Kỷ Vật Người Hoa - 家在堤岸

Kỷ Vật Người Hoa - 家在堤岸 Contact information, map and directions, contact form, opening hours, services, ratings, photos, videos and announcements from Kỷ Vật Người Hoa - 家在堤岸, Museum, Ho Chi Minh City.

·一個在越南胡志明市堤岸出生的第三代華人所講述的故事
·堤岸( ChoLon )是胡志明市的唐人街,也是世界上最大的唐人街之一
·致力於傳承和發揚越華傳統文化是我們的責任
·讓世界聽到我們的聲音
·西堤華人文化陳列室粉絲專頁
·Phòng Trưng Bày Văn Hoá Người Hoa Sài Gòn - Chợ Lớn
***XIN LƯU Ý:
•NHỮNG Comment CỐ Ý GÂY CHUYỆN VÀ THIẾU VĂN MINH SẼ BỊ XOÁ VÀ block NGAY

15/06/2026

TÌNH QUÊ TRONG CHIẾC BÁNH SỮA HAI LỚP 一碗双皮奶 半生故乡情

——•••——

Một chiết bánh sữa hai lớp, chất chứa biết bao tình quê. Mỗi lần trở tới Thuận Đức, tôi đều thưởng thức một chiếc bánh sữa hai lớp. Hương vị đậm đà tình quê và tình thân ấy luôn khiến người ta nhớ mãi không quên. Vị sữa thơm béo, mềm mịn tan nơi đầu lưỡi không chỉ làm thỏa mãn vị giác mà còn gợi lại trong tôi biết bao câu chuyện về quê hương mà ông nội từng kể.

Tết Đoan Ngọ của người Hoa lại sắp đến. Từ nhỏ, mỗi dịp lễ tết, tôi thường nghe ông nội nhắc câu: “Mỗi khi lễ tết lại càng nhớ người thân.” Năm ngoái, vào dịp vía Long Mẫu sau Tết Đoan Ngọ, khi trở về làng Long Đàm, thị trấn Hạnh Đàn, Thuận Đức để xem đua thuyền rồng, khung cảnh náo nhiệt ấy thực sự khiến bất cứ người con xa xứ nào cũng phải lưu luyến.

Ông nội tôi rời quê hương xuống Nam Dương khi mới 17 tuổi. Những biến động của thời cuộc và hoàn cảnh đã khiến lần vẫy tay từ biệt cha mẹ và các em bên dòng kênh năm ấy trở thành cuộc chia ly vĩnh viễn.

Hơn hai mươi năm trước, trong một lần trở về quê tìm lại cội nguồn, sau nhiều ngày dò hỏi, tôi cuối cùng đã gặp được người em gái ruột duy nhất còn sống của ông nội ở quê nhà – bà cô thứ mười của tôi.

Kể từ ngày đó, tôi đã tìm lại được quê hương của ông nội mình. Quê hương vốn chỉ là một miền ký ức xa xôi, mơ hồ qua lời kể của ông nội, dần trở thành một nơi có huyết thống, có tình thân và có những nỗi nhớ. Mỗi lần đi công tác ở Quảng Châu, tôi đều dành thời gian trở về Thuận Đức thăm người thân. Ngay cả khi bà mười đã qua đời, tôi vẫn thường trở về nơi ấy. Hơn hai mươi năm qua, dù cách xa ngàn dặm, tình thân máu mủ vẫn chưa bao giờ phai nhạt theo năm tháng.

Điều khiến tôi nhớ nhất là ngày via Long Mẫu năm ngoái. Đúng dịp lễ thuyền rồng, tôi đã tự tay đưa hài cốt ông nội trở về quê cũ Long Đàm. Ông rời quê từ khi còn trẻ, sống tha hương suốt chín mươi lăm năm. Dù luôn hướng lòng về quê mẹ, ông vẫn chưa có cơ hội trở về sinh sống nơi chôn nhau cắt rốn. Cho đến ngày ấy, ông mới thật sự được trở lại nơi mình sinh ra và lớn lên, hoàn thành tâm nguyện lớn nhất đời mình. Bốn chữ “lá rụng về cội” nghe tưởng đơn giản nhưng lại chất chứa nỗi nhớ quê sâu nặng của biết bao thế hệ người Hoa xa xứ.

Trước thềm Tết Đoan Ngọ năm nay, tôi ngồi bên dòng kênh ở làng cổ Phùng Giản của Thuận Đức, chậm rãi thưởng thức một chiếc bánh sữa hai lớp. Khung cảnh sông nước Lĩnh Nam trước mắt mang lại cảm giác thân thuộc lạ thường. Trong khoảnh khắc ấy, nỗi nhớ người thân lại dâng trào, khiến tôi nhớ đến ông nội và bà mười đã khuất. Tôi càng nhớ hơn những chiếc bánh sữa hai lớp mà cô đã tự tay làm cho tôi mỗi lần về quê, thơm hơn, ngọt hơn bất kỳ nơi nào khác.

Dòng nước trên kênh vẫn lặng lẽ trôi, tiếng trống thuyền rồng vẫn vang lên năm này qua năm khác. Với tôi, Tết Đoan Ngọ không chỉ là một ngày lễ truyền thống mà còn là dịp để đoàn tụ với quê hương, với người thân và với tổ tiên. Cảm ơn ông nội đã để lại những câu chuyện về quê nhà, để tôi có cơ hội bước lên hành trình tìm về cội nguồn. Giờ đây, mỗi khi nghe tiếng trống thuyền rồng vang lên, tôi lại nhớ mình đến từ đâu. Bởi khi đã tìm lại được gốc rễ của mình, trái tim cuối cùng cũng tìm được nơi để trở về.

——•••——

一碗双皮奶 半生故乡情

一碗双皮奶,几许故乡情。每次回到故乡顺德,我都会来上一碗双皮奶,这一份充满家乡和亲情的味道,总是令人回味无穷。香滑细腻的奶香入口即化,不仅满足了我的食欲,更唤醒了爷爷口中一个个关于家乡的故事。

我们华人的端午节即将来临。小时候,每逢年节,我经常听爷爷说:“每逢佳节倍思亲。”去年端午节过后的龙母诞那天,当我回到广东顺德杏坛龙潭村观看龙舟竞渡时,那种热闹非凡的场面,确实让每一个游子都为之眷恋。

爷爷17岁离开家乡下南洋,时代和环境的变迁,让他当年在河涌边与父母、弟妹挥手告别的一幕,竟成了永别。

二十多年前的一次回乡寻根,经过一番寻访之后,我终于见到了爷爷在唐山唯一仍然在世的亲妹妹——十姑婆。那次重逢,不仅让两个家族重新连接起来,也让我第一次真正知道自己从哪里来。

从那一天开始,我找回了自己的根。原本只是爷爷口中遥远而模糊的故乡,慢慢变成了一个有血脉、有亲情、有牵挂的地方。我每次到广州出差,都会抽出一些时间回到顺德探望亲人。即使后来十姑婆离世,我依然会回去看看。二十多年来,虽然相隔千里,但血浓于水的亲情从来没有因为岁月而淡薄。

