Żydowski Instytut Historyczny

Żydowski Instytut Historyczny http://www.jhi.pl/ Emanuel Ringelblum Jewish Historical Institute is one of the most important research institutes concerning Polish and Central European Jews.

The mission of the Jewish Historical Institute is to spread knowledge about the heritage of the thousand years of Jewish presence on the Polish lands. The institution realizes its aim among others through presenting its collections as temporary and permanent expositions, organizing various kinds of artistic events, academic conferences and public education meetings, as well as educational and publ

The mission of the Jewish Historical Institute is to spread knowledge about the heritage of the thousand years of Jewish presence on the Polish lands. The institution realizes its aim among others through presenting its collections as temporary and permanent expositions, organizing various kinds of artistic events, academic conferences and public education meetings, as well as educational and publ

Otwórz jak zwykle

❓ Skąd pochodzi nazwa ulicy Tłomackie, przy której mieści się dziś Żydowski Instytut Historyczny? Czego możemy się dowie...
16/10/2021
W centrum, ale na uboczu. Tłomackie na starych planach Warszawy (do 1890 r.)

❓ Skąd pochodzi nazwa ulicy Tłomackie, przy której mieści się dziś Żydowski Instytut Historyczny? Czego możemy się dowiedzieć o miejscu, w którym znajdowała się kiedyś Wielka Synagoga, z dawnych planów Warszawy?

Na sobotnie popołudnie polecamy tekst dra Pawła Fijałkowskiego „W centrum, ale na uboczu. Tłomackie na starych planach Warszawy (do 1890 r.)”, który znajdziecie Państwo na naszej stronie ⤵

Wielka Synagoga na Tłomackiem oraz ważne budynki w sąsiedztwie na „Planie informacyjnym miasta Warszawy” wykonanym w 1890 r. w zakładzie litograficznym Ottona Flecka. Numerami oznaczono: 5- ratusz, 11- gimnazjum żeńskie (dawny Pałac Ministra Skarbu), 23- Izba Skarbowa, 29- filia Banku Pa....

„Był dorodny, kształtny, piękny czarny włos porastał mu głowę i brodę, a miły głos zniewalał serca mową, a bardziej jesz...
15/10/2021

„Był dorodny, kształtny, piękny czarny włos porastał mu głowę i brodę, a miły głos zniewalał serca mową, a bardziej jeszcze śpiewem. Ale duch jego omglił się oparami fantazji, miał żyłkę marzycielską i pociąg do cudowności”.

W połowie XVII stulecia Żydów na Bliskim Wschodzie i potem w całej Europie ogarnęła mesjańska gorączka. Rozpętał ją Sabataj Cwi, od którego imienia nazwano ją sabataizmem. Kim był człowiek, który wstrząsnął całym żydowskim światem i zapoczątkował herezję trwającą przez ponad sto lat?

Zachęcamy do lektury tekstu o Sabataju Cwim na naszej stronie ⤵
https://www.jhi.pl/artykuly/falszywy-mesjasz-kim-byl-sabataj-cwi,4395
________
Tekst towarzyszy wystawie czasowej „Ukryte oblicze. Gaon z Wilna”, na którą zapraszamy do Żydowskiego Instytutu Historycznego od przyszłego piątku 22 października.
Więcej informacji o wystawie:
https://www.jhi.pl/artykuly/ukryte-oblicze-gaon-z-wilna-wystawa-czasowa-od-22-pazdziernika-2021,4306
________
Grafika: Sabataj Cwi, fotografia miedziorytu z 1666 r. (?), zbiory ŻIH

„Był dorodny, kształtny, piękny czarny włos porastał mu głowę i brodę, a miły głos zniewalał serca mową, a bardziej jeszcze śpiewem. Ale duch jego omglił się oparami fantazji, miał żyłkę marzycielską i pociąg do cudowności”.

W połowie XVII stulecia Żydów na Bliskim Wschodzie i potem w całej Europie ogarnęła mesjańska gorączka. Rozpętał ją Sabataj Cwi, od którego imienia nazwano ją sabataizmem. Kim był człowiek, który wstrząsnął całym żydowskim światem i zapoczątkował herezję trwającą przez ponad sto lat?

Zachęcamy do lektury tekstu o Sabataju Cwim na naszej stronie ⤵
https://www.jhi.pl/artykuly/falszywy-mesjasz-kim-byl-sabataj-cwi,4395
________
Tekst towarzyszy wystawie czasowej „Ukryte oblicze. Gaon z Wilna”, na którą zapraszamy do Żydowskiego Instytutu Historycznego od przyszłego piątku 22 października.
Więcej informacji o wystawie:
https://www.jhi.pl/artykuly/ukryte-oblicze-gaon-z-wilna-wystawa-czasowa-od-22-pazdziernika-2021,4306
________
Grafika: Sabataj Cwi, fotografia miedziorytu z 1666 r. (?), zbiory ŻIH

Dzisiaj mija 129. rocznica urodzin Pereca Opoczyńskiego.Przed wojną był literatem i dziennikarzem, w getcie udało mu się...
15/10/2021

Dzisiaj mija 129. rocznica urodzin Pereca Opoczyńskiego.

