Pentoda - radiotechnika z dawnych lat

19/09/2026

Luxor 653DW
Przedstawiamy dziś solidny, szwedzki odbiornik z lat 30. – Luxor 653DW, wyprodukowany przez Luxor Radio AB w Motala w latach 1934–1936.

Układ odbiornika i lampy elektronowe
To klasyczna superheterodyna (z reakcją, ale bez możliwości regulacji) z jednym stopniem m.cz. Odbiornik pracuje na 5 lampach:
AK1 – oktoda – mieszacz i oscylator lokalny
MS4B – tetroda – wzmacniacz pośredniej częstotliwości
AB1 – podwójna dioda – detektor
E443H – pentoda mocy – stopień głośnikowy
U12 – prostownik
Zakresy: fale średnie (MW) i długie (LW). Zasilanie sieciowe AC (szeroki zakres napięć: 100–250 V). Głośnik magnetoelektryczny (ruchoma cewka przymocowana do membrany), średnica ok. 20,5 cm.

Obudowa
Drewniana skrzynka o wysokim profilu.
Wymiary: 390 × 440 × 250 mm.
Masa: ok. 15,3 kg.
Prosta, solidna sylwetka typowa dla skandynawskich odbiorników z połowy lat 30.

Ciekawostka
Luxor Radio AB z Motala to jedna z ważniejszych szwedzkich firm radiowych lat międzywojennych. Model 653DW należy do serii „DW” i jest blisko spokrewniony z wersją 653DWL (różnią się m.in. zasilaniem i głośnikiem).
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv

12/09/2026

https://www.youtube.com/watch?v=zFxS_N2dcm8

Radio SchrödingeraKażdy kolekcjoner zna to uczucie. Paczka już do...

05/09/2026

Lumophon Edler WD325
Przedstawiamy dziś piękny, solidny odbiornik z Norymbergi – Lumophon Edler WD325. Elegancki i masywny radioodbiornik, który w połowie lat 30. kosztował 234 reichsmark (marki Rzeszy) i należał do wyższej półki sprzętu domowego.

Układ odbiornika i lampy elektronowe
Odbiornik pracuje w układzie TRF z reakcją (dwa obwody strojone) i detekcją anodową. Zakresy to fale średnie i długie.
Komplet lamp:
• AH1 – hexoda pełniąca rolę wzmacniacza wielkiej częstotliwości
• AC2 – trioda pracująca jako detektor anodowy
• AL1 – pentoda mocy
• AZ1 – prostownik
Zasilanie sieciowe AC (110 / 125 / 150 / 220 / 240 V). Głośnik dynamiczny o średnicy 18,5 cm.

Obudowa
Drewniana, szeroka obudowa stołowa o wymiarach 465 × 385 × 280 mm i wadze aż 16,5 kg. Klasyczna, solidna forma typowa dla niemieckich odbiorników z połowy lat 30.

Nietypowa skala
To jedna z najbardziej charakterystycznych cech tego modelu. Zamiast klasycznej wskazówki poruszającej się po tarczy z nazwami miast, zastosowano tu walec, po którym obracają się kolorowe znaczniki. Każdy kolor odpowiada innemu zakresowi fal. Działanie tej oryginalnej skali możecie zobaczyć na filmiku: https://youtu.be/epwQ07JARZs
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv

29/08/2026

Marconiphone 867 (ok. 1938)

Do naszej kolekcji trafił szwedzki odbiornik Marconiphone 867, produkowany przez Skandinaviska Grammophon AB w Sztokholmie. To solidny, eksportowy model stołowy z końca lat trzydziestych, oferujący odbiór fal długich, średnich i krótkich.

Układ odbiornika to klasyczna superheterodyna z częstotliwością pośrednią 455 kHz i jednym stopniem wzmocnienia małej częstotliwości. Radio wyposażono w pięć lamp: 5Y3G, 6J8EG, 6K7G, 6SK7 oraz 6Q7G. Zakresy fal obejmują fale krótkie (13,5–50 m), średnie (195–580 m) i długie (725–2000 m). Zasilanie jest sieciowe, prądem zmiennym, z możliwością pracy przy różnych napięciach, w tym 105–115 V, 210–230 V i 231–250 V. Na panelu przednim znajdują się cztery pokrętła: głośności, barwy dźwięku, strojenia oraz wyboru zakresu fal. Głośnik to elektromagnetyczny dynamiczny o średnicy 16 cm, z cewką wzbudzenia.

Obudowa jest drewniana, niska i szeroka – typowy model stołowy o niskim profilu. Wymiary wynoszą 590 × 300 × 250 mm, a masa około 14,6 kg. Forma jest prosta, solidna i charakterystyczna dla skandynawskich odbiorników z końca lat 30.