而最令我难忘的,是去年龙母诞的日子。在龙舟节当天,我亲手将爷爷的灵骨带回龙潭故里。爷爷年轻时离开家乡下南洋,一生漂泊异乡九十五载,虽然始终心系故土,却未能亲身回来长住。直到那一天,他终于回到了自己出生和成长的地方,多年来的心愿终于得以完成。落叶归根,这四个字看似简单,背后却承载着一代海外游子对家乡最深沉的思念。

今年端午节来临前,我坐在顺德逢简水乡的河涌边,慢慢品尝着一碗双皮奶。眼前的岭南水乡风景令人倍感亲切。此时此刻,思亲之情也不禁涌上心头,让我想起远在天上的爷爷和十姑婆。更让我怀念的,是每次回到家乡时,十姑婆专门为我炖制的双皮奶,特别香,特别甜。

河涌水依旧静静流淌,龙舟鼓声也一年又一年响起。对我来说,端午节不仅是一个传统节日,更是一次与故乡、与亲人、与祖先的重逢。感谢爷爷当年留下的家乡故事,让我有机会踏上寻根之路。如今,每当听到龙舟鼓声响起,我都会记得自己从哪里来。因为找回了根,心,也终于有了归处。

#家在堤岸 #越南华人 #顺德 #双皮奶 #故乡

13/06/2026

HƯƠNG VỊ BÁNH BÁ TRẠNG LAN TỎA KHẮP NƠI
-NÉT TRUYỀN THỐNG TẾT ĐOAN NGỌ CỦA NGƯỜI PHÚC KIẾN Ở CHỢ LỚN

——•••——

Khi các thế hệ tiền nhân người Hoa xuống Nam Dương và đặt chân đến Chợ Lớn, họ cũng mang theo những lễ hội truyền thống cùng các món ăn đặc trưng của quê hương đến vùng đất mới. Theo thời gian, những giá trị ấy đã trở thành một phần quan trọng trong đời sống, đồng thời là sợi dây gắn kết tình cảm với cố hương và ký ức của cộng đồng.

Tết Đoan Ngọ sắp đến. Hôm nay, chúng tôi tìm đến khu vực đường Gò Công và Gia Phú, nơi được xem là “làng Mân Nam” của người Phúc Kiến tại Chợ Lớn, để thăm một gia đình người Hoa đang tất bật gói bánh Bá Trạng truyền thống.

Khu vực quanh đường Gò Công và Gia Phú là nơi tập trung đông đảo người Phúc Kiến sinh sống, đặc biệt là Hẻm Tam Đa Lý trước đây gần như toàn bộ cư dân đều là người Phúc Kiến, phần lớn có nguồn gốc từ vùng Mân Nam. Trên hai con phố cổ này, đến nay vẫn còn lưu giữ nhiều dãy nhà phố kiểu Hoa mang kiến trúc cổ kính, cho thấy một thời kỳ phồn thịnh của cộng đồng nơi đây.

Trên đường Gò Công, có một gia đình họ Quách đang tất bật chuẩn bị bánh cho mùa Tết Đoan Ngọ. Quê gốc của họ là Đồng An, Phúc Kiến, vì vậy gia đình vẫn gìn giữ nghề làm bánh Bá Trạng Mân Nam truyền thống. Điểm đặc sắc của loại bánh này nằm ở cách thưởng thức khi còn nóng, quy trình rang nếp công phu cùng phần nhân phong phú, đậm đà hương vị.

Cả gia đình cùng nhau phân công công việc. Vào thời điểm cao điểm trước Tết Đoan Ngọ, ai cũng có phần việc riêng. Cô Trần Cẩm Lệ, con dâu trong gia đình, phụ trách mua nguyên liệu, chuẩn bị nhân và công đoạn hấp bánh; cô Quách Bảo Bảo cùng các cháu gái đảm nhận việc gói bánh; những thành viên khác hỗ trợ rửa lá, nhóm lửa và canh nồi bánh.

Dù mỗi ngày đều bận rộn, mọi người vẫn phối hợp nhịp nhàng để làm nên từng chiếc bánh mang đậm hương vị quê hương. Họ mong muốn đưa hương vị truyền thống của Tết Đoan Ngọ cùng không khí đoàn viên đến với bàn ăn của mỗi khách hàng.

Người Hoa ở Chợ Lớn chủ yếu sử dụng tiếng Quảng Đông trong giao tiếp hằng ngày, vì vậy phần lớn người Phúc Kiến nơi đây cũng có thể nói tiếng Quảng Đông. Mặc dù nhiều thế hệ thứ ba, thứ tư không còn sử dụng thành thạo tiếng mẹ đẻ, nhưng phong tục lễ tết và hương vị quê hương vẫn được gìn giữ sâu sắc trong đời sống thường nhật. Một chiếc bánh Bá Trạng tưởng chừng bình dị, nhưng lại mang theo ký ức của những thế hệ đi biển vượt đại dương và tinh thần gìn giữ cội nguồn văn hóa của cộng đồng người Hoa qua nhiều thế hệ.

Ngôn ngữ có thể thay đổi theo thời gian, nhưng những dấu ấn văn hóa khắc sâu trong tâm thức sẽ không dễ dàng phai nhạt. Mỗi độ lễ tết về, khi hương vị quen thuộc lại lan tỏa, đó cũng là lời nhắc nhở rằng dù ở bất cứ nơi đâu, văn hóa và tình cảm mà tổ tiên để lại vẫn luôn là cây cầu ấm áp kết nối người Hoa Chợ Lớn với quê hương nguồn cội.

Địa chỉ: 24 đường Gò Công, phường Chợ Lớn, Tp.HCM

——•••——

粽香飘过南洋
堤岸福建人的端午传承

当年华人先辈下南洋来到堤岸时,也将家乡的节日和应节食品带到了异国他乡,并成为生活中重要的一部分,同时也是连接故土情怀和族群记忆的重要纽带。

端午节即将到来,今天我们来到胡志明市堤岸鹅贡街与嘉富街附近一带的“闽南村”,探访一个制作福建烧肉粽的华人家庭。

鹅贡街与嘉富街一带是堤岸福建人的聚居区,尤其是三多里范围内,过去几乎清一色都是福建居民,他们大多来自闽南地区。在这两条古老街道上,至今仍保存着许多古色古香的华人骑楼,由此可见当年的繁华景象。

在鹅贡街上,有一户郭姓福建家庭此时正忙着包粽子。他们祖籍福建同安,因此制作的是闽南烧肉粽。这种粽子的核心特色在于“烧”,也就是热食,以及“炒米”的制作工艺,还有“用料丰富、味道浓郁”的特点。

一家大小分工合作,尤其到了迎接端午节的高峰期,更是各司其职。郭家媳妇陈锦丽阿姨负责采购材料、调配馅料和蒸煮环节;郭宝宝阿姨和几位侄女负责包裹粽子;其他家人则帮忙清洗粽叶、看火照料。