Przed wojną był literatem i dziennikarzem, w getcie udało mu się zdobyć posadę listonosza. Codzienna wędrówka po ulicach zamkniętej dzielnicy i obserwacja koszmaru egzystencji jej mieszkańców stały się podstawą serii drobiazgowych reportaży, które przekazywał do Archiwum Ringelbluma.

Opisywał w nich ulice, podwórka, życie mieszkańców wybranych kamienic, działalność komitetów domowych, przeprowadzane na zlecenie władz niemieckich akcje dezynfekcyjne, tzw. „parówki”, które były formą prześladowania ludności żydowskiej, działalność szmuglerów. Oddawał warunki pracy w gettowych warsztatach i fabrykach, opisywał los głodujących dzieci, na los których był szczególnie wrażliwy (dwoje z jego dzieci zmarło na polio jeszcze przed wojną).

Był obdarzony doskonałym zmysłem obserwacji i wyczuciem języka. Jego reportaże są bezcennym źródłem lingwistycznym – Opoczyński używa w opisach idiomatycznego jidysz, żargonu szmuglerskiego, słownictwa półświatka, dzięki czemu udało mu się oddać zachowanie i sposób porozumiewania się żydowskiej społeczności.

Zginął, prawdopodobnie schwytany w obławie, w styczniu 1943 r.

Pisma Pereca Opoczyńskiego zostały wydane w 31. tomie Pełnej Edycji Archiwum Ringelbluma, który mogą Państwo znaleźć na portalu CBJ ➡ cbj.jhi.pl/documents/1018603/2/ lub kupić w Księgarnia na Tłomackiem ➡ ksiegarnianatlomackiem.pl/archiwum-ringelbluma-konspiracyjne-archiwum-getta,3,3382,3556
_____
📷 Perec Opoczyński, zbiory Ghetto Fighters' House בית לוחמי הגטאות

Dzisiaj mija 129. rocznica urodzin Pereca Opoczyńskiego.

Przed wojną był literatem i dziennikarzem, w getcie udało mu się zdobyć posadę listonosza. Codzienna wędrówka po ulicach zamkniętej dzielnicy i obserwacja koszmaru egzystencji jej mieszkańców stały się podstawą serii drobiazgowych reportaży, które przekazywał do Archiwum Ringelbluma.

Opisywał w nich ulice, podwórka, życie mieszkańców wybranych kamienic, działalność komitetów domowych, przeprowadzane na zlecenie władz niemieckich akcje dezynfekcyjne, tzw. „parówki”, które były formą prześladowania ludności żydowskiej, działalność szmuglerów. Oddawał warunki pracy w gettowych warsztatach i fabrykach, opisywał los głodujących dzieci, na los których był szczególnie wrażliwy (dwoje z jego dzieci zmarło na polio jeszcze przed wojną).

Był obdarzony doskonałym zmysłem obserwacji i wyczuciem języka. Jego reportaże są bezcennym źródłem lingwistycznym – Opoczyński używa w opisach idiomatycznego jidysz, żargonu szmuglerskiego, słownictwa półświatka, dzięki czemu udało mu się oddać zachowanie i sposób porozumiewania się żydowskiej społeczności.

Zginął, prawdopodobnie schwytany w obławie, w styczniu 1943 r.

Pisma Pereca Opoczyńskiego zostały wydane w 31. tomie Pełnej Edycji Archiwum Ringelbluma, który mogą Państwo znaleźć na portalu CBJ ➡ cbj.jhi.pl/documents/1018603/2/ lub kupić w Księgarnia na Tłomackiem ➡ ksiegarnianatlomackiem.pl/archiwum-ringelbluma-konspiracyjne-archiwum-getta,3,3382,3556
_____
📷 Perec Opoczyński, zbiory Ghetto Fighters' House בית לוחמי הגטאות

„I to jesteśmy już za drutami, mając za sobą już i pole minowe. Przebiegliśmy już około 100 metrów. Jeszcze 100 metrów… ...
14/10/2021

„I to jesteśmy już za drutami, mając za sobą już i pole minowe. Przebiegliśmy już około 100 metrów. Jeszcze 100 metrów… szybciej, szybciej przebyć ten przeklęty pusty, nagi pas, gdzie jesteś cały wystawiony oczom prześladowców i tak bezbronny wobec ich kul. Szybciej, szybciej dopaść lasu, między drzewa, pod ich osłonę…”

78 lat temu, 14 października 1943 roku, więźniowie obozu zagłady w Sobiborze, dowodzeni przez Aleksandra Peczerskiego, rosyjskiego oficera pochodzenia żydowskiego, wzniecili powstanie przeciw niemieckim i ukraińskim esesmanom. Wśród jego uczestników był 16-letni polski Żyd Stanisław „Szloma” Szmajzner (na zdjęciu).

O przebiegu buntu można przeczytać na naszej stronie ⤵
https://www.jhi.pl/artykuly/jeszcze-100-metrow-rocznica-powstania-w-sobiborze,4383
________
Zdjęcie: Stanisław Szmajzner krótko po powstaniu w Sobiborze, 1943 rok. Wikipedia, domena publiczna

„I to jesteśmy już za drutami, mając za sobą już i pole minowe. Przebiegliśmy już około 100 metrów. Jeszcze 100 metrów… szybciej, szybciej przebyć ten przeklęty pusty, nagi pas, gdzie jesteś cały wystawiony oczom prześladowców i tak bezbronny wobec ich kul. Szybciej, szybciej dopaść lasu, między drzewa, pod ich osłonę…”

78 lat temu, 14 października 1943 roku, więźniowie obozu zagłady w Sobiborze, dowodzeni przez Aleksandra Peczerskiego, rosyjskiego oficera pochodzenia żydowskiego, wzniecili powstanie przeciw niemieckim i ukraińskim esesmanom. Wśród jego uczestników był 16-letni polski Żyd Stanisław „Szloma” Szmajzner (na zdjęciu).