Ciekawostką jest to, że marka Marconiphone w Szwecji była związana ze Skandinaviska Grammophon AB – tą samą firmą, która sprzedawała również odbiorniki pod marką His Master’s Voice (Husbondens Röst). Część modeli importowano z Wielkiej Brytanii, ale 867 należy do tych, które uznaje się za lokalne, szwedzkie.
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv

26/08/2026

O serii odbiorników Concerton firmy Stern&Stern opowiedział na Radi...

22/08/2026

Do kolekcji stowarzyszenia Pentoda trafił brytyjski detektorowy odbiornik Master Junior z 1923 roku, wyprodukowany przez Master Radio Manufacturing Co. Ltd. z Manchesteru. To jeden z prostych, tanich crystal setów z początków ery radiofonii, z czasów gdy radio dopiero wychodziło z ery detektorów.

Układ odbiornika i lampy elektronowe
Odbiornik pracuje w układzie detektora kryształkowego (crystal detector) – bez żadnych lamp elektronowych ani tranzystorów. Ma jeden obwód strojony AM. Odbiera wyłącznie fale średnie (MW, ok. 250–600 m). Nie wymaga żadnego zasilania – działa wyłącznie na energii sygnału radiowego. Słuchanie możliwe jest wyłącznie przez słuchawki (lub zewnętrzny wzmacniacz).

Obudowa
Drewniana (najczęściej mahoniowa) skrzynka. Wymiary: 133 × 38 × 95 mm. Kompaktowa, prosta forma typowa dla tanich brytyjskich detektorów z początku lat 20.

Ciekawostka
Egzemplarze z wczesnej serii noszą stempel BBC/PMG oraz numer rejestracyjny GPO 899. Późniejsze wersje miały już stempel BBC/EBM i napis „Master Junior” na boku obudowy. Podobny model o nazwie „IMP” sprzedawała firma Clarke & Co. Master Radio Manufacturing produkowało w połowie lat 20. wyłącznie tanie detektory (m.in. Mastavox i Master Junior) – firma działała krótko i pozostawiła po sobie niewiele śladów.
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv

15/08/2026

W latach 1937–1938 szwedzka firma AGA (Aga-Baltic Radio AB, Sztokholm) wypuściła model Continental 753 – solidny, eksportowy odbiornik konsolowy. Była to klasyczna superheterodyna przeznaczona zarówno na rynek krajowy, jak i eksport (m.in. do Norwegii). Solidna konstrukcja, drewniana obudowa i komplet lamp amerykańskiego typu sprawiają, że do dziś robi wrażenie.

Układ odbiornika i lampy elektronowe:
Klasyczna superheterodyna z 7 obwodami na AM.
Zakresy: długie, średnie i krótkie.
Częstotliwość pośrednia: 133 kHz.
Komplet lampowy (6 szt.):
6A8 · 6K7G · 6Q7G · 6N6G · 5Y4G · 6G5
Mieszacz/oscylator to oktoda 6A8, wzmacniacz p.cz. – 6K7G, detektor i przedwzmacniacz m.cz. – 6Q7G, końcówka mocy – 6N6G. Prostownik 5Y4G, a magiczne oko 6G5 pełniło rolę wskaźnika dostrojenia.
Zasilanie sieciowe AC z możliwością przełączania napięć (110/120/130/150/185/220 V). Głośnik dynamiczny o średnicy ok. 20,5 cm.

Obudowa:
Drewniana konsola typu lowboy.
Wymiary: 430 × 760 × 250 mm, masa ok. 16 kg.
Elegancka, prosta forma typowa dla szwedzkiego designu lat 30. – funkcjonalna i solidna, bez zbędnych ozdób.
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv

08/08/2026

Do kolekcji stowarzyszenia Pentoda trafił duński odbiornik Triumf wyprodukowany około 1929 roku przez firmę Tik Radio z Kopenhagi (założoną przez Tobiasa Jensena).

Układ odbiornika i lampy elektronowe
Radio pracuje w układzie TRF. Jest to prosta, dwulampowa konstrukcja z początków ery odbiorników sieciowych. Wyposażono je w lampy: A409 i RE074.
Odbiera wyłącznie fale średnie (MW). Zasilanie odbywa się z sieci prądu stałego 220 V DC. Odbiornik wymaga zewnętrznego głośnika.

Obudowa
Drewniana obudowa w formie skrzynki, o wymiarach 430 × 190 × 180 mm i wadze 5,2 kg. Prosta, solidna konstrukcja typowa dla skandynawskich odbiorników z przełomu lat 20. i 30.