虽然每天都十分忙碌,但大家依然配合默契,用心制作出一个个充满家乡风味的粽子,希望将端午节的传统味道和节日气氛带到每一位顾客的餐桌上。

堤岸华人以粤语作为主要沟通语言,因此许多福建人也都会说粤语。虽然不少第三、第四代华人已经不会说自己的母语,但节日习俗和家乡风味依然深深保留在日常生活之中。一只粽子,看似平凡,却承载着祖辈漂洋过海的记忆,以及一代又一代华人对文化根源的守护。

语言或许会随着时代而改变,但铭刻在心中的文化印记却不会轻易消失。每逢佳节,当熟悉的味道再次飘香,也提醒着我们:无论身处何方,祖先留下的文化与情感,始终是连接堤岸华人与故乡之间最温暖的桥梁。

地址:24 đường Gò Công, phường Chợ Lớn, Tp.HCM

#家在堤岸 #越南华人 #福建烧肉粽 #端午节 #传承文化

12/06/2026

ĐÀ LẠT XƯA
CÓ MỘT KHU PHỐ NGƯỜI HOA

Ngày trước, thành phố ngàn hoa Đà Lạt từng có một khu phố người Hoa. Nay Không biết còn bao nhiêu người nhớ đến câu chuyện năm xưa ấy?

Dọc theo đường Phan Đình Phùng ở Đà Lạt, nếu chú ý quan sát những ngôi nhà hai bên đường, bạn sẽ dễ dàng bắt gặp nhiều cửa hiệu của người Hoa như tiệm mì Khu Ký, tiệm tạp hóa Diệu Ký, nhà thuốc Vạn Sanh Đường cùng một số quán cà phê truyền thống vẫn còn treo bảng hiệu chữ Hoa.

Là một trong những tuyến phố thương mại sầm uất của Đà Lạt, đường Phan Đình Phùng cũng là một trong những trục giao thông được xây dựng sớm nhất từ thời Pháp thuộc. Trước năm 1953, do con đường được thiết kế uốn lượn theo địa hình nên người dân quen gọi là đường Cầu Quẹo. Ngoài ra, tuyến đường này cũng từng mang tên Alexandre de Rhodes.

Chính vì nơi đây từng là khu phố người Hoa, phần lớn cư dân sinh sống bằng nghề buôn bán, nên đã tạo nên một khu vực phồn thịnh và nhộn nhịp bậc nhất của Đà Lạt ngày trước.

Ít ai biết rằng Trường Tiểu học Đoàn Kết tại số 57 đường Phan Đình Phùng trước đây chính là Trường Tân Sinh do cộng đồng người Hoa Đà Lạt cùng nhau sáng lập. Đây từng là cái nôi giáo dục tiếng Hoa dành cho con em người Hoa tại địa phương. Sau năm 1975, trường được Nhà nước tiếp quản và đổi tên thành trường Đoàn Kết.

Tại số 167 đường Phan Đình Phùng hiện nay vẫn có một người phụ nữ gốc Hoa được nhiều người biết đến, đó là bà Mạc Kim Phụng, thường được gọi thân mật là chị Mai. Mỗi buổi sáng, chị bán món bún riêu cua nổi tiếng. Dù là món ăn quen thuộc của người Việt, nhưng hương vị do chị chế biến rất đậm đà và được thực khách yêu thích đến mức thường bán hết từ rất sớm.

Còn tại số 61 đường Nguyễn Văn Trỗi, có một quán bánh tráng nướng rất nổi tiếng. Chủ quán là một phụ nữ gốc Hoa mang họ Triệu. Không chỉ nổi tiếng vì món bánh tráng nướng thơm ngon, bà còn được nhiều người nhớ đến bởi tính cách kỳ lạ và có phần “khác người”. Vì thế, người ta quen gọi quán là “Bánh tráng nướng bà khùng”.

Dù phố người Hoa Đà Lạt đã dần mờ nhạt theo dòng chảy thời gian, nhưng những bảng hiệu chữ Hoa còn sót lại, những cửa hiệu lâu đời cùng dấu chân của vài thế hệ người Hoa vẫn âm thầm kể lại câu chuyện về một thời kỳ hưng thịnh đã từng hiện hữu nơi phố núi này.

山城旧梦
大叻唐人街

越南大叻山城以前也有一条唐人街,不知道如今还有多少人记得这段往事?

沿着大叻潘廷逢街行走,如果你仔细留意两旁的民居,就会发现这里仍然保留着不少华人商店,例如:邱记面家、耀记杂货铺、万生堂药房,以及几家传统咖啡店,至今仍悬挂着华文招牌。

作为大叻山城的一条商业旺街,潘廷逢街是法国殖民时期最早修建的交通干道之一。1953年之前,由于这条道路顺应地势而建,弯弯曲曲,因此当地居民习惯称它为“đường Cầu Quẹo”(弯桥路)。除此之外,这条街也曾以“亚历山大·罗德”命名。

正因为这里曾经是当地的唐人街,而且家家户户大多以经商为生,所以造就了这条街昔日的繁华与兴旺。

没错,位于潘廷逢街57号的团结小学,前身就是由大叻华人社群合办的新生学校。这里曾是当地华人子弟接受华文教育的摇篮,1975年后归国家统一管理。

而在潘廷逢街176号,如今还有一位华人大姐——莫金花,又名梅姐,每天清晨售卖早餐Bún Riêu(蟹肉米线)。Bún Riêu虽然是越南传统小吃,但梅姐却做得十分地道,往往很早就售罄。

至于位于大叻阮文追街61号,还有一家非常有名的Bánh Tráng Nướng(烤薄饼)摊档,店主也是华人,名叫赵小姐。她的烤薄饼除了美味之外,更因为其随性豪爽的性格而闻名,所以大家都称她为“Bánh Tráng Nướng Bà Khùng”,意思就是“疯婆婆烤薄饼”。

大叻唐人街虽然早已随着时代变迁而逐渐淡出人们的视线,但散落在街头巷尾的华文招牌、老店铺,以及一代代华人留下的足迹,依然默默诉说着这里昔日的繁华。

#家在堤岸 #越南华人 #大叻华人 #大叻 #山城

05/06/2026

NGƯỜI KHAI BÌNH Ở CHỢ LỚN
堤岸开平人

——•••——

Ngày trước tại Chợ Lớn có rất nhiều người Hoa quê quán Khai Bình sinh sống. Nhân dịp vừa trở về từ cổ trấn Xích Khảm, Kỷ Vật Người Hoa xin kể cùng mọi người câu chuyện về cộng đồng người Khai Bình tại Chợ Lớn.

Từ hơn một thế kỷ trước, những bậc tiền nhân người Hoa đến từ bốn huyện Đài Sơn, Khai Bình, Tân Hội và Ân Bình của tỉnh Quảng Đông đã xuống Nam Dương, đến Chợ Lớn lập nghiệp. Vì vậy, các vị hương hiền đã vận động thành lập Hội Đồng hương Tứ Ấp tại Việt Nam. Ban đầu hội mang tên Tứ Ấp Tân Bình Đường, đặt tại số 53 đường Thục Bì ở Chợ Lớn, tức đường Nguyễn Thời Trung, Quận 5 ngày nay.