O przebiegu buntu można przeczytać na naszej stronie ⤵
https://www.jhi.pl/artykuly/jeszcze-100-metrow-rocznica-powstania-w-sobiborze,4383
________
Zdjęcie: Stanisław Szmajzner krótko po powstaniu w Sobiborze, 1943 rok. Wikipedia, domena publiczna

„Antysemityzm to określone postrzeganie Żydów, które może się wyrażać jako nienawiść do nich. Antysemityzm przejawia się...
13/10/2021

„Antysemityzm to określone postrzeganie Żydów, które może się wyrażać jako nienawiść do nich. Antysemityzm przejawia się zarówno w słowach, jak i czynach skierowanych przeciwko Żydom lub osobom, które nie są Żydami, oraz ich własności, a także przeciw instytucjom i obiektom religijnym społeczności żydowskiej.”

Polska jako członek Międzynarodowego Sojuszu na rzecz Upamiętnienia Holokaustu (International Holocaust Remembrance Alliance – IHRA) poparła w 2016 roku przyjęcie przez Sojusz roboczej prawnie niewiążącej definicji antysemityzmu (tekst powyżej).

Z okazji trwającego obecnie w Malmö Międzynarodowego Forum Pamięci o Holokauście i Zwalczaniu Antysemityzmu Polska uznała tę definicję za ważny i oczywisty punkt odniesienia w przeciwdziałaniu antysemityzmu.

IHRA proponuje, by do przejawów antysemityzmu zaliczać m.in. „oskarżanie Żydów jako narodu lub Izraela jako państwa o wymyślenie lub wyolbrzymianie Holokaustu”.

Czytaj więcej na stronie IHRA:
https://www.holocaustremembrance.com/pl/resources/working-definitions-charters/robocza-definicja-antysemityzmu-przyjeta-przez
________
Grafika: fotografia rysunku Leonida Pasternaka (1862-1945) „Po pogromie”, 1904 r. Zbiory ŻIH, kolekcja Berlinka

„Antysemityzm to określone postrzeganie Żydów, które może się wyrażać jako nienawiść do nich. Antysemityzm przejawia się zarówno w słowach, jak i czynach skierowanych przeciwko Żydom lub osobom, które nie są Żydami, oraz ich własności, a także przeciw instytucjom i obiektom religijnym społeczności żydowskiej.”

Polska jako członek Międzynarodowego Sojuszu na rzecz Upamiętnienia Holokaustu (International Holocaust Remembrance Alliance – IHRA) poparła w 2016 roku przyjęcie przez Sojusz roboczej prawnie niewiążącej definicji antysemityzmu (tekst powyżej).

Z okazji trwającego obecnie w Malmö Międzynarodowego Forum Pamięci o Holokauście i Zwalczaniu Antysemityzmu Polska uznała tę definicję za ważny i oczywisty punkt odniesienia w przeciwdziałaniu antysemityzmu.

IHRA proponuje, by do przejawów antysemityzmu zaliczać m.in. „oskarżanie Żydów jako narodu lub Izraela jako państwa o wymyślenie lub wyolbrzymianie Holokaustu”.

Czytaj więcej na stronie IHRA:
https://www.holocaustremembrance.com/pl/resources/working-definitions-charters/robocza-definicja-antysemityzmu-przyjeta-przez
________
Grafika: fotografia rysunku Leonida Pasternaka (1862-1945) „Po pogromie”, 1904 r. Zbiory ŻIH, kolekcja Berlinka

W Światowy Dzień Dziedzictwa Audiowizualnego, 27 października, zachęcamy do udziału w konferencji „Unboxing obrazów. Wpł...
13/10/2021
Unboxing obrazów. Monika Krawczyk opowie o fotografiach z Archiwum Ringelbluma na konferencji IPN

W Światowy Dzień Dziedzictwa Audiowizualnego, 27 października, zachęcamy do udziału w konferencji „Unboxing obrazów. Wpływ archiwów audiowizualnych i fotograficznych na kulturę”. Konferencja odbędzie się w Warszawie w Przystanek Historia przy Marszałkowskiej 21/25

Referat o fotografiach z Archiwum Ringelbluma przedstawi dyrektor ŻIH Monika Krawczyk.

Więcej informacji na naszej stronie ➡ https://www.jhi.pl/artykuly/unboxing-obrazow-monika-krawczyk-archiwum-ringelbluma-ipn,4314

Dzisiaj 84. urodziny obchodziłby Jan Jagielski. Był działaczem społecznym, opiekunem cmentarzy żydowskich w Polsce. Prze...
13/10/2021

Dzisiaj 84. urodziny obchodziłby Jan Jagielski.

