមាត់ដ៏ត្រចះត្រចង់ ដែលស្ថិតស្ថេរជាងគេរបស់ផ្លូវដែក។
ទីតាំង: ផ្ទះ បុស្បា
----------
Faces of the Railway traces Cambodia’s war-disrupted and long-abandoned railway system, using images to reflect on how the fate of a rail line becomes intertwined with the lives of those who live around it. The exhibition presents a long-term documentary journey from 2011 to 2023: from the stillness that followed decades of suspended operations, to the reconstruction works that slowly revived the tracks, and finally to the day the trains began to run once more. These photographs are interwoven with the daily lives of railway workers, residents, and children—people who grew up beside the tracks, witnessing the railway’s slumber and its return to life.
At the heart of this exhibition is Long Dareth, the stationmaster who passed away in 2023 at the age of 91. Throughout his life, he served at the stations of Pursat, Battambang, Sishuaphon, and Poipet, and played a vital role in assisting Cambodian refugees returning home by train along the Thai–Cambodian border between 1992 and 1993. His story moves through the seams of history, bearing witness to the shifting destiny of the railway and the nation. The photographer followed his final years, preserving the quiet presence of a man who devoted his life to the tracks.
Ultimately, this is an exhibition about how people and rails meet, part, and meet again across time. The railway is not merely a mode of transport; it is a long, continuous line carrying memories, migration, and hope. And the people whose lives unfold beside the tracks are its most vivid, enduring faces.
Location: Bossbha’s House
《Faces of the Railway》圍繞著柬埔寨因內戰而中斷、荒廢多年的鐵路系統，試圖以影像回望一條線路的命運與人的生命如何隨著歷史的變遷而展現。本展呈現的是一段跨越 2011 至 2023 年的長期紀錄：從鐵道長期停擺後的寂靜、到重修工程再度啟動，直至火車重新運行的那一天。這些畫面同時交織著鐵路工人、居民與孩童的日常，他們在軌道旁成長、生活，看著火車沉睡與復甦。
展覽的另一核心，是已於 2023 年離世、享年 91 歲的老站長 Long Dareth。他一生服務於菩薩、馬德望、詩書風與波貝等車站，並在 1992–1993 年協助泰柬邊境難民搭乘火車返鄉。他的故事穿梭於歷史縫隙之間，見證著鐵道與國家命運的轉折。攝影師以影像追隨他的晚年，讓這位默默守護鐵路的身影得以被記住。
這是一個關於人與鐵軌如何在時間中相遇、錯身與重逢的展覽。鐵路不只是交通系統，也是一條承載記憶、遷徙與希望的長線；而那些在鐵軌旁生活的人們，是這段歷史最立體、最真實的面孔。
CR: SARET SAYON សារ៉េត សាយ័ន