Trong thời kỳ Chiến tranh Thế giới thứ hai, hội phải giải thể. Đến năm 1947, hội mới khôi phục hoạt động và chính thức đổi tên thành Hội Đồng hương Tứ Ấp Việt Nam. Khi đó hội có khoảng 1.600 hội viên.

Ngoài Hội Đồng hương Tứ Ấp, về sau đồng hương Khai Bình tại Chợ Lớn còn thành lập riêng Hội Đồng hương Khai Bình. Tài liệu về tổ chức này hiện không còn nhiều, nhưng vẫn được ghi chép trong một số sách cổ.

Trong chuyến đi đến Xích Khảm (Khai Bình) lần này, chúng tôi tình cờ phát hiện Đền thờ họ Quan, vì vậy sau khi trở về Thành phố Hồ Chí Minh đã đến thăm bà Quan Y Tuyền, chủ Nhà hàng Ái Hoa tại Chợ Lớn. Bà Quan có quê gốc ở Xích Khảm, và ngôi từ đường đó chính là từ đường của dòng họ bà tại quê hương.

Bà Quan là người Hoa thế hệ thứ hai. Thân phụ của bà, ông Quan Xán Vĩ, khi còn trẻ đã theo đồng hương đến Chợ Lớn mưu sinh, về sau trở thành một thợ may kiêm đầu bếp.

Năm 1996, bà Quan từng theo cha về quê thăm thân. Ba mươi năm sau, bà lại trở về tìm về cội nguồn. Khi bước vào ngôi nhà tổ và nhìn thấy di ảnh của ông bà nội cùng người thím được thờ trên bàn thờ gia tộc, bà không khỏi bồi hồi xúc động, nỗi nhớ người cha quá cố lại dâng trào trong lòng.

Trước đây, Phòng trưng bày văn hóa người Hoa Sài Gòn - Chợ Lớn cũng đã nhận được món quà ý nghĩa từ ông Lương Kiến Cương, người Hoa thế hệ thứ hai có quê gốc tại làng Quán Đường, Khai Bình. Ông đã trao tặng chiếc bàn cắt may và cây kéo do cha mẹ để lại, như một sự ủng hộ thiết thực đối với công tác bảo tồn di sản văn hóa người Hoa của chúng tôi.

Thông qua câu chuyện của bà Quan và ông Lương Kiến Cương, chúng ta một lần nữa thấy được hành trình lập nghiệp và bén rễ của người Khai Bình tại Chợ Lớn. Dù thời gian trôi qua và nhiều chuyện xưa dần bị lãng quên, nhưng những hiện vật còn lưu giữ cùng những chuyến trở về quê hương tìm lại cội nguồn vẫn kết nối bền chặt tình cảm giữa Chợ Lớn và Khai Bình, đồng thời ghi dấu ký ức lịch sử về một cộng đồng người Hoa luôn hướng về quê tổ của mình.

——•••——

堤岸开平人

在过去的越南,有许多开平人生活在这里。趁着刚刚从赤坎古镇回来,“家在堤岸”就和大家讲讲堤岸开平人的故事。

早在一百多年前,广东台山、开平、新会、恩平四县的华人先辈便下南洋来到堤岸谋生。因此,当时的邑贤倡议组织旅越四邑同乡会,最初名为“四邑新平堂”,地址设于堤岸熟皮街五十三号,即今天第五郡阮时忠街的牛皮街市。

第二次世界大战爆发期间,该会一度解散,直到1947年才恢复活动,并正式改名为“旅越四邑同乡会”。当时会员约有一千六百人。

除了四邑同乡会之外,堤岸开平乡亲后来也独立成立了开平同乡会。关于这方面的资料并不多,但在一本古书中仍有相关记载。

因为这次在开平赤坎偶然发现关氏大宗祠,所以我们回到越南胡志明市后,特地拜访了堤岸爱华大酒楼东主关漪璇小姐。关小姐祖籍赤坎,而这座宗祠正是她家乡的祠堂。

关小姐是第二代华人,她的父亲关灿伟年轻时跟随乡里来到堤岸谋生,后来成为一名裁缝师兼厨师。

1996年,关小姐曾跟随父亲回乡探亲。时隔三十年后,最近她再次回乡寻根。当她重新走进祖屋,看到神台上摆放着祖父母及婶母的遗照时,百感交集,对先父的思念之情顿时涌上心头。

此前,我们的西堤华人文化陈列室曾获得祖籍开平官堂乡的第二代华人梁建刚先生捐赠其父母遗留下来的裁床和剪刀,以实际行动支持我们保存华人文物的努力与决心。

今天,通过关小姐和梁建刚先生的故事,我们再次看到开平乡亲在堤岸落地生根的奋斗足迹。虽然岁月流转,许多往事已经渐渐被人遗忘,但一件件珍贵文物、一段段回乡寻根的经历,依然串联着堤岸与开平之间割舍不断的乡情,也见证着两地华人血脉相连、薪火相传的历史记忆。

#家在堤岸 #堤岸开平人 #越南华人 #赤坎 #越南四邑同乡会 #爱华大酒楼

04/06/2026

ĐẾN CỔ TRẤN XÍCH KHẢM KHAI BÌNH – TÌM LẠI KÝ ỨC XƯA CỦA LÀNG QUÊ HOA KIỀU
走进开平赤坎 寻找侨乡记忆

——•••——

Từ lâu tôi đã luôn ngưỡng mộ quần thể điếu lâu Khai Bình. Đặc biệt sau khi nơi đây được ghi danh vào Danh mục Di sản Thế giới năm 2007, tôi càng mong có dịp đến thăm di sản văn hóa thế giới đầu tiên của tỉnh Quảng Đông, đồng thời cũng là di sản thế giới đầu tiên của Trung Quốc mang đậm dấu ấn văn hóa Hoa kiều.

Cuối cùng, điều mong đợi bấy lâu cũng đã trở thành hiện thực nhờ sự giúp đỡ của cậu và mợ. Bốn chúng tôi đã vui vẻ cùng nhau đến Khai Bình, đến Xích Khảm để trực tiếp cảm nhận hành trình gian khổ mưu sinh nơi đất khách của các bậc tiền nhân Hoa kiều năm xưa. Chính từ mồ hôi và công sức của họ mà những tòa điếu lâu lần lượt được dựng nên trên quê hương, để lại cho hậu thế một kho tàng văn hóa và du lịch vô giá.

Là thế hệ thứ ba người Hoa sinh ra và lớn lên tại Việt Nam, mỗi lần đặt chân lên vùng đất Lĩnh Nam, tôi luôn có cảm giác thân thuộc khó tả. Lần này đến Khai Bình thuộc thành phố Giang Môn, điều tôi mong đợi nhất chính là được bước vào cổ trấn Xích Khảm mang đậm dấu ấn lịch sử để cảm nhận sức hấp dẫn riêng có của vùng quê kiều bào trăm năm tuổi này.