Był działaczem społecznym, opiekunem cmentarzy żydowskich w Polsce. Przez lata kierował Działem Dokumentacji Dziedzictwa w ŻIH. Za swoją działalność wielokrotnie nagradzany – był laureatem m.in. Nagrody Fundacji Taubego im. Ireny Sendler (2009), Krzyża Kawalerskiego Orderu Odrodzenia Polski nadanego przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego w kwietniu 2008 roku, Nagrody Jana Karskiego i Poli Nireńskiej w 2005 roku czy Srebrnego Medalu Zasłużony Kulturze Gloria Artis w 2015 r.

Zmarł 16 lutego 2021 roku.

Panie Janku, bardzo nam Pana brakuje.

Dzisiaj 84. urodziny obchodziłby Jan Jagielski.

Był działaczem społecznym, opiekunem cmentarzy żydowskich w Polsce. Przez lata kierował Działem Dokumentacji Dziedzictwa w ŻIH. Za swoją działalność wielokrotnie nagradzany – był laureatem m.in. Nagrody Fundacji Taubego im. Ireny Sendler (2009), Krzyża Kawalerskiego Orderu Odrodzenia Polski nadanego przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego w kwietniu 2008 roku, Nagrody Jana Karskiego i Poli Nireńskiej w 2005 roku czy Srebrnego Medalu Zasłużony Kulturze Gloria Artis w 2015 r.

Zmarł 16 lutego 2021 roku.

Panie Janku, bardzo nam Pana brakuje.

„(...) w szabat 12 października było strasznie. Zapowiedziano przez megafon podział miasta na trzy części: niemiecką obe...
12/10/2021

„(...) w szabat 12 października było strasznie. Zapowiedziano przez megafon podział miasta na trzy części: niemiecką obejmującą Śródmieście wraz z Nowym Światem, polską i żydowską. Do końca października wszyscy – oprócz Niemców – muszą się przeprowadzić bez mebli. W naszej kamienicy rozpacz. Właścicielka domu mieszka już od 37 lat w tym mieszkaniu, które winna opuścić bez mebli. (...)

Dzień dzisiejszy, niedziela 13 października, sprawiał dziwne wrażenie. Stało się jasne, że 104 000 Żydów z południowej części Warszawy i z Pragi musi opuścić swoje domy i przeprowadzić się do getta żydowskiego. Wszystkie przedmieścia zostały opróżnione z Żydów. 140 000 chrześcijan winno opuścić getto. Kwestia przedsiębiorstw chrześcijańskich w getcie żydowskim nie została jeszcze wyjaśniona. Dzisiaj przez cały dzień wywożono meble. Gmina Żydowska była oblężona przez setki ludzi, którzy chcieli się dowiedzieć, jakie ulice obejmuje getto. (...)

Dzisiejszy dzień był straszny. Widok Żydów przewożących swoje graty sprawiał okropne wrażenie. Wożono meble, chociaż zakazano Żydom je wywozić. Były wypadki, że zatrzymywano wozy z meblami i je zabierano. (...)
Niektórzy chrześcijańscy właściciele domów na Pradze nie pozwalają zabierać rzeczy z mieszkań bez uprzedniego zapłacenia komornego za październik. Inni nie dają w ogóle niczego wynieść. (...)
Całe miasto obwieszone jest białymi kartkami o zamianie mieszkań przez Żydów i chrześcijan. Ściana obok Biura Kwaterunkowego Gminy jest całkowicie biała.”
Emanuel Ringelblum, 12–13 października 1940 r.

(źródło: „Archiwum Ringelblum. Tajne Archiwum Getta Warszawy”, tom: 29, „Pisma Emanuela Ringelbluma z getta”, s. 143–146, cbj.jhi.pl/documents/848735/202/)

_____
📷 Brama getta na skrzyżowaniu ul. Leszno z ul. Żelazną, #zbioryŻIH, cbj.jhi.pl/documents/1108079

„(...) w szabat 12 października było strasznie. Zapowiedziano przez megafon podział miasta na trzy części: niemiecką obejmującą Śródmieście wraz z Nowym Światem, polską i żydowską. Do końca października wszyscy – oprócz Niemców – muszą się przeprowadzić bez mebli. W naszej kamienicy rozpacz. Właścicielka domu mieszka już od 37 lat w tym mieszkaniu, które winna opuścić bez mebli. (...)

Dzień dzisiejszy, niedziela 13 października, sprawiał dziwne wrażenie. Stało się jasne, że 104 000 Żydów z południowej części Warszawy i z Pragi musi opuścić swoje domy i przeprowadzić się do getta żydowskiego. Wszystkie przedmieścia zostały opróżnione z Żydów. 140 000 chrześcijan winno opuścić getto. Kwestia przedsiębiorstw chrześcijańskich w getcie żydowskim nie została jeszcze wyjaśniona. Dzisiaj przez cały dzień wywożono meble. Gmina Żydowska była oblężona przez setki ludzi, którzy chcieli się dowiedzieć, jakie ulice obejmuje getto. (...)

Dzisiejszy dzień był straszny. Widok Żydów przewożących swoje graty sprawiał okropne wrażenie. Wożono meble, chociaż zakazano Żydom je wywozić. Były wypadki, że zatrzymywano wozy z meblami i je zabierano. (...)
Niektórzy chrześcijańscy właściciele domów na Pradze nie pozwalają zabierać rzeczy z mieszkań bez uprzedniego zapłacenia komornego za październik. Inni nie dają w ogóle niczego wynieść. (...)
Całe miasto obwieszone jest białymi kartkami o zamianie mieszkań przez Żydów i chrześcijan. Ściana obok Biura Kwaterunkowego Gminy jest całkowicie biała.”
Emanuel Ringelblum, 12–13 października 1940 r.