Ciekawostka
Tik Radio (TIK) działało w Kopenhadze od początku lat 20. do końca lat 50. Nazwa „Triumf” pojawiała się w ofercie firmy także w innych wariantach (m.in. 3- i 4-lampowych). Model ten należy do wczesnych duńskich odbiorników sieciowych z czasów, gdy radio dopiero zaczynało wychodzić z ery detektorów i zasilania bateryjnego.
Warto zwrócić uwagę, że radio było zasilane prądem stałym o napięciu aż 220 V. W latach 20. i 30. w wielu miastach Europy – w tym w Danii i Szwecji – sieci elektryczne wciąż często dostarczały właśnie prąd stały (DC), a nie zmienny. Dopiero stopniowa unifikacja i przejście na prąd zmienny sprawiły, że takie odbiorniki stały się rzadkością.
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv

01/08/2026

W latach 1961–1963 w zakładach Elektroakustik Hartmannsdorf (znanych też pod markami Goldpfeil i EAH) powstał jeden z ciekawszych odbiorników stereofonicznych NRD – Rossini Stereo 6002. Był to solidny „Großsuper” przeznaczony do pracy zarówno jako radio, jak i wzmacniacz stereofoniczny do gramofonu czy magnetofonu.

Układ odbiornika i lampy elektronowe
Klasyczny superheterodyna z przedwzmacniaczem w.cz., 11 obwodów na AM i aż 14 na FM. Zakresy: długie, średnie, trzy krótkofalowe oraz UKW.
Komplet lampowy (10 szt.): ECC85 · EF89 · ECH81 · 2× EBF89 · EM84 · 2× ECC83 · 2× EL84

Końcówka mocy to dwa EL84 pracujące w układzie stereofonicznym (tylko NF-stereo). Magiczne oko EM84 dawało klasyczny, „zielony” wskaźnik strojenia. Odbiornik miał przycisk Nah/Fern (blisko/daleko) na zakresach AM, pięcioprztciskowy rejestr barwy dźwięku oraz możliwość podłączenia zewnętrznych kolumn dla szerszej bazy stereofonicznej. Na życzenie montowano nawet układ pogłosowy.

Obudowa
Drewniana, w wersji z zaokrąglonymi narożnikami (była też wersja „eckig” – kanciasta). Dostępna w trzech odcieniach: jasnym, średnim i mahoniowym. Wymiary 700 × 430 × 315 mm, masa ok. 19 kg. W środku cztery głośniki (po dwa na kanał). Całość robi wrażenie solidnego, eleganckiego mebla radiowego z początku lat 60.

Ciekawostka
Choć nazywał się „Stereo”, stereofonia dotyczyła wyłącznie toru niskiej częstotliwości (płyty i taśmy). Odbiór UKW pozostał monofoniczny – typowe rozwiązanie w czasach, gdy stereo radiowe dopiero się rodziło. Cena w pierwszym roku sprzedaży wynosiła 925 marek wschodnioniemieckich – całkiem sporo jak na ówczesne realia.
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv

25/07/2026

Dux V421 z 1937 roku

Do kolekcji stowarzyszenia Pentoda trafił szwedzki odbiornik Dux V421 wyprodukowany w 1937 roku przez firmę Dux Radio AB w Sztokholmie.

Układ odbiornika i lampy elektronowe
Radio pracuje w układzie TRF z regeneracją (tuned radio frequency) z dwoma obwodami strojonymi. Jest to klasyczna, 4-lampowa konstrukcja przedwojenna.
Wyposażono je w lampy: AF7, AF7, AL4, AZ1.
Odbiera fale długie i średnie, a zasilanie odbywa się bezpośrednio z sieci AC (110–240 V).

Obudowa
Drewniana obudowa w stylu stołowym (high profile), o wymiarach 340 × 360 × 210 mm i wadze około 10 kg. Prosta, solidna forma typowa dla skandynawskich radioodbiorników z drugiej połowy lat 30. Wyposażono ją w elektrodynamiczny głośnik o średnicy 16 cm z cewką wzbudzenia.

Ciekawostka
Firma Dux później wykorzystała oznaczenie V421 także dla zupełnie innego, nowocześniejszego modelu z końca lat 50. (6-lampowy superheterodyna). Warto o tym pamiętać przy identyfikacji.
---
Stowarzyszenie Pentoda – radiotechnika z dawnych lat
📻 Ocalamy historię radioodbiorników i dzielimy się pasją do dawnej techniki lampowej.
🌐 Strona internetowa: www.pentoda.pl
📹 YouTube: youtube.com/
📷 Instagram: .radio
💗 Wesprzyj nas na: zrzutka.pl/dt8muv