Xích Khảm được xây dựng dọc theo dòng Đàm Giang, hai bên bờ là những dãy nhà kỵ lầu nối tiếp nhau, tạo nên một bức tranh đậm nét đặc trưng của vùng Lĩnh Nam. Dạo bước nơi đây, tôi có cảm giác như được quay ngược thời gian trở về thời kỳ phồn hoa đầu thế kỷ XX. Những công trình kiến trúc hai bên đường là sự giao thoa giữa phong cách Trung Hoa và phương Tây, rất giống với những con phố cổ Chợ Lớn ngày trước hay một số ngôi nhà cổ của người Hoa vẫn còn tồn tại đến nay. Từ những ô cửa chạm khắc truyền thống cho đến các hàng cột và mái vòm kiểu phương Tây, tất cả đều phản ánh dấu ấn giao thoa văn hóa của cộng đồng Hoa kiều hải ngoại.

Như mọi người đều biết, trước đây rất nhiều người dân Khai Bình đã sang châu Mỹ, Đông Nam Á và nhiều nơi khác để lập nghiệp. Sau khi thành công, họ trở về quê hương xây nhà, quyên góp mở trường học, xây cầu và làm đường. Chính vì vậy mà Xích Khảm mới hình thành diện mạo đặc sắc của một vùng quê Hoa kiều như ngày nay. Khi đứng dưới những dãy kỵ lâu cổ kính, ngắm nhìn từng công trình chứa đựng biết bao câu chuyện, tôi không khỏi liên tưởng đến hình ảnh tổ tiên mình năm xưa vượt biển sang Việt Nam lập nghiệp.

Là người Hoa hải ngoại, tôi có sự đồng cảm đặc biệt với giai đoạn lịch sử ấy. Dù sinh ra và lớn lên tại Việt Nam, từ nhỏ tôi đã được các bậc trưởng bối kể cho nghe những câu chuyện về “Đường Sơn”, mong rằng con cháu sau này sẽ có cơ hội trở về quê cũ tìm nguồn cội.

Điều khiến tôi xúc động nhất là trong cổ trấn ngày nay vẫn còn lưu giữ được nhịp sống rất đỗi chân thực. Các cụ già ngồi dưới mái hiên trò chuyện, đâu đó vang lên những câu nói bằng tiếng Quảng Đông quen thuộc. Tất cả khiến tôi cảm nhận rằng việc truyền thừa văn hóa không chỉ tồn tại trong bảo tàng mà vẫn đang hiện hữu sống động trong đời sống thường nhật của mỗi thế hệ.

Trong quá trình tham quan, tôi tình cờ phát hiện bên trong Xích Khảm có một Đền thờ họ Quan. Khi bước vào tìm hiểu, tôi mới biết nơi đây ghi lại dấu tích của một nhóm đồng hương và tộc thân họ Quan đã xuống Nam Dương, đến Chợ Lớn cách đây hơn một thế kỷ. Hậu duệ của họ hiện nay vẫn đang sinh sống tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Về câu chuyện của cộng đồng người Hoa Khai Bình tại Chợ Lớn, chúng tôi sẽ tiếp tục lần theo những manh mối từ Đại Tông Từ họ Quan ở Xích Khảm để tìm lại dấu chân của các bậc tiền nhân Tứ Ấp trên đất Chợ Lớn. Kính mời quý vị đón xem clip tiếp theo.

——•••——

走进开平赤坎 寻找侨乡记忆

对于开平碉楼群体,我向往已久。尤其是在2007年被列入《世界遗产名录》之后,我更加期待能够到访这处广东省第一处世界文化遗产,也是中国首个华侨文化世界遗产项目。

皇天不负有心人,期待已久的行程终于在舅父和舅母的帮助下得以完成。我们一行四人高高兴兴走进开平、走进赤坎,亲身感受华侨先辈当年在海外艰苦奋斗,用血汗换来家乡一座座碉楼,也为后世留下了珍贵的文化遗产和旅游财富。

作为一名在越南土生土长的第三代华人,每次踏上岭南大地,我总会产生一种莫名的亲切感。这次来到广东江门开平,最令我期待的,莫过于走进充满历史气息的赤坎古镇,感受这座百年侨乡古镇的独特魅力。

赤坎沿着潭江而建,两岸骑楼林立,形成一幅极具岭南特色的风景画。漫步其中,仿佛穿越时空,回到上世纪初的繁华岁月。街道两旁的建筑融合了中西风格,与昔日的堤岸老街以及现存的一些华人古老建筑颇为相似,既有中国传统的雕花窗棂,也有西方建筑的拱廊与立柱,处处流露出海外华侨文化交融的痕迹。

正如大家所知道的,当年不少开平乡亲远赴美洲、东南亚等地打拼,事业有成之后返乡建房、捐资办学、修桥筑路。正因如此,赤坎才形成了今天独特的侨乡风貌。当我站在古老的骑楼下,望着一栋栋充满故事的建筑,脑海中不禁浮现出祖辈当年漂洋过海、南来越南奋斗的身影。

作为海外华人的后代,我对这段历史特别有共鸣。虽然我在越南出生长大,但家中长辈从小就向我讲述“唐山”的故事,希望我们日后有机会回乡寻根。

最令我感动的是,古镇内至今依然保存着浓厚的生活气息。老人们坐在骑楼下闲话家常,街边不时传来熟悉的粤语乡音,让人感受到文化传承并非停留在博物馆之中,而是真真实实存在于每一代人的生活里。

在参观过程中,我无意中发现赤坎里面有一座关氏大宗祠。走进去参观后才发现,原来这里记载着一批关姓乡亲和宗亲在一百多年前下南洋前往堤岸发展的历史,他们的后代如今仍然生活在越南胡志明市。

关于堤岸开平华人的故事,我们将沿着赤坎关氏大宗祠留下的线索,继续寻找堤岸四邑乡亲的足迹。敬请大家关注下一期视频。

#家在堤岸 #越南华人 #开平碉楼 #赤坎 #越南四邑人

02/06/2026

MỘT TIA SÁNG
THẮP SÁNG TƯƠNG LAI CHO HÀNG TRĂM NGƯỜI

——•••——

Hôm nay, khi đứng trước những cụ già có hoàn cảnh khó khăn vừa được phẫu thuật đục thủy tinh thể miễn phí, chúng tôi mới hiểu rằng những clip do Kỷ Vật Người Hoa dày công thực hiện trong thời gian qua không chỉ góp phần lan tỏa những câu chuyện về lịch sử và văn hóa người Hoa tại Việt Nam, mà còn gián tiếp mang lại ánh sáng cho những người cao tuổi đã phải sống trong thế giới mờ nhòe suốt nhiều năm vì bệnh về mắt.