(źródło: „Archiwum Ringelblum. Tajne Archiwum Getta Warszawy”, tom: 29, „Pisma Emanuela Ringelbluma z getta”, s. 143–146, cbj.jhi.pl/documents/848735/202/)

_____
📷 Brama getta na skrzyżowaniu ul. Leszno z ul. Żelazną, #zbioryŻIH, cbj.jhi.pl/documents/1108079

Dziś w Żydowskim Instytucie Historycznym gościliśmy Irit Yakhnes, attaché ds. Dyplomacji Publicznej ambasady Izraela, or...
11/10/2021

Dziś w Żydowskim Instytucie Historycznym gościliśmy Irit Yakhnes, attaché ds. Dyplomacji Publicznej ambasady Izraela, oraz Julię Oleszyńską, uczennicę II LO w Poznaniu. Julia zwyciężyła w akcji „Zostań Panią Ambasador” #AmbassadorforaDay organizowanej przez Fundację imienia Leopoldy Wild i Ambasada Izraela w Polsce z okazji Międzynarodowego Dnia Dziewcząt i przez cały dzień zapoznaje się z obowiązkami młodej dyplomatki.
Panie spotkały się z dyrektor ŻIH Moniką Krawczyk i na wystawie stałej usłyszały o istotnej roli kobiet w dokumentowaniu losu polskich Żydów w czasie II wojny światowej, m.in. Racheli Auerbach, Cecylii Słapakowej czy Gustawy Jareckiej.

________

Zachęcamy do odwiedzenia wystawy stałej w Żydowskim Instytucie Historycznym „Czego nie mogliśmy wykrzyczeć światu”:
https://www.jhi.pl/wystawy/czego-nie-moglismy-wykrzyczec-swiatu-wystawa-stala,89
Zaplanuj wizytę w ŻIH:
https://www.jhi.pl/zaplanuj-wizyte

Zapraszamy do nauki prostych, codziennych słówek jidysz!Afisz to druk dużego formatu o charakterze informacyjnym, zapras...
10/10/2021

Zapraszamy do nauki prostych, codziennych słówek jidysz!

Afisz to druk dużego formatu o charakterze informacyjnym, zapraszający na wydarzenia kulturalne czy demonstracje, promujący idee, informujący o zagrożeniach. Jego celem jest głównie przekazanie treści, w przeciwieństwie do plakatu, który jest bardziej rozbudowany graficznie i artystycznie.

W jidysz afisz to po prostu „der afisz”, etymologia słowa jest oczywiście francuska. Na portalu Centralnej Biblioteki Judaistycznej można znaleźć sporo afiszy z pierwszej poł. XX wieku, w tym takie, które przetrwały w Archiwum Ringelbluma, np. ten ➡ https://cbj.jhi.pl/documents/745807/1/

Kolejne słowo już w przyszłą niedzielę!

Zapraszamy do nauki prostych, codziennych słówek jidysz!

Afisz to druk dużego formatu o charakterze informacyjnym, zapraszający na wydarzenia kulturalne czy demonstracje, promujący idee, informujący o zagrożeniach. Jego celem jest głównie przekazanie treści, w przeciwieństwie do plakatu, który jest bardziej rozbudowany graficznie i artystycznie.

W jidysz afisz to po prostu „der afisz”, etymologia słowa jest oczywiście francuska. Na portalu Centralnej Biblioteki Judaistycznej można znaleźć sporo afiszy z pierwszej poł. XX wieku, w tym takie, które przetrwały w Archiwum Ringelbluma, np. ten ➡ https://cbj.jhi.pl/documents/745807/1/

Kolejne słowo już w przyszłą niedzielę!

Adres

Tłomackie 3/5
Warsaw
00-090

DOJAZD DO INSTYTUTU: Metro: Stacja Ratusz-Arsenał Autobusy: E-2, 107, 111, 171, 227, 410, 520 — przystanek Plac Bankowy Tramwaje: 4, 15, 18, 35 — przystanek Plac Bankowy DIRECTIONS Underground: Ratusz-Arsenał Station Buses: E-2, 107, 111, 171, 227, 410, 520 — Plac Bankowy stop Trams: 4, 15, 18, 35 — Plac Bankowy stop

Informacje ogólne

Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma w Warszawie został oficjalnie utworzony w roku 1947, ale jego zalążek w postaci Centralnej Żydowskiej Komisji Historycznej, powołanej decyzją Centralnego Komitetu Żydów Polskich, istniał już od roku 1944. Od chwili swego powstania Instytut mieści się w budynku przedwojennej Głównej Biblioteki Judaistycznej, której mury ocalały po pożarze wywołanym przez Niemców 16 maja 1943 r., podczas wysadzania Wielkiej Synagogi na Tłomackiem (dzisiaj w jej miejscu przy placu Bankowym stoi „Błękitny Wieżowiec”). Od roku 2009 jako Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma posiada status państwowej instytucji kultury – ośrodka badań i dokumentacji.