Trước đây, sau khi một số clip giới thiệu các hoạt động mang ánh sáng đến cho người khiếm thị được up lên, chúng tôi hoàn toàn không ngờ rằng những thước phim ấy lại có thể tạo nên hiệu ứng lan tỏa tích cực đến như vậy. Anh bạn trẻ người Hoa ở Chợ Lớn, Mã Thuận Thông, đã thông qua chúng tôi nhờ Hòa thượng Thích Chân Tịnh, trụ trì chùa Thường Quang (Quận 8), tài trợ chi phí phẫu thuật đục thủy tinh thể cho 100 bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn.

Sau gần một tháng tổ chức và sắp xếp, hôm nay những bệnh nhân đến từ các tỉnh miền Tây Nam Bộ cuối cùng đã có thể đến một bệnh viện tại Quận 7, Thành phố Hồ Chí Minh để được điều trị.

Sau khi ca phẫu thuật hoàn tất, chúng tôi cùng Hòa thượng Thích Chân Tịnh đến thăm hỏi các bệnh nhân, đồng thời trao tặng một ít chi phí hỗ trợ đi lại trong thời gian chữa bệnh. Chúng tôi cũng gửi lời chúc mọi người sớm hồi phục, lấy lại thị lực rõ ràng để tiếp tục ngắm nhìn những điều tốt đẹp trong cuộc sống bằng đôi mắt sáng.

Hòa thượng Thích Chân Tịnh, người từ lâu luôn tận tâm chăm lo cho cộng đồng người khiếm thị, cũng đã bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đối với nghĩa cử cao đẹp của anh Mã Thuận Thông.

Ban đầu, một bệnh nhân dự định thay mặt tất cả những người được thụ hưởng phát biểu lời cảm ơn. Tuy nhiên vì quá xúc động nên ông không thể cất nên lời, cuối cùng một cô lớn tuổi khác đã đại diện mọi người gửi lời tri ân.

Những gì diễn ra trong suốt ngày hôm nay đã khiến tất cả những người có mặt vô cùng xúc động. Đặc biệt, anh Mã Thuận Thông cảm thấy rất vui mừng khi chỉ bằng một phần đóng góp nhỏ bé của mình lại có thể mang đến sự thay đổi và hy vọng lớn lao cho biết bao người. Hóa ra, một tấm lòng thiện nguyện, một sự chung tay hỗ trợ, thật sự có thể làm thay đổi cuộc sống của một con người, thậm chí là của cả một gia đình.

Chính vì ý nghĩa đó, anh cho biết trong thời gian tới sẽ cùng một số người bạn tổ chức một “Giải Golf Từ Thiện”, nhằm gây quỹ mang lại ánh sáng cho thêm 100 người khiếm thị khác.

Từ việc gìn giữ văn hóa đến hoạt động thiện nguyện giúp đời, từ một clip đến một nghĩa cử nhân ái, chúng tôi càng tin rằng chỉ cần mỗi người sẵn lòng trao đi một chút yêu thương thì sẽ có thể góp phần tạo nên sức mạnh thay đổi xã hội. Hy vọng trong tương lai sẽ có thêm nhiều tấm lòng hảo tâm cùng chung tay hành thiện, để nhiều người cao tuổi đang sống trong bóng tối có cơ hội nhìn thấy ánh sáng một lần nữa, đồng thời để hơi ấm và niềm hy vọng ấy tiếp tục được lan tỏa mãi mãi.

——•••——

一束光明 照亮百人未来

今日,当站在一位位刚刚获得免费白内障切除手术的贫困长者面前时,我们才知道,原来“家在堤岸”过去精心制作的视频,除了传播越南华人的历史文化故事之外,还间接为长期饱受眼疾困扰、生活在模糊世界中的长者带来了光明。

此前,“家在堤岸”发布了几则介绍帮助视障人士重见光明的视频。让我们万万没有想到的是,这些视频竟然起到了抛砖引玉的作用。堤岸华人青年企业家马顺通先生通过我们,委托第八郡常光寺住持释真净法师,为100位贫困视障人士赞助白内障切除手术费用。

经过近一个月的组织与安排,今天,来自越南南部西区的视障人士终于能够前往胡志明市第七郡的一家医院接受治疗。

手术结束后,我们与释真净法师一同前往医院探望各位患者,并向大家送上些许路费,希望减轻他们求医期间的经济负担,祝愿大家早日康复,重拾清晰视野,以明亮的双眼继续欣赏身边的美好风景。

一直以来无微不至关爱视障人士的释真净法师,也对马顺通先生的善举表达了深深的感恩。

原本有一位患者希望代表所有受惠者发表感谢词,但由于内心过于激动,一时哽咽得说不出话来,最后由另一位阿姨代表大家表达谢意。

今天整个过程中所发生的一切,都让在场每一个人深受感动。尤其是马顺通先生,对于自己仅仅付出一点绵薄之力,却能够换来如此巨大的改变与希望,感到十分欣慰。原来,一份善心、一份支持,真的可以改变一个人的人生,甚至一个家庭的命运。

正因为这份善举所蕴含的意义,马顺通先生表示,近期将与几位球友联合举办一场“高尔夫慈善赛”,筹集善款,为另外100名视障人士带来光明。

从文化传承到慈善助人,从一条视频到一次善举,我们更加相信,只要人人愿意献出一点爱心,就能够汇聚成改变社会的力量。希望未来有更多热心人士加入公益行列,让更多生活在黑暗中的长者重见光明,也让这份温暖与希望继续传递下去。

#家在堤岸 #越南华人 #为视障者带来光明 #爱心 #关爱视障者

01/06/2026

CHÙA PHỔ QUANG MINH
- CỔ TỰ HOA TÔNG GIỮA THÀNH PHỐ NGÀN HOA ĐÀ LẠT

Nhân dịp Đại lễ Phật Đản năm nay, đúng lúc chúng tôi đang du lịch tại thành phố ngàn hoa Đà Lạt, nên từ sáng sớm đã đến ngôi chùa của người Hoa tại địa phương là Phổ Quang Minh Tự để tham dự lễ Tắm Phật, đồng thời đảnh lễ và thăm hỏi trụ trì là Ni sư Thích Diệu Nghiêm.

Chùa Phổ Quang Minh nằm ẩn mình giữa khu dân cư trên sườn đồi vùng ngoại ô Đà Lạt. Muốn đến được chùa phải men theo những con đường nhỏ hẹp quanh co, vì vậy rất ít du khách hoặc người ngoài địa phương biết đến ngôi cổ tự thanh tịnh này.

Chùa được khai sơn vào năm 1972 bởi Ni sư người Hoa Thích Tịch Dương. Sư bà vốn sinh sống tại Đà Nẵng, sau đó chuyển đến tỉnh Lâm Đồng tu hành và hữu duyên được Phật tử hiến đất để xây dựng đạo tràng, hoằng dương Phật pháp.

Sư bà là đệ tử của Hòa thượng Thọ Dã, vị khai sơn chùa Huê Nghiêm tại Sài Gòn và Thiên Vương Cổ Sát tại Đà Lạt. Chính nhân duyên ấy đã tạo nên mối liên hệ sâu sắc giữa ngôi chùa này với Phật giáo Hoa Tông tại Việt Nam. Trụ trì hiện nay là Ni sư Thích Diệu Nghiêm, được các Phật tử địa phương kính gọi là “Sâm Sư”. Ni sư có quê quán tại Phòng Thành, Quảng Tây, theo hầu Sư bà Tịch Dương từ những ngày đầu thành lập chùa và đã âm thầm gìn giữ đạo tràng suốt nhiều thập niên.

Do nằm ở khu vực hẻo lánh nên hương khói không được đông đúc. Chư Ni trong chùa chủ yếu sống bằng nghề trồng rau quả, tự cung tự cấp và duy trì đời sống thanh đạm. Tuy nhiên, với tấm lòng từ bi, Ni sư đã nhiều năm cưu mang và nuôi dưỡng những trẻ sơ sinh bị bỏ rơi, chăm sóc các em bằng tình thương của cửa Phật, khiến nhiều người vô cùng cảm phục.

Trong lần đầu tiên đến thăm chùa, chúng tôi đã xúc động trước tinh thần tu học và đời sống khắc khổ của chư Ni nơi đây. Khi đó, chúng tôi cũng góp một phần kinh phí hỗ trợ công trình sửa chữa phòng khách của chùa. Đến lần trở lại sau này, chúng tôi phát hiện giếng dùng để tưới nước cho vườn cây đã xuống cấp nghiêm trọng, nguồn nước cạn kiệt khiến nhiều rau quả đứng trước nguy cơ héo úa.

Để giúp chùa vượt qua khó khăn, chúng tôi đã phối hợp cùng các mạnh thường quân, các nhà hảo tâm và Hội Doanh nghiệp Đài Loan tại tỉnh Lâm Đồng vận động kinh phí xây dựng giếng mới. Nhờ sự chung tay của nhiều người, công trình cuối cùng cũng được hoàn thành.

Ngày nay, khuôn viên chùa đã hồi sinh mạnh mẽ. Những hàng cây xanh tươi trĩu quả mang lại sức sống cho cả ngôi chùa. Chiếc giếng mới giống như dòng cam lộ tưới mát vùng đất này, không chỉ đáp ứng nhu cầu sinh hoạt và canh tác của chư Ni mà còn tiếp nối ngọn lửa tín ngưỡng và hy vọng của ngôi cổ tự người Hoa trên cao nguyên.

Trong chuyến thăm lần này, chúng tôi thấy nhà chùa đã dán thông báo kêu gọi thập phương thiện tín phát tâm đóng góp để xây dựng lại nhà cốt đã xuống cấp nghiêm trọng và có diện tích quá nhỏ. Bên cạnh đó, công trình cổng tam quan của chùa cũng đang chờ được triển khai.

Kỷ Vật Người Hoa đã hứa với Ni sư sẽ đóng góp một phần sức lực cho hai công trình này. Đồng thời, chúng tôi cũng hy vọng thông qua bài viết này sẽ có thêm nhiều tấm lòng thiện nguyện hiểu rõ hơn về những nhu cầu hiện tại của chùa Phổ Quang Minh, cùng chung tay gìn giữ ngôi cổ tự mang đậm dấu ấn lịch sử và tín ngưỡng của cộng đồng người Hoa.

Góp cát thành núi, góp gió thành bão. Chúng tôi tin rằng, với sự đồng lòng của mọi người, công trình nhà cốt và cổng tam quan sẽ sớm được hoàn thành, giúp cải thiện cảnh quan chùa, đồng thời tiếp tục là nơi để Phật tử an tâm lễ Phật, tưởng nhớ tổ tiên và gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống quý báu. Đây cũng chính là một việc làm đầy ý nghĩa và công đức.

普光明寺
大叻山城的华宗古刹
请助力完成佛门工程

今年佛诞期间,恰逢我们在越南南部的大叻山城度假,于是一大早来到当地一座华人寺庙——普光明寺,参加浴佛仪式,并顺道向该寺住持释妙严尼师顶礼问安。

普光明寺隐藏在大叻郊外山坡的民居之间,需沿着狭窄的山路深入其中,才能发现这座宁静古刹,因此一般外地人很少知晓它的存在。

普光明寺创建于1972年,由华人尼师释夕阳开山创建。夕阳师原籍岘港,后来移居林同省从义修行,并有缘获得善信捐地建寺弘法。

她老人家是西贡华严讲寺及大叻天王古刹开山和尚寿冶长老的弟子。正因这份殊胜佛缘,使得这座寺院与越南华宗佛教有着深厚渊源。现任住持释妙严尼师,当地善信习惯尊称为“参师”,祖籍广西防城,自寺院创建之初便追随夕阳师修行,至今已默默守护道场数十载。

由于地处偏远,寺院香火并不旺盛,寺内僧尼长期依靠种植蔬菜维持生活,过着简朴清修的日子。然而,参师却怀着慈悲之心,多年来收养多名被遗弃的婴儿,以佛门大爱抚育他们成长,令人由衷敬佩。

我们第一次探访普光明寺时,便深受寺内僧尼刻苦修行精神的感动。当时也略尽绵力,捐助了客厅修缮工程的部分经费。后来再次重访时,发现寺内用于灌溉农作物的花旗井因年久失修而严重缺水,不少蔬果濒临枯萎。为了帮助寺院解决燃眉之急,我们联合热心人士、社会善长以及林同省台湾商会共同筹募经费,最终成功筹得款项兴建新的花旗井。

如今的普光明寺庭园已重现生机,绿意盎然的果树枝头硕果累累,为整座寺院增添了无限生命力。新建的花旗井犹如甘露般滋润着这片土地,不仅解决了僧众的生活与耕种所需,也延续了这座高原华人古刹的香火与希望。

在此次到访中,我们看到寺院张贴通告,呼吁十方善信发心捐助重建年久失修、面积狭小的灵骨堂,同时寺院山门拱门工程亦有待建设。

“家在堤岸”已答应参师,将为这两项工程尽一份绵力。同时也希望通过这次分享,让更多热心人士了解普光明寺当前所面临的需要,共同为保存这座承载着华人信仰与历史记忆的古刹贡献力量。

聚沙成塔,集腋成裘。相信只要大家同心协力,灵骨堂与拱门工程必定能够早日顺利完成,使寺院环境得到进一步改善,继续为当地信众提供一个安心礼佛、追思先人、传承文化的重要场所,功德无量。

#家在堤岸 #越南华人 #大叻山城 #普光明寺 #越南华宗佛教

29/05/2026

HỒN SƯ CHỢ LỚN 
-NGHỆ NHÂN TRẦM ĐỨC HƯNG GÌN GIỮ TRUYỀN THỐNG NGƯỜI HOA BẰNG ĐÔI TAY THỦ CÔNG
堤岸狮魂 
湛德兴手守住华人传统

——•••——

Trong những con hẻm và góc phố của Chợ Lớn, vẫn còn có những người lớn tuổi âm thầm gìn giữ các nghề truyền thống của người Hoa. Hôm nay, Kỷ Vật Người Hoa theo chân nhà nghiên cứu văn hóa người Hoa Lưu Kim Chung đến Quận 8 để thăm nghệ nhân làm đầu lân Trầm Đức Hưng.