Godziny Otwarcia

Poniedziałek 09:00 - 18:00
Wtorek 09:00 - 18:00
Środa 09:00 - 18:00
Czwartek 10:00 - 18:00
Piątek 09:00 - 17:00
Niedziela 10:00 - 18:00

Telefon

(22) 827 92 21

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Żydowski Instytut Historyczny umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skontaktuj Się Z Firmę

Wyślij wiadomość do Żydowski Instytut Historyczny:

Widea

Kategoria


Komentarze

„LIST” z POSTU UDOSTĘPNIONEGO „Publicznie" 22 grudnia 2017 roku. Netanya, Israel, December 9th. 2017 HONORABLE PRESIDENT of POLAND Mr. ANDRZEJ DUDA Dear Mr. President: The uundersigned, TOLA WOLBROMSKA, JOSE WOLBROMSKI AND FLORA WOLBROMSKI, we are the children of SZIMON WOLBROMSKI born in STASZOW in the year of 1916, and HINDA KLEJMAN born in CHMIELNIK, Poland in the year of 1918. During the II World War our parents suffered the n**i persecution. All the relatives of Szimon and Hinda , from both sides, were taken to the extermination camps. And nobody survived. Our parents were saved by the DAJTROWSKI family, Adrzej and Anna, and their daughters, MARIA and LEOKADIA. They lived in RYTWIANY, Staszow. This heroic family risking their own lives and their daughters’ , protected and gave refuge to our parents during 22 months, in a hiding place in the barn they had next to their home. There they lived during that long period of time, two families: Morris and Berta HAUER with their four children and our parent Szimon and Hinda Wolbromski. It was a very difficult and risky time for everybody. Many times the n**i soldiers came to inspect their home and the surroundings. They lived with fear and terror of being discovered at any moment and being murdered everybody: men, women and children, the same Christians as jews, mercilessly, indiscriminatedly. But thanks to the humanitarian help,kindness, heroism and courage of the Dajtrowski family that with a huge risk hided these two jewish families, they coul survive the holocaust. The Dajtrowski family were and will be for ever our angels of salvation. Without their heroic help we would not exist. In the year of 1998 the State of Israel and the Iad Vashem granted with the title of honor RIGHTEOUS to: ANDRZEJ and ANNA DAJTROWSKI L------- K------ and MARIA WEGIERSKA They were honored for saving these two jewish families from a tragic death during the hocaust. Nowadays the progeny of the Dajtrowski family, (---- ----------) (Leokadia’s daughter) and her family, continue living in the same house, in RYTWIANY. Her address is: (………….) We are now applying to the government of Poland to honor this heroic family DAJTROWSKI with the KNIGHT’S CROSS of the ORDER of the REBIRTH of POLAND for having risked their lives to save our family. Thanking in advance for this granting we remain Yours truly Tola Wolbromska Jose Wolbromski Flora Wolbromski Hello _____: We sent the letter by Post and also by email. I sent you to your mail adress the answer we receive from the Kancelaria Prezydenta . We hope you will receive the Cross honor very very soon. I wish you and your family a very very Happy Christmas. We love you Cytat:https://www.govserv.org/PL/Warsaw/143437515696376/Ambasada-Izraela-w-Polsce?fbclid=IwAR25fAYESo6jVHpucJ7fp6-dqeiuJUQ9DMIJRqZAT60YEEj-UCwD1_ymgXQ&__cf_chl_captcha_tk__=48a19f53c7bd00b7fc8790ec1511e3aa7142866d-1610534977-0-AcnU4wSeUOaoj3Yu6wIFvX7yj7_4DxbAX7WYP4O3zRfAoQI0lKZWK_W-wl_EfKjuBi8ZdZxDOlD0b5kTqbPWKmopgluh8Hl3l_ZacYT6OGraZWTy7hL2s4byyXXZamkSj2_XV5BVcpo3liah0QHZ1et4JwtiTfcftZ4erHx-ki8rxoQmU8blri3v4aVvop1W0vv-3VhrulvTdJCcuw-B7yOu7W1uTE_tzvDjT30qTcCC60hd0MMEw3fYL23_lcPFZGGQNJlbcPPtCEb-xgToXtcW4BcMxjyvNhKkR0Xd-RRt__-OzpadZXmI6mVKWaNRKH3il0yDZf8mUHkdFav-9Nk7w4iPgaa-moyeyGdAdrC_8xVYSxaaEef3aEiYwz_OiwKE04b0E6C-GcFi6F2BBt8Rdg3LiMMHJqQpAv20WjN0SG2u05EhL70htp0MAHiefw3u0UVn_0eTipfk57_VVVWyzFD-TtosNvr4PMTMRAv-eeGb4KC0E6_GzEae6xoCYO8xV-wPzIfA4-z7A7mBwgBWERDOHLLmoaqnjSiTyXvNCt-W4aUADTIDS9jbe3rzPieqsp0NjCaF9Bl2RrhgchsW6LYy9EmUyhpxgOFh4_JM3llxJ6rHBs3oJf5rfQPIfz0KbeW-X3quwxVuXvKbQ_S6FcKztWm0eLuEgDYf7Qa5mLJa5ftdPYLYVldnrUrZy1jELcb27XzpXyQ4oFpsoqWOGLwDaDmSxP0CwaB5KeR9 Dajtrowski Andrzej & Dajtrowska Anna (Witaszek); Daughter: Kawalec Leokadia (Dajtrowska); Daughter: Węgierska Maria (Dajtrowska) https://righteous.yadvashem.org/?searchType=righteous_only&language=en&itemId=4039649&ind=0Rodzina Dajtrowskich zostaje publicznie przedstawiana jako rodzina „Kawalec" Córki uratowanej Wolbromskiej Hindy oraz Wolbromskiego Szymona do dnia dzisiejszego, publicznie przedstawiają rodzinę Dajtrowskich nazwiskiem starszej córki Anny i Andrzeja. Trudno określić przesłanki jakimi się kierują córki uratowanych Żydów. -Flora Friedmann pisze "Esta es la bendita familia que salvo a mis padres del holocausto". -Tola Wolbromski Kleinman pisze "Will allways be thankfull for your coragious action" Słowa te potomkowie uratowanych Żydów odnoszą do fałszywej historii publikowanej przez fundacje"The Jewish Foundation for the Righteous", która w dniu 06-mara 2020 r. zaprzestała publikowania nieprawdziwej historii mojej matki i dziadków link : https://jfr.org/rescuer-stories/kawalec-leokadia/Historii z nieprawdziwym nazwiskiem rodziny Dajtrowskich oraz nieprawdziwym wizerunkiem mojej matki Marii Węgierskiej oraz babki Anny Dajtrowskiej . Czym się kierują córki uratowanych Żydów?. https://www.facebook.com/flora.friedmann/posts/10152758636806925
O synagogach na Grochowie
Marsz pamięci 2019 - przed koncertem...
Marsz Pamięci 2019.
Ciekawy jestem ze nigdzie nie ma wspomnienia o spoldzielni pracy BUMET. Ciekawe miejsce w ktorym pracowali ciekawi ludzie. Nic po nim nie zostalo, tylko gra Koszykowka na Allegro. Szkoda :(
Wyszogród. Wspaniała synagoga po której nie został kamień na kamieniu...
Właśnie dowiedziałem się, że zmarł pan Mariusz Wojtalewicz, dyrektor Muzeum Żydów Mazowieckich w Płocku. To niespodziewana i bardzo smutna wiadomość. Widywaliśmy się co kilka miesięcy, gdy -podobnie ja wiele moich koleżanek i wielu kolegów z ŻIH- przyjeżdżałem do Muzeum Mazowieckich Żydów z odczytem. Przychodziłem do muzeum sporo wcześniej, by porozmawiać z panem Mariuszem przy kawie o różnych aktualnych sprawach i planach na przyszłość. Ostatni raz widzieliśmy się mniej więcej przed rokiem w ŻIH, gdy płockie muzeum przygotowywało się do przyjęcia z naszego instytutu wystawy Agnieszki Żółkiewskiej "Wolny ptak". To była kolejna ciekawa rozmowa przy kawie o tym, co nasze instytucje mogłyby zrobić razem w przyszłości. Koronawirus pokrzyżował większość planów na ten rok i jak się dowiaduję zabrał nam wspaniałego współpracownika. Będziemy go wspominać z sympatią i szacunkiem!
http://www.jackgoldfarbwriter.com/wp-content/uploads/2016/10/Poland-1-pt.2.pdfhttp://www.jackgoldfarbwriter.com/wp-content/uploads/2016/10/Poland-1-pt.1.pdf http://www.jackgoldfarbwriter.com/poland/?fbclid=IwAR0J6zSNrID1JBISKEA57R-nnTzmZF08eaRbcLyTOTSMsTs-AXVgzOT-20o
Historia mojej matki i dziadków "Nigdy nie zapomnieli Dajtrowskich, którzy uratowali im życie." "Before the war, Moshe Hauer, who lived in the town of Staszów, in the Kielce district, got to know Anna and Andrzej Dajtrowski, a peasant couple who lived in the nearby village of Rytwiany. In the summer of 1942, when the local Jews were herded into the Staszów ghetto, Hauer turned to the Dajtrowskis for help. The Dajtrowskis agreed to shelter Moshe and Bella Hauer, their sons, Saul and Jankiel, and their daughters, Esther and Miriam. The Dajtrowskis’ house, which was situated near the forest, was secluded. A hiding place was arranged for the Jewish refugees in the stable, behind a well-camouflaged wall. As an additional precaution, a special shelter was built for them for use during raids. Despite the danger to their lives, the Dajtrowskis saw to all the Hauers’ needs. Their daughters, Leokadia and Maria, were good to the refugees, and taught them knitting and leather processing, which crafts they plied in order to help pay for their upkeep, even though their rescuers never asked for payment. In December 1942, two other Jews – Szymon and Hinda Wolbromski – also found shelter with the Dajtrowskis. The Dajtrowskis’ acts of courage sprang entirely from selfless, humanitarian considerations and from a deep religious faith, which overrode all thoughts of personal safety or economic security. The eight Jewish refugees stayed with the Dajtrowskis until the Red Army liberated the area in August 1944, and subsequently emigrated. They never forgot the Dajtrowskis who had saved their lives. On November 16, 1989, Yad Vashem recognized Anna Dajtrowska, her husband, Andrzej Dajtrowski and their daughters, Leokadia Kawalec-Dajtrowska and Maria Węgierska-Dajtrowska, as Righteous Among the Nations. https://righteous.yadvashem.org/?searchType=righteous_only&language=en&itemId=4039649&ind=0 "Марисиа курносый нос" historia opowiadana przez moją Mamę "We wrześniu 1944 roku wysiedlono mieszkańców Staszowa i okolic. Lejtenant Ковалев podarował mojej mamie czapkę która miała ją obronić przed złem "ze strony Rosjan". Było to po występie "Teatru" dla żołnierzy rosyjskich .W występie tym jedną z ról grała moja babka Anna Dajtrowska. "Марисиа курносый нос" tak do końca pobytu w domu Dajtrowskich żartobliwie zwracał się do Marii Dajtrowskiej Lejtenant Ковалев .Dajtrowskim w tym okresie pozwolono przebywać w obrębie własnego gospodarstwa" ............................... Tło historyczne Ладожское Озеро - *Kuban-Brückenkopf* Cytaty wikipedia.org: „Wojna na froncie wschodnim miała głębokie tło i wynikała z aspiracji Hitlera i n**istowskiego kierownictwa do zdobycia tzw.*[Lebensraum] – „przestrzeni życiowej” na Wschodzie oraz ich skrajnie [rasistowskich] i [antysemickich] poglądów o „wyższości” ich rasy nad [Słowianami]i [Żydami], ich nienawiści wobec komunizmu oraz wiary w domniemane [powiązanie Żydów z komunizmem]. Ludność Europy Wschodniej miała zostać wyeksterminowana, deportowana lub zniewolona, a tereny Europy Wschodniej skolonizowane przez Niemców. * Rumunia - Rumunia pod dowództwem marszałka [Iona Antonesco] była najważniejszym liczbowo i moralnie partnerem Niemiec. Antonescu był jedynym zagranicznym szefem państwa, który w planach inwazji spotkał się z Hitlerem w Monachium w dniach 11-12 czerwca 1941 r. Rumunia ustawiła armie 3 i 4 armii rumuńskiej na wschodniej granicy kraju. Wraz z [11. armią] niemiecką planowali inwazję na południowy Związek Radziecki. Niemiecka jednostka „ ” została zorganizowana na terytorium Rumunii w celu eksterminacji Żydów w ZSRR. * Finlandia - Finlandia pod przewodnictwem [Karla Gustafa Emila Menerheima] chciała odzyskać terytoria utracone podczas [wojny zimowej] - Jako członek osi Włochy wypowiedziały wojnę Związkowi Radzieckiemu 23 czerwca 1941 r., * [WĘGRY] [Miklos Horti]( wysłaL [wojska] na front oraz "pułk" zmechanizowany. * [Słowacja] - faszystowski reżim początkowo wysłał elitarną [dywizję,] * [Hiszpania]) wysłał 15 000 wolontariuszy na Front Wschodni. Bojownicy nosili mundur Wehrmachtu i włączyli go do swoich działań. Z powodu niebieskiego materiału, który nosili na mundurze, nosił przydomek „ [Niebieska dywizja] ”. * Wolontariusze - 43 000 zagranicznych wolontariuszy uczestniczyło w ośmiu krajach i regionach. Większość z nich pochodziła z [Francji] , [Holandii] i [Belgii,] a kilka z krajów skandynawskich. Wolontariusze byli albo zintegrowani z jednostkami Wehrmachtu, albo przyłączeni do [Waffen SS] /Front_wschodni_ Kampania wojskowa na froncie wschodnim była najbardziej krwawą konfrontacją w historii ludzkości. Było to zderzenie dwóch reżimów totalitarnych z przeciwstawną ideologią, co nadało konfliktowi rodzaj „wojny o unicestwienie”, jak zauważyli przywódcy obu partii. Reżim n**istowski starał się wprowadzić idee [teorii rasowej w] wojnę na froncie wschodnim i poinstruował wojsko i aneksję jednostek policyjnych, aby osiągnęły swoje cele za wszelką cenę, w tym popełnianie zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości na dużą skalę. Obie strony traktowały jeńców bardzo okrutnie, ignorując zasady [konwencji genewskiej] , a miliony więźniów zginęły w niewoli Była to według nich wojna eksterminacyjna pomiędzy dwiema rasami i ideologiami, w której „rasa niższa” miała zostać zniszczona wszelkimi możliwymi sposobami. Planowanie inwazji rozpoczęło się w drugiej połowie 1940 roku, zakończone mniej więcej na wiosnę 1941 roku. Podczas planowania przygotowano i wydano szereg zbrodniczych planów i rozkazów, według których Niemcy mieli zagłodzić dużą część populacji radzieckiej oraz stosować terror i represje wobec ludności cywilnej, Żydów, oficerów i żołnierzy [Armii Czerwonej].” **[Kapitulacja] [III Rzeszy]– końcowy akcent [II wojny światowej]o 22:43 czasu środkowoeuropejskiego, czyli [9 maja o 23:01 czasu środkowoeuropejskiego czyli [9 maja] o 1:01 czasu moskiewskiego. Dzień wcześniej, 7 maja 1945, podpisano pierwszą kapitulację nazwaną później *wstępnym protokołem kapitulacyjnym*. ................................ "**16 września 1993 roku wojska rosyjskie opuściły Legnicę, będącą od II wojny światowej siedzibą dowództwa wojsk sowieckich stacjonujących w Polsce."** https://www.facebook.com/andrzej.wegiersk.96/posts/732395007498831