Anh Chung là khách quen lâu năm của chú Hưng. Những năm gần đây anh bắt đầu sưu tầm đầu lân, và gần đây đã đặt chú Hưng làm một đầu lân miệng vuông kiểu Khách Gia.

Năm nay đã 75 tuổi, chú Hưng là thế hệ người Hoa thứ hai tại Chợ Lớn, quê gốc Tân Hội, Quảng Đông. Cả cuộc đời chú gần như gắn liền với nghề thủ công truyền thống. Từ nhỏ, chú đã theo cha là ông Trầm Châu học nghề làm hàng mã và làm đầu lân. Với nhiều người, đầu lân chỉ là đạo cụ dùng trong múa lân dịp Tết; nhưng đối với chú Hưng, mỗi chiếc đầu lân đều mang trong mình văn hóa người Hoa, ký ức của thế hệ trước, cùng một trách nhiệm không thể buông bỏ.

Khi còn nhỏ, mỗi lần cha ra ngoài, chú lại lén ở nhà lấy vật liệu ra làm trâu, nai, công và nhiều con vật khác. Dù thường bị cha mắng, nhưng chính niềm yêu thích được nuôi dưỡng từ bé ấy đã giúp chú từng bước trở thành một nghệ nhân thực thụ.

Trải qua hàng chục năm, thời thế đổi thay, nghề hàng mã truyền thống dần mai một. Nhiều nghệ nhân lớn tuổi nghỉ nghề, lớp trẻ cũng không còn muốn theo nghề. Thêm vào đó, thị trường tràn ngập các loại đầu lân sản xuất bằng bán thủ công và công nghiệp, khiến nghề thủ công truyền thống ngày càng ít người kiên trì theo đuổi. Nhưng chú Hưng chưa bao giờ từ bỏ.

Cho đến hôm nay, chú vẫn kiên trì làm đầu lân theo phương pháp truyền thống nhất. Từ tre, mây, dây chì, chú từng bước dựng khung, rồi bồi giấy, tô màu và trang trí. Mọi công đoạn đều do chính tay chú thực hiện. Điều khiến người ta khâm phục nhất là sau mấy chục năm làm nghề, chú đã không cần đo đạc nữa; chỉ cần bẻ một thanh tre bằng tay là đã biết kích thước đầu lân có chuẩn xác hay không.

Tiệm cũ của chú nằm ở khu chợ Bình Tây đông đúc người qua lại. Trong xưởng làm việc giản dị ấy không có máy móc hiện đại hay trang trí sang trọng, chỉ có những dụng cụ đơn sơ và vật liệu nằm khắp nền nhà. Nhưng chính tại nơi đó, từng chiếc đầu lân đã dần được tạo ra.

Trong thời đại thay đổi nhanh chóng, những người còn muốn gìn giữ truyền thống đã không còn nhiều. Khu vực tiệm cũ của chú Hưng đã bị giải tỏa vào năm ngoái vì quy hoạch đô thị và cải tạo kênh rạch. Sau khi chuyển đến một khu vực xa hơn ở Quận 8, chú vẫn tiếp tục dùng đôi tay hằn dấu năm tháng để lặng lẽ giữ lấy ánh lửa cuối cùng của văn hóa người Hoa Chợ Lớn.

Đối với chú, đầu lân không chỉ là dụng cụ múa lân, mà còn là biểu tượng tinh thần của người Hoa. Chỉ cần vẫn còn người biết trân trọng truyền thống và tôn trọng văn hóa, thì nghề thủ công cùng tình cảm thuộc về cộng đồng người Hoa này sẽ không bao giờ biến mất.

Những ai yêu quý văn hóa truyền thống và nghệ thuật thủ công làm đầu lân, nếu yêu thích hoặc muốn sưu tầm loại đầu lân này, có thể ủng hộ chú Hưng. Địa chỉ cụ thể chúng tôi sẽ để ở phần bình luận.

***Địa chỉ chú Hưng: 366/28E BÌNH ĐÔNG - P15 - Q8 Tp.HCM

——•••——

堤岸狮魂 
湛德兴手守住华人传统

在我们堤岸的一些街头巷尾里,还有一些老人默默守护着华人的传统行业。今天,《家在堤岸》跟着华人文化研究者刘金钟兄来到第八郡,探访狮头扎作师傅湛德兴大叔。

金钟兄是兴叔的长期顾客,他近年来开始收藏狮头,而最近他向兴叔订扎了一头客家方口狮。

今年已经七十五岁的湛德兴大叔,是堤岸第二代华人,祖籍广东新会。他一生几乎都与扎作行业分不开。从小时候开始,就跟随父亲湛珠学习纸扎和扎狮头技艺。对一般人来说,狮头可能只是过年舞狮时的道具;但对兴叔而言,每一个狮头,都承载着华人文化、上一代人的记忆,以及一份不能放下的责任。

小时候,每次趁父亲出门,他都会偷偷在家里扎牛、鹿、孔雀等各种动物。虽然经常被父亲责骂,但正是这种从小培养出来的兴趣,让他后来一步一步成为真正的扎作师傅。

数十年过去,时代转变,传统纸扎行业逐渐式微。很多老师傅退休,年轻人也不愿入行。再加上市面上大量机械化、工厂化制作的狮头充斥市场,传统手工扎作变得越来越少人坚持。但兴叔始终没有放弃。

直到今天,他仍然坚持用最传统的方式扎狮头。从竹枝、藤条、铅线开始,一步一步扎骨架,再慢慢裱纸、上色、装饰。每一道工序,他都亲力亲为。最令人佩服的是,他做了几十年,早已经不需要量尺寸,只要随手一折竹条,就知道狮头大小是否准确。

他之前的旧店位于人来人往的平西街市一带。在他简陋的工作坊里,既没有华丽装修,也没有先进机器,只有简单工具和满地材料。但就是在这个地方,一个个狮头慢慢诞生。

在快速变化的时代,还愿意守住传统的人已经不多。兴叔老店所在的区域,因为城市规划和河涌改造,在去年被拆迁。搬迁到第八郡偏远地区后的兴叔,依然用自己一双布满岁月痕迹的手,默默守住堤岸华人文化最后一点灯火。

对他而言,狮头不只是舞狮用品,更是华人精神的象征。只要还有人愿意欣赏传统、尊重文化,这份属于华人社会的工艺与情怀,就一定不会消失。

关心传统文化和手工扎作艺术的朋友们,如果你也喜欢或想收藏这一款狮头的话,可以支持一下兴叔。具体地址我们会放在留言区里。

***兴叔地址:366/28E BÌNH ĐÔNG - P15 - Q8 - Tp.HCM

#家在堤岸 #越南华人 #手工扎作狮头 #守护传统 #湛德兴

Address

Ho Chi Minh City

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Kỷ Vật Người Hoa - 家在堤岸 posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Museum

Send a message to Kỷ Vật Người Hoa - 家在堤岸:

Share

Category